نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
مقدمه
در ساختارهای سازمانی سنتی، واحد روابط عمومی (PR) و منابع انسانی (HR) معمولاً بهصورت مستقل از یکدیگر عمل میکنند. روابط عمومی مسئول مدیریت تصویر بیرونی سازمان در ذهن عموم مردم، رسانهها، مشتریان و دیگر ذینفعان است، در حالی که منابع انسانی بر تجربه کارکنان، توسعه حرفهای، جذب و نگهداشت نیرو و فرهنگ سازمانی تمرکز دارد. این تفکیک وظایف، نوعی تخصصگرایی سازمانی را منعکس میکند که هر بخش به وظایف خاص خود بپردازد. اما در سالهای اخیر، تحول در نگاه به برند سازمانی—شامل برند داخلی و برند کارفرما—باعث شده است مرز میان این دو واحد کمرنگتر شود.
پیشرفت فناوریهای ارتباطی، ظهور نسلهای جدید در محیطهای کاری، و تغییرات فرهنگی در سازمانها باعث شده است نیاز به انسجام در پیامهای درونسازمانی و برونسازمانی بیش از پیش احساس شود. به همین دلیل، برخی سازمانها تصمیم گرفتهاند برای ایجاد هماهنگی بیشتر در پیامرسانی و سیاستگذاری، روابط عمومی را زیرمجموعه منابع انسانی قرار دهند. این تغییر ساختاری، برخلاف سنتهای مدیریتی گذشته، دارای پیامدهایی است که در نگاه اول ممکن است مثبت یا منفی تلقی شود. اما واقعیت این است که این تصمیم، هم میتواند فرصتهایی برای همافزایی ایجاد کند و هم با خطراتی همراه باشد که باید بهدقت مدیریت شوند.
از یک سو، تلفیق این دو واحد میتواند به خلق پیامهایی منسجم و یکپارچه بین داخل و خارج سازمان منجر شود. وقتی روابط عمومی و منابع انسانی زیر یک چتر عمل کنند، تصویر برند کارفرما میتواند با واقعیتهای فرهنگی و تجربه کارکنان همخوانی بیشتری پیدا کند. در این شرایط، سازمانها میتوانند داستانهایی معتبرتر و جذابتر برای مخاطبان بیرونی خود تعریف کنند که از دل تجربه واقعی کارکنان نشأت گرفتهاند. همچنین در بحرانها، هماهنگی بهتر میان PR و HR میتواند از بروز پیامهای متناقض جلوگیری کرده و اعتبار برند را حفظ کند.
از سوی دیگر، قرار گرفتن روابط عمومی در ساختار منابع انسانی ممکن است آزادی عمل این واحد را کاهش دهد و دامنه فعالیتهایش را به مسائل داخلی و پرسنلی محدود کند. روابط عمومی بهعنوان پل ارتباطی میان سازمان و جامعه، نیازمند استقلال در تصمیمگیریهای ارتباطی و استراتژیک است. اگر مرجع تصمیمگیری آن تنها در چارچوب منابع انسانی تعریف شود، ممکن است رویکردهای روابط عمومی بیش از حد «دروننگر» شده و از پیگیری مأموریتهای کلان ارتباطی خود بازبماند. چنین وضعیتی میتواند روابط عمومی را به واحدی اداری با کارکرد صرفاً پشتیبانی تقلیل دهد و توان آن را در ساخت و مدیریت تصویر بیرونی سازمان تضعیف کند.
در این مقاله تلاش خواهیم کرد تا به بررسی دقیقتر این پرسش بپردازیم که آیا قرار دادن روابط عمومی زیر نظر منابع انسانی یک راهکار برای همافزایی اثربخش است یا محدودیتی برای توسعه عملکردهای حرفهای این دو حوزه. برای این منظور، با تحلیل مزایا، معایب، نمونههای واقعی و دیدگاههای کارشناسی، به ابعاد مختلف این تصمیم سازمانی خواهیم پرداخت.
۱. پیام ساختاری این تغییر برای سازمان
قرار دادن روابط عمومی زیر نظر منابع انسانی، نشاندهندهی تغییر در اولویتهای سازمان است. این ساختار جدید بیانگر آن است که سازمان:
• بر تجربه کارکنان بهعنوان بخشی از برند تمرکز دارد
• میخواهد روایتهای داخلی را با تصویر بیرونی همراستا کند
• به دنبال ایجاد انسجام در پیامهای فرهنگی، ارزشی و هویتی است
در بسیاری از سازمانها، ادغام روابط عمومی با منابع انسانی بهعنوان یک استراتژی نوظهور شناخته شده است—و این رویکرد فقط تغییر در چارت سازمانی نیست. هدف اصلی، همراستایی روایتهای درونی و بیرونی برند است تا تجربه کاری درون سازمان با تصویر بیرونی آن همخوانی داشته باشد. همین نگاه باعث شده برخی اندیشکدهها و مشاوران برند، این مدل را مدافع رشد واقعی سازمان بدانند.
بهعنوان نمونه، آزمایشگاه روابط عمومی یکی از نهادهای روابط عمومی در سال ۲۰۲۲ اشاره میکند: «این همگرایی میتواند به جذب استعدادهای بهتر، افزایش رضایت کارکنان، و تقویت برند کارفرمایی منجر شود» (PRLab، 2022).
۲. پیام برای واحد روابط عمومی
برای روابط عمومی، این تغییر ساختاری دو پیام اصلی دارد:
الف) تغییر در مأموریت
روابط عمومی دیگر صرفاً مسئول رسانهها و مخاطبان بیرونی نیست، بلکه باید:
• روایتهای داخلی را مستندسازی و منتشر کند
• در طراحی تجربه کارکنان مشارکت داشته باشد
• در بحرانهای منابع انسانی نقش فعال ایفا کند
به گفته منابع انسانی سیسامه: «روابط عمومی در این ساختار باید بهجای تمرکز صرف بر شهرت بیرونی، به ساختن فرهنگ سازمانی از درون کمک کند» (SesameHR، 2023).
ب) تغییر در مخاطب هدف
مخاطب روابط عمومی در این ساختار شامل:
• کارکنان فعلی و آینده
• رسانههای تخصصی منابع انسانی
• جامعهای که سازمان در آن فعالیت میکند
این تغییر باعث میشود روابط عمومی بهجای صرفاً «سخنگوی برند»، به «راوی فرهنگ سازمانی» تبدیل شود.
۳. پیام برای مخاطبان بیرونی
برای مخاطبان بیرونی—اعم از مشتریان، رسانهها، و جامعه—این ساختار پیامهای زیر را منتقل میکند:
• سازمان به کارکنان خود اهمیت میدهد
• فرهنگ سازمانی بخشی از برند است
• ارزشهایی مانند شفافیت، همدلی، و مسئولیتپذیری در اولویتاند
آنچنانکه آگیلتی پی آر، می نویسد: «همراستایی منابع انسانی و روابط عمومی باعث میشود تصویر بیرونی سازمان با واقعیتهای درونی همخوانی داشته باشد و اعتماد عمومی افزایش یابد» (Agility PR، 2024).
۴. ساختار سازمانی در این مدل چگونه دیده میشود؟
در این مدل، روابط عمومی بهعنوان یک زیرواحد منابع انسانی عمل میکند. ساختار پیشنهادی میتواند به شکل زیر باشد:
مدیر منابع انسانی
│
├── مدیر روابط عمومی
│ ├── مسئول ارتباطات کارکنان
│ ├── مسئول امور فرهنگی
├── │مسئول برند کارفرمایی و رسانه
│ ├── امور رفاهی
اگرچه این ساختار گاهی به صورت کامل شکل نمی گیرد؛ در این شرایط بخش های مختلف آن ممکن است وظایفی را بر عهده یک نفر بگذارد. این ساختار باعث میشود روابط عمومی در طراحی تجربه کارکنان، جذب استعداد، و مدیریت بحرانهای داخلی نقش مؤثرتری ایفا کند.
۵. تمرکز روابط عمومی در این ساختار باید بر چه مواردی باشد؟
۵.۱. برند کارفرمایی (Employer Branding)
روابط عمومی باید با همکاری منابع انسانی، برند کارفرمایی را تقویت کند. این شامل:
• انتشار داستانهای موفقیت کارکنان
• معرفی مزایای سازمان در رسانهها
• طراحی کمپینهای جذب استعداد
آزمایشگاه روابط عمومی در این باب می نویسد: «برند کارفرمایی قوی باعث افزایش نرخ جذب و کاهش نرخ ترک خدمت میشود»(PRLab، 2022).
۵.۲. امور فرهنگی
روابط عمومی باید فرهنگ سازمانی را مستندسازی و منتشر کند و عملا مسئولیت سیاستگذاری فرهنگی در داخل سازمان را بر عهده دارد. این شامل:
• تولید محتوای داخلی (خبرنامه، ویدئو، پادکست)
• برگزاری رویدادهای فرهنگی
• انتشار ارزشهای سازمان در رسانههای اجتماعی
در نشریه روابط عمومی رید پی آر آمده است: «روایتسازی فرهنگی باعث افزایش تعلق سازمانی و تقویت تصویر برند میشود» (Reed PR،2021).
۵.۳. مدیریت بحرانهای منابع انسانی
در بحرانهایی مانند تعدیل نیرو، اعتراضات داخلی، یا افشای اطلاعات، روابط عمومی باید:
• با منابع انسانی هماهنگ باشد
• پیامهای شفاف و همدلانه منتشر کند
• اعتماد کارکنان و رسانهها را حفظ کند
آگیلتی در این باب می نویسد: «هماهنگی منابع انسانی و روابط عمومی در بحرانها باعث کاهش آسیبهای مربوط به شهرت برند میشود» (Agility PR، 2024).
۵.۴. مشارکت کارکنان در کمپینهای روابط عمومی
روابط عمومی باید از کارکنان بهعنوان سفیران برند استفاده کند. این شامل:
• دعوت از کارکنان برای تولید محتوا
• انتشار تجربیات شخصی آنها
• ایجاد برنامههای «حمایت گرانه» داخلی
در سایت هپی آمده است: «مشارکت کارکنان در کمپینها باعث افزایش اعتبار برند و تعامل اجتماعی میشود»(Hppy، 2023).
۶. مزایا و چالشهای این ساختار
مزایا:
• انسجام در پیامهای داخلی و خارجی
• تقویت برند کارفرمایی
• افزایش اعتماد عمومی
• بهبود تجربه کارکنان
چالشها:
• احتمال کاهش استقلال روابط عمومی
• نیاز به آموزش متقابل تیمها
• پیچیدگی در مدیریت بحرانهای چندوجهی
در سایت منابع انسانی روابط عمومی نقل شده است: «موفقیت این ساختار نیازمند هماهنگی دقیق، آموزش مشترک، و تعریف مرزهای عملکردی است» (PRHumanResource، 2024)
در نتیجه قرار گرفتن روابط عمومی زیر نظر منابع انسانی، اگر با دقت طراحی شود، میتواند به همافزایی قدرتمندی منجر شود. این ساختار نهتنها تصویر بیرونی سازمان را تقویت میکند، بلکه تجربه کارکنان را به بخشی از برند تبدیل میسازد. روابط عمومی در این مدل باید تمرکز خود را از صرفاً رسانهای بودن به فرهنگی بودن تغییر دهد و با منابع انسانی در طراحی روایتهای سازمانی، جذب استعداد، و مدیریت بحرانها همکاری کند.
در دنیای امروز که مرز بین برند داخلی و خارجی در حال محو شدن است، این همگرایی میتواند سازمان را به سطحی بالاتر از انسجام، اعتماد، و موفقیت برساند.
منابع:
• PRLab. (2022). HR and PR: The Benefits of Public Relations from an HR Perspective. from https://prlab.co/blog/hr-and-pr-benefits-of-public-relations-from-a-human-resources-perspective/
• SesameHR. (2023). HR and PR: Why These Departments Should Align. from https://www.sesamehr.com/blog/hr-insights/hr-pr/
• Agility PR Solutions. (2024). HR and PR: 7 Ways to Make Them Work Together for Your Business. from https://www.agilitypr.com/pr-news/public-relations/hr-and-pr-how-to-make-them-work-together-for-your-business/
• Reed Public Relations. (2021). Three Ways PR and HR Can Partner to Achieve Organizational Excellence. from https://www.reedpublicrelations.com/three-ways-pr-and-hr-can-partner-to-achieve-organizational-excellence/
• Hppy. (2023). 5 Reasons Why PR and HR Need to Work Together. from https://gethppy.com/company-culture/5-reasons-why-pr-and-hr-need-to-work-together
• PRHumanResource. (2024). Public Relations vs Human Resources: Key Differences, Roles, and Collaboration Explained
به مناسبت برگزاری سیزدهمین جشنواره ملی انتشارات روابط عمومی – وبگاه، تارگاه، تارنما، سایت (به اشتباه) یا وبسایت مجموعهای از صفحات وب حاوی محتوای مالتیمدیا است که دارای یک دامنه اینترنتی یا زیردامنه اینترنتی مشترکاند و توسط حداقل یک سرور وب انتشار داده میشود وبگاهها روی شبکه پروتکل اینترنت مثل شبکه اینترنت یا شبکه محلی قرار میگیرد.
اشاره
وبگاه، تارگاه، تارنما، سایت (به اشتباه) یا وبسایت (به انگلیسی: Website) مجموعهای از صفحات وب حاوی محتوای مالتیمدیا است که دارای یک دامنه اینترنتی یا زیردامنه اینترنتی مشترکاند و توسط حداقل یک سرور وب انتشار داده میشود وبگاهها روی شبکه پروتکل اینترنت مثل شبکه اینترنت یا شبکه محلی قرار میگیرد.
صفحه وب سندی است که معمولاً به صورت اچتیامال نوشته میشود و همواره با استفاده از پروتکل اچتیتیپی میتوان به آن دسترسی پیدا کرد. پروتکل اچتیتیپی اطلاعات را از کارساز وبگاه به مرورگر وب کاربر منتقل میکند تا این اطلاعات برای کاربر نمایش داده شوند.
وبگاهها نقشهای مختلفی دارند و به حالتهای گوناگونی به کار میروند. یک وبگاه ممکن است یک وبگاه شخصی، یا یک وبگاه تجاری یا یک وبگاه دولتی یا متعلق به یک سازمان غیرانتفاعی باشد. همه وبگاهها در کنار هم یک تار جهانگستر بزرگ از اطلاعات را درست میکنند.
اجزای سازنده وبگاهها صفحههای وب هستند که با یک زبان نشانهگذاری ابرمتن (اچتیامال، اکساچتیامال) فرمتدهی شدهاند. دسترسی به صفحات وبگاه از طریق یک ریشه مشترک یوآرال با نام صفحه اصلی امکانپذیر است که این صفحه اصلی از لحاظ فیزیکی روی همان کارساز قرار میگیرد. آدرسهای صفحات آنها را به صورت هرمی سازماندهی میکنند اگرچه ابرپیوندهای موجود میانشان تعیین میکنند که چگونه کاربر اطلاعات را ببینند و چگونه ترافیک وب، بین بخشهای مختلف وبگاه پخش شود.
برای دسترسی به اطلاعات برخی از سایتهای وب باید حق اشتراک داشته باشید. از میان وبگاههایی که برای ورود به آنها به اشتراک نیاز دارید، میتوان به وبگاههای تجاری، بخشهایی از وبگاههای خبری، وبگاههای بازی، میزگردهای اینترنتی، خدمات رایانامه، و سایتهای ارائهکننده دادههای بلادرنگ بهابازار اشاره کرد. هماکنون در سال ۲۰۱۶ کاربران نهایی میتوانند توسط ابزارهای مختلفی شامل رایانه رومیزی، لپتاپ، تبلت، تلفن هوشمند و تلویزیون هوشمند به وبگاههای مختلف دسترسی داشته باشند.
تاریخچه
وب توسط تیم برنرزلی انگلیسی در مؤسسه سرن ایجاد شد. در ۳۰ آوریل ۱۹۹۳ سرن اعلام کرد استفاده از وب برای همگان رایگان است. پیش از معرفی HTML و HTTP از سایر پروتکلها مثل پروتکل انتقال فایل و گوفر برای دریافت فایل از سرور استفاده میشد.
وبگاه ایستا
وبگاه ایستا، وبگاهی است که اطلاعات آن به ندرت تغییر میکنند و تغییر اندک اطلاعات در آن با نرمافزارهای ویرایش شخصی صورت میگیرد. نرمافزارهای ویرایشگر مهم که کاربرد شخصی فراوانی دارند عبارتند از:
ویرایشگرهای متن مانند Notepad یا برنامههای ویرایشگر متنی که درشان میتوان پرونده HTML را مستقیماً ویراست.
ویرایشگرهای چاپنما (WYSIWYG) مانند مایکروسافت فرانتپیج و Macromedia Dreamweaver که در آنها اطلاعات سایت را یک واسط GUI میویراید و پرونده HTML با نرمافزار ویرایشگر خودکار تولید میشود.
ویرایشگرهای الگومحور مانند Rapidweaver و iWeb که به کاربران اجازه میدهند به سرعت حتی بدون هیچ آشنایی با HTML و تنها با انتخاب الگوی مورد نظر خود از میان الگوهای موجود، سایت وب مورد نظرشان را ایجاد کرده و آن را روی سرور وب قرار دهند. افزودن رنگ و تصویر و متن به الگو با استفاده از یک نشر رومیزی (DTP) صورت میگیرد که در این صورت نیازی به آشنایی با کد HTML وجود ندارد.
وبگاه پویا
وبگاه پویا، وبگاهی است که دائماً با کاربران اطلاعات دادوستد میکند و اطلاعاتش به سرعت تغییر میکند. ارتباط با کاربر با متغیرهای پایگاه داده مانند متغیرهای نشست، متغیرهای بخش سرور (دادههای محیطی و…) یا کوکیهای HTTP صورت میپذیرد و گاهی هم این ارتباط به مستقیماً رخ میدهد (مثلاً از راه حرکت نشانگر موشواره بر روی برخی قسمتهای صفحه). هنگامی که وبگاه درخواست کاربر برای اتصال به یک صفحه را دریافت میکند، صفحه مورد نظر به خودکار توسط نرمافزار از انبار ذخیره موجود برداشته میشود و فرد میتواند به اطلاعات دست یابد. مثلاً وبگاه میتواند وضعیت ارتباط فعلی بین کاربر و گفتگو را نشان دهد، وضعیت جدید را نمایش دهد یا اطلاعات شخصی کاربر را در اختیار وی بگذارد.
سامانههای نرمافزاری تنوع بسیار زیادی دارند و از میان آنها میتوان به صفحات کارساز فعال (ASP)، صفحات کارساز جاوا (JSP) و زبان برنامهنویسی ابرمتنپرداز (PHP) اشاره کرد که در تولید وبسایتهای پویا کاربرد بسیاری دارند. ممکن است اطلاعات وبگاه از یک یا چند دادگان بازیابی شوند یا در بازیابی آنها از فناوریهای گسترشپذیرنویسی (XML) محور مانند چکیده وبگاه (RSS) استفاده کنیم. محتویات ایستا را میتوان پویا تولید کرد، که این فراوری اطلاعات میتواند موقتی بوده یا بر اساس وقوع رخداد خاصی صورت پذیرد. در این صورت برای استفاده از موتار پویای اختصاص یافته به هر کاربر یا هر اتصال کارایی سامانه کاهش نمییابد.
اپلتها میتوانند تواناییهای مرورگرهای وب را بیفزایند و از آنها برای نمایش «محتویات فعال» استفاده کنند. از میان این نرمافزارها میتوان به Flash یا اپلتهای نوشته شده به زبان جاوا اشاره کرد. اچتیامال پویا(DHTML) در بهروزآوری بیدرنگ صفحات وب کاربرد زیادی دارند (در صورت استفاده از این فن، برای اعمال تغییرات به اطلاعات موجود لازم نیست به بارگذاری بپردازید)، که در آنها از الگوی شیءگرای سند(DOM) و جاوااسکریپت استفاده شدهاست، که در مرورگرهای نوین وب به صورت پیشساخته دیده میشوند.
انواع وبگاهها
وبگاههای گوناگون با محتویات و کاربردهای مختلف بر روی اینترنت به چشم میخورند که در طبقهبندی آنها روشهای متعددی وجود دارد. برخی از این طبقهبندیها عبارتند از:
1. وبگاههای وابسته: یک درگاه وب که علاوه بر CMS خود، اطلاعات بقیه ارائه دهندگان خدمات را به ازای دریافت مبلغی در اختیار کاربران قرار میدهند. معمولاً سه ارتباط اصلی قابل تصور است. موسسات وابسته مانند cj.com، دفترهای تبلیغاتی همچون ebay.com و مصرفکنندگان مثل یاهو.
2. وبگاههای بایگانی: که در نگهداری از اطلاعات با ارزش کاربرد دارند. برای نمونه: Internet Archive که از سال ۱۹۹۶ میلیاردها صفحه وب کهنه (و نو) را در خود جای داده است و Google Groups که تا اوایل سال ۲۰۰۵ بیش از هشتصد وپنجاه وچهارمیلیون پیام فرستاده به گروههای بحث و خبر شبکه کاربران را در خود اندوخته است.
3. وب نوشت دهندهها: وبگاههایی اند که درشان افراد اطلاعات روزانه خود را نگهداری میکنند و گاهی هم میزگردهای مختلف را دربرمیگیرند. برای مثال میتوان به blogger.com و wordpress.com اشاره کرد.
4. وبگاههای میزبانی هاست: میزبانی وب یا وب هُستینگ (به انگلیسی: Web Hosting) به مفهوم فراهم ساختن فضایی است که کاربر میتواند فایلهای وبگاه خود را در آن قرار دهد.
5. وبگاه بازرگانی: که در بهبود خدمات یا رونق بازرگانی کاربرد دارند.
6. وبگاه تجاری یا سایت تجارت الکترونیک: که برای خرید کاملاً مورد استفاده قرار میگیرد، مانند: amazon.com.
7. وبگاه ارتباطی یا شبکه اجتماعی: وبگاهی که در آن افراد با علایق مشترک به دادوستد اطلاعات میپردازند، معمولاً از طریق گفتگو یا بردهای پیام، برای مثال: مایاسپیس.
8. وبگاههای دادگان: وبگاهی که کاربرد اصلیاش در جستجو و نمایش محتویات پایگاههای داده خاص مانند IMDB ( بانک اطلاعات اینترنتی فیلمها).
9. وبگاه نرمافزارسازی: سایتی که هدفش ارایه اطلاعات و منابع مربوط به تولید نرمافزار، مهندسی نرمافزار، طراحی وب و مواردی از این قبیل است.
10. وبگاه راهنمای دادگان: سایتی که حاوی مطالب مختلفی است که به صورت منظم طبقهبندی شدهاست مانند راهنمای یاهو، راهنمای گوگل.
11. وبگاههای دریافت: مشخصاً در دانلودکردن اطلاعات مثلاً نرمافزارها، آهنگها، نسخههای نمایشی بازیها یا پسزمینههای رایانهای کاربرد دارند که معمولاً در کشورهایی که قانون کپی رایت را رعایت میکنند و به آن اهمیت میدهند این سایتها غیرمجاز هستند و با آنها برخورد قانونی میشود؛ ولی کشورهایی مانند ایران، سایتهای دانلود بسیاری دارند.
12. وبگاههای استخدامی: به کارفرمایان این امکان را میدهند که نیازهای کاری خود را با اینترنت در اختیار کاربران بنهند. فرد جویای کار هم میتواند برگه درخواست همکاری را پر کرده یا اطلاعات شخصی خود را در اختیار کارفرما بگذارد.
13. وبگاه بازی: سایتی که افراد با مراجعه به آن همانند مراجعه به «زمین بازی» به بازی میپردازند مانند pogo.com..
14. وبگاههای دامنه جغرافیایی: به نامهای دامنهای اشاره دارد که مشابه نامهای مناطق جغرافیایی هستند مانند شهرها و کشورها برای مثال Richmond.com با آدرس اینترنتی www.richmond.com نام دامنه جغرافیایی ریچموند در ایالت ویرجینا است.
15. وبگاههای خنده و سرگرمی: حاوی لطیفه و نغز و مطالب سرگرمکننده هستند.
16. وبگاههای اطلاعاتی: نقش خبررسانی را بر عهده دارند و لزوماً با اهداف اقتصادی طراحی نشدهاند مانند: RateMyProfessors.com و دانشنامه آزاد ویکیپدیا. اغلب موسسات دولتی، آموزشی و غیرانتفاعی یک وبگاه خبررسانی هم دارند.
17. وبگاههای جاوا اپلت: حاوی نرمافزار مورد نیاز برای اجرای برنامه خوب روی وب است.
18. وبگاههای خبری: همانند پایگاه اینترنتی اطلاعاتی است اما تنها اخبار و تفاسیر خبری را ارایه میدهد.
19. صفحه اصلی شخصی: یک فرد یا یک گروه کوچک (مانند یک خانواده) هدایتش میکنند و حاوی اطلاعاتی است که فرد به سلیقهاش روی تار جهانگستر قرار میدهد.
20. وبگاههای برگه: وبگاهی که برای کسب اطلاعات مهم و امنیتی مانند رمزهای گذر و اطلاعات مربوط به کارتهای اعتباری طراحی شدهاست و میتواند با گمراه کردن فرد اطلاعات شخصی وی مانند کد سرپرستی امنیت اجتماعی وی یا اطلاعات کارت اعتباری وی را به دست آورد.
21. وبگاههای سیاسی: پایگاهی اینترنتی که افراد بر روی آن دیدگاههای سیاسی خود را مطرح میکنند.
22. وبگاههای نمرهدهی: سایتی که در آن افراد یک موضوع خاص را ستایش کرده یا از آن انتقاد میکنند. مانند ratemycar.com, ratemygun.com, ratemypet.com, hotornot.com.
23. وبگاههای مرور: وبگاهی که در آن افراد نظرات خود را راجع به انواع محصولات و خدمات با یکدیگر مطرح میکنند.
24. وبگاههای جستجوگر: سایتی که در آن اطلاعات کلی و دروازههایی برای دستیابی به اطلاعات بقیه وبگاهها و جستجو در وب ارایه شدهاست. نمونه” بارز این سایتها، وبگاه گوگل و پرکاربردترین وبگاههای از این نوع، سایت یاهو است.
25. وبگاههای ترسناک: وبگاهی که حاوی تصاویر یا مطالبی ترسناک است. مانند rotten.com و ratemypoo.com.
26. وبگاههای شکوائیه: sucks.com یک سایت وب معروف است که در آن افراد به انتقاد از اشخاص، مکانها، شرکتها، دولتها و سازمانها میپردازند.
27. وبگاههای درگاه وب: وبگاه که دروازه یا پورتالی را به سوی بقیه منابع موجود روی شبکه اینترنت یا اینترانت باز میکند.
28. ود سایت: وبگاه که در آن جزئیات یک مراسم ازدواج مانند خاطرات، تصاویر، اطلاعات مربوط به آن ارایه میشود.
29. وبگاههای ویکی: سایتهایی که در آن کاربران با همکاری یکدیگر به ویرایش میپردازند (مانند ویکیپدیا).
برخی از وبگاهها را میتوان در چندین طبقهبندی ارایه شده جای داد. مثلاً یک پایگاه اینترنتی تجاری میتواند ضمن ارایه محصول، اسناد اطلاعاتی مختلف مانند مقالات سفید را ارایه کند. همچنین هر یک از ردهبندیهای ارایهشده دارای زیرطبقهبندیهایی نیز هستند.
یک وبگاهها طرفداری میتواند پایگاه اینترنتی افتخاری باشد که در آن سرپرست سامانه به یک شخصیت معروف ادای احترام میکند.
بسیاری از وبگاههای تجاری شکل و شمایلی شبیه دفترک (بروشور) wikitionary دارند و در آنها تبلیغات تجاری فراوانی وجود دارند. برخی از سایتها هم وسیله ارتباطی افراد با یکدیگر از طریق گفتگوی وب هستند.
وبگاهها دارای محدودیتهای معماری هستند (مثلاً توان محاسباتی اختصاص یافته وبگاه محدود است). وبگاههای بسیار بزرگ مانند یاهو، مایکروسافت وگوگل کارسازهای زیادی را به خدمت میگیرند و به تجهیزات بارگذاری پیشرفتهای نیاز دارند (مانند خدمات محتوای سامانههای سیسکو و کلیدهای شبکه).
طراحی وبسایت روابط عمومی با نگاه سئو پی آر
قرن بیست و یکم را قرن ارتباطات و فن آوری اطلاعات نام نهاده اند. لذا باید به تکنولوژیها و ابزارهای مرتبط در این حوزه با دید ابزارهای صنعتی و فراصنعتی نگریسته شود و از اینرو به حساسیت موجود در این صنعت پی می بریم.
برای روابط عمومی که امروز می خواهد فعالیت خود را در عرصه روابط عمومی الکترونیک شروع کند اهمیت دارد که ابتدا به این درک برسد که این لزوم به گذار از سیستمهای سنتی به سیستم مدرن رسانه های دیجیتال وجود دارد. طراحی سایتهای مدرن و مطابق با آخرین استانداردهای سئو پی آر، اولین قدم در راه رسیدن به این اهداف و پیمودن مسیر پر پیچ و خم گذار از روابط عمومی سنتی به روابط عمومی نوین می باشد.
1. کمپین سئو پی آر برای طراحی سایت
نخستین قدم در راه اندازی و طراحی یک وبسایت موفق، بررسی دقیق نیازها و خدماتی است که وبسایت باید در اختیار بازدیدکنندگان سایت قرار دهد. باقی مراحل طراحی منوط به شناسایی بسیار دقیق مخاطبان وبسایت و همچنین دلایل اصلی راه اندازی سایت خواهد بود. شناسایی سطوح مختلف بازدیدکنندگان وبسایت، شناسایی سلایق و سطح تحصیلات، شناسایی سطوح اجتماعی مخاطبان و بازدیدکنندگان سایت، بررسی سطح دانش مخاطبان در کاربری اینترنت، کیفیت دسترسی کاربران به اینترنت پر سرعت، شناسایی دقیق نیازها و روش برطرف نمودن این نیازها توسط سایت، و سایر پارامترهایی از این دست، همه و همه ما را در رسیدن به هدف نهایی که همانا طراحی سایت موفق، محبوب، کاربردی با میزان بازدهی بالاست یاری خواهد نمود. بدیهی است در این مرحله از طراحی سایت، هرگونه اشتباه و یا نادیده گرفتن نیازهای کاربران صدمات جبران ناپذیری را به فرآیند طراحی وبسایت خواهد زد.
بنابراین این نکته را در نظر داشته باشید که پیش از هر چیز دلیل اصلی طراحی سایت خود را برای خود به وضوح روشن نموده و نیازهای مخاطبان سایت را نیز با مشاوره از یک متخصص سئو پی آر به طور دقیق بررسی نمایید. توجه به این امر مهمی در طراحی سایت خواهد بود.
2. طراحی بر اساس اصول سئو پی آر
پس از آنکه نیازهای مخاطبان و عملکرد سایت شناسایی و بررسی شد، وارد مرحله دوم اجرای پروژه طراحی سایت خواهیم شد. در این مرحله بر اساس مستندات بدست آمده از مرحله پیشین، ساختار اصلی و نقشه سایت طراحی خواهد شد. با بدست آمدن لیستی از منوها، زیر منوها و ماهیت و عملکرد هریک از منوها و زیرمنوهای سایت در واقع نقشه عمرانی طراحی سایت خود را در دست خواهید داشت.
با توجه به طراحی نقشه سایت و ماهیت و مشخص شدن عملکرد هر یک از بخشهای مختلف و همچنین به دست آوردن نیازهای مخاطبین وبسایت در مراحل اول و دوم، اکنون زمان آن رسیده که نقشه گرافیکی و معماری سایت نیز در کنار نقشه عمرانی وبسایت آماده و طراحی گردد. این مرحله که در واقع فاز طراحی گرافیکی سایت نام دارد جزو اصلی ترین مراحل اجرای پروژه طراحی سایت می باشد. طراحی گرافیک سایت باید با دقت بسیار، بر اساس نیازمندیهای کاربران سایت، بر اساس عملکرد اصلی وبسایت و همچنین برگرفته از دانش تجربه و تخصص بالای تیم طراحی گرافیک صورت پذیرد. (به خاطر داشته باشید که از منظر سئو پی آر توجه به گرافیک تنها از این حیث اهمیت دارد که سایت شما اولا دسترسی خوبی به مخاطب بدهد و در ثانی سرعت بارگزاری با استفاده از گرافیک های پر حجم کاهش پیدا نکند.) بررسی و مطالعه روانشناسی مخاطبین، روانشناسی رنگ، مطالعه تصویری پروژه های روز دنیا از جمله مواردی است که در دستور کار تیم طراحی سئو پی آر قرار گیرد و چراکه شما باید سایتی داشته باشید که از نظر مخاطب چشم نواز باشد.
3. انتخاب سرویس دهنده بر اساس الگوی سئو پی آر
پس از طراحی گرافیک قالب وبسایت و بخشهای مختلفی که عملکردهای متفاوتی دارند، در واقع نقشه معماری سایت نیز در کنار نقشه عمرانی وبسایت به دست آمده و اکنون زمان انتخاب بستر و تکنولوژی نرم افزاری مناسب جهت برنامه نویسی، طراحی سایت و اجرای وبسایت می باشد. مهمترین عامل در این انتخاب، دانش، تجربه و تخصص تیم برنامه نویسی شرکت بعد چهارم جهت انتخاب بهترین، سریعترین و همچنین به روز ترین تکنولوژی در طراحی وبسایت می باشد. طراحی، برنامه نویسی و ساخت ماژول و کامپوننتهای اختصاصی با توجه به نیازمندیهای سایت شما، ایجاد تعادل در بهینه سازی و زیبایی، و همچنین استفاده از آخرین تکنولوژیها در طراحی سایت از جمله ویژگیهای شاخص سئو پی آر در امر طراحی سایت می باشد.
4. ارزیابی بر اساس اصول سئو پی آر
پس از اتمام عملیات اجرایی طراحی سایت، ساخت و برنامه نویسی، وبسایت وارد مرحله آزمایش و تست عملکرد خواهد شد. در این مرحله کلیه بخشهای وبسایت به دقت آزمایش شده و با شرایط و حالات مختلف مقداردهی اولیه استاتیک و ثانویه داینامیک خواهد شد. (مرحله ای مهم در طراحی سایت) پس از بررسی و رفع اشکالات احتمالی، تست نکات امنیتی بر روی وبسایت انجام گردیده و فایروال محافظ امنیتی نیز بر روی پرتال نصب خواهد شد.
به خاطر داشته باشید که در ورود به عرصه روابط عمومی الکترونیک بیش از بخش اجرایی به بخش مطالعه زمان بدهید تا کاری که انجام می دهید همه چیز را دیده باشد. با این کار مطمئنا می توانید نتایج قابل قبولی از فعالیت خود در روابط عمومی الکترونیک بدست آورید.
پنج راز ایجاد یک وبسایت پر مخاطب
اکثر بازدید کنندگان وبسایت در سه تا پنج ثانیه اول متوجه می شوند که آیا آنها می خواهند سریعا سایت را ترک کنند و یا مدت زمانی را برای ماندن صرف کنند. برای ایجاد یک تاثیر اول عالی، وبسایت شما نیاز دارد که بسیار خوب به نظر برسد، برای استفاده از قسمتهای مختلف راحت باشد و ارائه محتوای خود را به شکلی ارائه کند که به راحتی خوانده شود.
اگر شما یک تجربه کاربری مطلوب ارائه کنید، بازدید کنندگان وبسایت شما مطالب شما را خواهند خواند، آن را در شبکه های اجتماعی به اشتراک می گذارند ، برای خبرنامه ها ثبت نام می کنند، انگیزه پیدا کرده و حتی خرید می کنند.
در اینجا پنج نکته برای کمک به شروع روند بیان شده است که عبارتند از:
1. تمرکز بر محتوای همیشه سبز داشته باشید. محتوایی تولید کنید که حتی در آینده هم جالب باشد. مخاطبان شما این راه را برای معرفی محتوای شما برای سالها ادامه خواهند داد.
این همچنین ایده خوبی است که به قسمتهای قدیمی از محتوا بروید و آنها را در صورت نیاز، با آمار و اطلاعات جدید به روز کنید. اگر یک بازدید کننده به یک قطعه از محتوا که منسوخ شده و یا حاوی آمار قدیمی است برخورد کند، به سرعت سایت را ترک خواهد کرد.
2. از قالب بندی استفاده کنید که برای چشم جذاب باشد. شما می توانید آموزنده ترین و جدیدترین مطالب را داشته باشید، اما اگر آنها به شکل ضعیف، قالب بندی شده باشند، بازدید کنندگان از آن رد می شوند و به آن توجهی نمی کنند. از فونتها و رنگهای ساده استفاده کنید که برای خواندن راحت تر هستند.
اطمینان حاصل کنید که مطالب خود را به پاراگراف های کوچکی تقسیم کرده اید که برای هضم و فهم آسان تر هستند، و از لیست شماره ها و بولت پوینت ها به منظور برجسته کردن اطلاعات استفاده کنید. شما همچنین می توانید از تصاویر، نمودارها، و اینفو گرافیک ها برای توضیح بهتر متن استفاده کنید. عناصر بصری بیشتر، کار بزرگ جذب کردن و حفظ توجه بازدید کنندگان شما را انجام می دهند.
3. ناوبری ساده، تاثیر زیادی دارد. فراموش نکنیم آنچه را که هدف اصلی مطالب است: ایجاد پیشرفت و برتری، فروش و درآمد برای کسب و کار شما. فرض کنید که هر بازدید کننده وبسایت که در ارتباط با محتوای شماست، آن قدر تحت تاثیر قرار بگیرد که بخواهد در مورد کسب و کار شما و خرید بیشتر بیاموزد.
شما می خواهید مطمئن شوید که کسی که مطالب شما را می خواند به سرعت می تواند به منوی راهنمایی شما دسترسی پیدا کند و هریک از موارد زیر را تنها با یک کلیک ماوس خود انجام دهد: اطلاعات بیشتر در مورد کسب و کار شما، با کسب و کار شما ارتباط برقرار کند و یا یک معامله خرید را تکمیل کند. اگر آنها به سرعت نمی توانند هر یک از این موارد را به دلیل ناوبری پیچیده و یا طراحی سایت ضعیف انجام دهند، آنها سایت را ترک خواهند کرد و یک وبسایت آسانتر برای حرکت را انتخاب خواهند کرد.
4. یک نمای موبایل پسند داشته باشید. با توجه به این که بسیاری از مردم از طریق گوشیهای هوشمند و تبلتهای خود از اینترنت استفاده می کنند، این بسیار مهم است که یک وبسایت تلفن همراه پسند داشته باشید. بازدید کنندگان شما مطالب را نمی خوانند، اگر نیاز به زوم و حرکت به طور مداوم از یک طرف به سمت دیگر به منظور خواندن متن داشته باشند. گوشیهای هوشمند خود را بیرون بیارید، وبسایت خودتان را مشاهده کنید و خود را به جای بازدید کننده قرار دهید. اگر طرح وبسایت برای حرکت آسان نیست، پس شما نیاز به ایجاد برخی از تغییرات دارید. هزینه ارتقاء به یک طراحی همراه پسند، کاملا ارزش دارد.
5. اجازه دسترسی به مطالب خود را از هر صفحه بدهید. مطالب شما یک بخش بسیار مهم از وبسایت شما است، بنابراین مطمئن شوید که آن از هر صفحه ای قابل دسترسی است. اگر بازدیدکنندگان شما به صفحه اصلی برود، آیا آنها می توانند به سرعت محتوای وبلاگ شما را شناسایی کنند؟ اگر آنها بر روی یک قسمت از محتوا باشند، آیا آنها می توانند به راحتی دسترسی بیشتری، بدون نگاه کردن بیش از حد داشته باشند؟
وبلاگ خود را قابل دسترس از طریق منوی اصلی آن کنید و همچنین آن باید شامل پیش نمایش گزیده ای از چند پست گذشته در هر صفحه باشد. هر بازدید کننده که در وبسایت شما حضور می یابد، باید قادر به شناسایی و دسترسی به اطلاعات شاداب شما با یک کلیک باشد.
اثر بخشی مطالب خود را با اجرای این راهنمایی ساده بهبود ببخشید. راحت تر کردن خواندن مطالب برای هر بازدید کننده موجب می شود تراکنشها و تبادلات شما، و در نهایت درآمد شما افزایش پیدا کند.
یکپارچه سازی کلی طراحی، توسعه و محتوا
معنای یک وبسایت موفق در سالهای اخیر دچار دگرگونی شده است. امروز یک تجربه بصری جذاب و محتوایی است که به درستی با مخاطبان مورد نظر خود ارتباط می گیرد.
حضور صرف برای ساخت یک ارائه آنلاین قدرتمند کافی نیست، بنابراین، کسب و کارها در همه اندازه ها نیازمند داشتن یک استراتژی وب هستند که جامع و به روز باشد.
1. استراتژی یکپارچه سازی توسعه، طراحی و محتوا
وبسایت نیازمند انعطاف در طراحی است.
محتوا نیازمند دسترسی آسان بر روی دستگاههای مختلف است.
سهولت استفاده: در یک صفحه اصلی سایت، هر چیزی که بازدید کنندگان نیاز دارند باید دم دستشان باشد. اگر مشتریان باید از طریق چند کلیک برای یافتن چیزی که به دنبال آن هستند اقدام کنند، فرصت ها از دست می روند. زیبایی شناسی باید با عملکرد بصری تلفیق شود.
دسترسی: توسعه یک وبسایتی که برای همه کاربران در دسترس است یکی از مسائلی است که اغلب نادیده گرفته می شود اما یک تعداد از مراحل در طراحی بصری و کدنویسی وجود دارد که می تواند به کاربرانی که دارای معلولیت هستند نیز کمک کند.
بهینه سازی برای موتورهای جستجو (سئو): اکنون کیفیت محتوای بهینه سازی شده برای جستجو بخشی ضروری اش داشتن تگ های متای روزآمد شده و لینکهای سردبیری است که به طور ارگانیک برای جریان یکپارچه سازی کلمات کلیدی بیشتر جستجو شده مورد استفاده قرار می گیرند.
ساخت محتوا/ سایت: برای ایجاد یک حضور قدرتمند آنلاین، یک کسب و کار نمی تواند تنها میزان زیادی از متن را برای صفحات سایت تولید کند. روزهای کمی گرایی به سر آمده است و فراتر از آن امروز به کیفیت توجه می شود و نمی توان با چاشنی کردن کلمات کلیدی به بازدید کنندگان مورد نظر دست یافت.
امروز ارتباطات واقعی (نه فقط محتوا) پادشاه است. نگارش برای مخاطبان بیشتر از هر زمان دیگری اهمیت یافته است و عمق این بحثها برای متقاعد کردن مشتریان و جستجوی رباتها حیاتی می باشد و سبب می شود که شرکت مستحق جلب توجه مخاطبانش شود.
2. همپوشانی طراحی و محتوای وبسایت
هویت برند: یک برند بیشتر از فقط یک لوگوست و بیشتر از صرف یک طراحی صفحه می باشد. در زمانی که 50 درصد از زمان آنلاین مصرف کنندگان، صرف درگیر شدن با محتوای سفارشی می شود، به کسب و کارتان اجازه دهید که بخشی از گفتگو باشد، تا بتوانید در میان این همهمه و سر و صدا برجسته شوید. مطمئن باشید که صدایی خاص و سازگار برای همه محتواها تولید کرده اید.
روابط مخاطب: ارتباطات صحیح، اتصال با مخاطبان و ارائه تخصص، تفریح، و روشنگری برای نگارش موثر در وب ضروری است. چه وبسایت منطبق بر منطق یا احساس باشد یا اینکه داده ها یا داستانهایی را ارائه دهد، یافتن رویکردی که می خواهد بهترین دسترسی را به مخاطبان هدف بدهد، از اهمیت بسزایی برخوردار است. هم تصویر و هم محتوا نیازمند کار با همدیگر هستند تا بتوانند پایان خوشی را برای شما رقم بزنند.
ویژگیهای یک وبسایت خوب روابط عمومی
صرف داشتن یک سایت نمی تواند برای روابط عمومی موفقیتی را به همراه داشته باشد. یک سایت باید دارای ویژگیهای خاصی باشد که بتواند نیازهای مخاطبان روابط عمومی را برآورده کند.
عموما سایت روابط عمومی به معنای سایت شرکت می باید. برخی اوقات نیز بخش اطلاع رسانی و بخش فروش دو سایت متفاوت را هدایت می کنند. اما در هر حالت روابط عمومی در واقع مسئولیت سنگین تولید محتوا و به روزرسانی سایت را بر عهده دارد. در این حال این مساله سبب نمی شود که روابط عمومی از مسائل فنی سایت غافل بماند. بلکه توجه به مسائل فنی سایت و ارتقا یا به اصطلاح توسعه سایت یکی دیگر از وظایف روابط عمومی اینترنتی تلقی می شود.
یک سایت روابط عمومی از چند بعد مورد ارزیابی قرار می گیرد. این ابعاد عبارتند از:
1. محتوای سایت: روابط عمومی باید محتوایی بهینه سازی شده و به روز را در سایت با در نظر داشتن تقویم سردبیری منتشر کند. محتوا صرفا به معنای نوشتار نیست. بلکه علاوه بر متن شامل: صوت، ویدئو، عکس، پوستر، اینفوگرافیک و سایر فایلها می شود. یک کارگزار روابط عمومی به خوبی می داند که برای هر نوع رویدادی کدام ابزار بهتر می تواند پیام او را منتقل کند و این استفاده بهینه را از ابزار مختلف بر عهده دارد.
2. ظاهر سایت: سایت باید دارای هارمونی در رنگ ها، استفاده از لوگو و عنوان خوانا، دسترسی راحت به تمام محتواها و یک سری گرافیک ها باشد. استفاده از فونتهای مناسب و عدم استفاده از تعداد زیادی از فونت در ظاهر سایت تاثیر بسزایی دارد. رنگهایی با کنتراست پایین به عنوان پس زمینه برای سایتها توصیه می شود. وجود تصاویر کم حجم و جذاب می تواند زمان حضور مخاطب را در سایت بالا ببرد و از این حیث از اهمیت بسزایی برخوردار است.
3. بهینه سازی برای موتورهای جستجو (سئو): محتوای سایت باید مورد یک موضوع خاص باشد. به همین ترتیب روابط عمومی باید مجموعه ای از کلمات کلیدی مرتبط را در کمپین کلمات کلیدی گردآوری کنند و محتوای خود را با آن برچسب گذاری نمایند. با این کار علاوه بر مخاطبانی که به طور مستقیم به سایت می آیند، افرادی که محتوای شما را در موتورهای جستجو، دنبال می کنند می توانند به سادگی به محتوای سایت دسترسی داشته باشند.
4. حجم صفحه اول سایت: یک سایت خوب روابط عمومی باید در کمتر از 3 ثانیه با سرعت 256 اینترنت پرسرعت بارگزاری شود. هرچه این زمان بیشتر شود، لطمه آن متوجه بازدید کنندگانی می شود که با اینترنت معمولی وارد سایت می شوند. با این حساب طراحی سایت باید تا حد امکان ساده و سبک انجام شود. استفاده از فایلهای فلش و تصاویر گرافیکی حجیم به هیچ وجه توصیه نمی شود. علاوه بر طراحی استفاده از سرورهای داخلی برای بالا رفتن سرعت سایت موثرند.
5. امکانات سایت: خبرخوان، نقشه سایت، بخش نظرات، نظر سنجی آنلاین، پادکست، وادکست، اسلایدر، اطلاعات مربوط به آب و هوا یا اوقات شرعی (برای روابط عمومی شهرستانها)، بازیهای آنلاین، جستجو و سایر امکانات سایت که به وسیله کدهای جاوا اسکریپت ارائه می شود در صفحات مختلف سایت به مخاطبان اجازه می دهد زمان بیشتری را در تعامل با سایت روابط عمومی به سر ببرند و از این حیث جزو بخشهای اساسی سایت به شمار می روند.
6. شبکه های اجتماعی: شبکه های اجتماعی امروزه به بخشی از فعالیتهای وبسایت یا روابط عمومی اینترنتی تبدیل شده اند. حضور در شبکه های اجتماعی نظیر: فیسبوک، توییتر، لینکداین و پینترست توصیه می شود. با توجه به میزان تعاملات در شبکه های اجتماعی می توانید برخی از شبکه های اجتماعی را تقویت کرده و برخی از آنها را رها کنید. مهمتر از حضور بحث اتصال شبکه اجتماعی به سایت و قرار دادن علائم شبکه ها برای به اشتراک گذاری محتوای سایت در آنهاست. این کار را باید از طراحان وبسایت بخواهید.
با رعایت موارد فوق می توانید اطمینان کسب کنید که سایتی مناسب دارید که اطلاعات شما را به راحتی در دسترس مخاطبانتان می گذارد. علاوه بر این موارد باید به خاطر داشته باشید که از تمام فرصتهای موجود برای معرفی آدرس سایت استفاده کنید. برخی از مهمترین این فضاها عبارتند از:
1. پیامک به روز رسانی محتوای مشخصی در سایت.
2. تبلیغات محیطی نظیر بیلبورد و تابلوهای تبلیغاتی.
3. تبلیغات مطبوعاتی و درج آدرس سایت.
4. بنرها در سایتهای پر بازدید مرتبط.
5. درج بر روی هدایای تبلیغاتی.
6. استفاده از PPC در گوگل و سایر جستجوگرها.
7. مناسبات و گردهماییها با نصب بنر و پوستر.
8. بروشورها و خبرنامه های درون سازمانی.
این اقدامات نیز سبب می شوند که سایت شما بیشتر دیده شود. در نهایت آنچه باعث می شود که سایت شما یک سایت خوب روابط عمومی معرفی شود، میزان بازدید روزانه، میزان توقف هر بازدید کننده در سایت شما، نرخ خروج بازدید کننده به محض مشاهده صفحه اول و متوسط تعداد بازدید صفحات توسط یک بازدید کننده در هر بازدید است.
مدیریت استراتژیک وبسایت
در اوایل قرن بیست ویکم با رشد رسانه ها و سیستمهای آنلاین، بسیاری از برنامه های بازاریابی و تبلیغات شرکت ها و برند های معروف به سمت بهره وری راهکارها و استراتژی های آنلاین سوق داده شد و به تناسب آن، گرایشی عظیم شکل گرفت تا شرکتهای کوچک و متوسط نیز به سمت آن حرکت کنند و وبسایتها توانستند به عنوان رکن اصلی در اجرا و پیاده سازی استراتژی دیجیتال مارکتینگ و تبلیغات آنلاین نقش مهمی در بهبود و عملکرد این برنامه ها ایفا کنند.
با این وجود داشتن یک وبسایت به تنهایی کافی نیست. وبسایت باید معرف خوبی از برند و تواناییهای شما برای حل دغدغه ها و مسائل پیرامون مخاطبان تان باشد و بتواند با جذابیت و محتوای مناسب رضایت آنها را جلب کند. همچنین وبسایت نخستین تصویری است که شما در فضای آنلاین به مخاطبان نشان می دهید و نقش مهمی در ایجاد اعتماد و اعتبار شما ایفا می کند.
با بررسی عملکرد و پویایی بسیاری سایتهای داخلی به این نتیجه رسیدیم که عدم مدیریت مناسب، به روز نبودن اطلاعات سایت، عدم داشتن محتوای مناسب، ضعف اصلی حضور آنها به صورت آنلاین بوده و نمی تواند بازخورد خوبی را به همراه داشته باشد.
ما در اینجا چند نکته را که باید در مدیریت و نگهداری وبسایت در نظر گرفته شود به اختصار ذکر می کنیم:
1. به روز رسانی اطلاعات تماس
درج کامل اطلاعات تماس در وبسایت و نحوه ارتباط با شما نکته ای مهم و حائز اهمیت است. کامل نبودن این اطلاعات در سایت می تواند موجب سردرگمی و دلسردی مخاطبان برای ارتباط با شما شود. همچنین باید با توجه به کسب و کارتان، اشتهار و استراتژیهای فروش، اطلاعات لازم را برای واحدهای مختلف مانند فروش، بازرگانی و خدمات در نظر بگیرید و شماره تماس، ایمیل و نام مسئول آن واحد را به طور کامل ذکر کنید.
این اطلاعات باید به تناسب تغییرات داخلی شرکت و در زمان مناسب به روز رسانی شود و در صورت جدا شدن یا تغییر موقعیت کاری عضوی از اعضای شرکت، سریعا نسبت به تغییر یا حذف اطلاعات تماس آن شخص اقدام شود.
2. بارگذاری محتوا به صورت منظم
به منظور آپلود و راه اندازی سایت باید مطالب و محتوای اولیه را در آن بارگذاری کنید. محتوای سایت باید با توجه به نیاز مخاطبان و جهت معرفی بهتر برند و خدمات تان تهیه شود. تهیه و بارگذاری مطالب در زمان مناسب بخشی از استراتژی بازاریابی محتوا به حساب می آید و نقش کلیدی در بهینه سازی سایت و افزایش رتبه آن دارد.
پس از آپلود سایت نیاز به طراحی یک جدول زمانبندی شده جهت تهیه محتوای لازم برای سایت و انتشار آن در زمان مناسب دارید، البته این جدول باید قابلیت به روز رسانی با توجه به تغییر در گرایشها و رویدادهای آینده را داشته باشد و پس از طراحی آن می توانید نسبت به تهیه و گرد آوری مطالب آن اقدام کنید.
انسجام و تداوم این امر می تواند موجب اطلاع رسانی بیشتر به مخاطبان و اعتماد بیشتر آنها به شما شود. محتوای شما باید ساده و قابل درک برای مخاطبان باشد و عناوین و عکسهای آن به گونه ای طراحی و تدوین شود که مخاطب با نگاه اول از مضمون آن صفحه و محتوای آن مطلع شود.
3. ارتقای برند
علاوه بر اینکه سایت نیاز به اطلاعات کافی و به روز دارد، باید از اعتبار و سندیت لازم نیز برخوردار باشد تا موجب ارتقای برند شما شود. سعی کنید سایت تان را با رعایت نکات گرامری، املای درست و پرهیز از اطلاعات اشتباه و قدیمی به صورت حرفه ای درآورید.
سایت باید نمایانگر ارزشهای برند و شرکت شما باشد. در صورت استفاده از منابع دیگر در سایت، اعتبار آن مطالب را با درج نام منبع اطلاعاتی ارتقا دهید، اما دقت کنید این لینکهای ارتباطی که با دیگر سایتها برقرار می کنید، پس از مدتی منسوخ نشوند تا موجب ناامید شدن و کاهش اعتماد به مطالب شما نشود.
یکی از اقداماتی که در مدیریت سایت باید صورت گیرد بررسی عملکرد لینکهای داخلی و خارجی سایت است.
4. بازسازی ساختار و معماری سایت
در حالی که محتوا یکی از بخشهای حیاتی در سایت است، نکته مهم ایجاد راحتی برای مخاطبان جهت بازدید و ارتباط با صفحات مختلف سایت است و راحتی در ارتباط با بخشهای مختلف، رضایت بیشتر آنها را به همراه دارد.
زمانی که متوجه شدید با تمام اقداماتی که برای تهیه و انتشار مطالب انجام می دهید، بازخورد سایت شما پایین است و نمی توانید مخاطبان زیادی را جذب کنید، می توان با طراحی مجدد سایت و به روز رسانی بخشهای مختلف، ارتباط بهتری با بازدیدکنندگان برقرار کرد و بازخورد آن را بهبود بخشید.
چهار سوال زیر می تواند به شما در تهیه نقشه ای بهتر برای طراحی مجدد سایت کمک کند:
۱ـ آیا نحوه ارتباط مخاطبان با شما ساده است و چقدر توانسته در جذب بازدیدکنندگان و تبدیل آنها به مشتری تاثیر داشته باشد؟
۲ـ آیا صفحه اول سایت شما موجب تحریک بازدیدکنندگان برای جستجوی اطلاعات بیشتر درباره برند، کالا و خدمات شما می شود یا صرفا به زیبایی آن پرداخته شده و نمی تواند ارزشهای برند شما را بطور کامل بازگو کند؟
۳ـ آیا متون سایت شما برای مخاطبان تان سنگین است و آنها نمی توانند درک خوبی از آن داشته باشند یا با زبانی گویا و واضح بیان شده است؟
۴ـ آیا احساس و تصویری که سایت شما به بازدیدکنندگان منتقل می کند، مطابق با برند و شرکت شماست؟
در طراحی مجدد سایت، خودتان را در جایگاه مخاطبان و مصرف کنندگان در نظر بگیرید و ببینید نیاز و خواسته های آنها چیست و چه چیز ها و المانهایی را باید در سایت تان تغییر دهید تا موجب رضایت بیشتر و اعتماد آنها به برند شما شود.
منابع
– «وبگاه» [رایانه و فناوری اطلاعات] همارزِ «web site, site»؛ منبع: گروه واژهگزینی و زیر نظر حسن حبیبی، «فارسی»، در دفتر دوم، فرهنگ واژههای مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی.
– دانشنامه فرهنگ سلامت.
– صابری، رها، پنج راز ایجاد یک وبسایت پر مخاطب: www.ibazaryabi.com.
– طراحی وبسایت روابط عمومی با نگاه سئو پی آر: شبکه اطلاع رسانی روابط عمومی ایران (شارا).
– مدیریت استراتژیک وبسایت ، فرصت امروز.
– اپیساک، کریس، استراتژی ضروری وب امروز: یکپارچه سازی کلی طراحی، توسعه و محتوا: .www.shara.ir
– میرشاهی، عادل، ویژگیهای یک وبسایت خوب روابط عمومی: .www.shara.ir
– پارسیویکی-تارنما.
– ویکیپدیا.
کتاب فرهنگ جامع واژگان روابط عمومی، یکی از کتب مرجع در حوزه روابط عمومی است که بالغ بر 5000 واژه تخصصی روابط عمومی از انگلیسی به فارسی در آن معادل سازی شده اند.
مولف کتاب سال ها کسوت استادی بر تن داشته و نتیجه تجربیات و اندوخته های علمی خویش را در این مجموعه عرضه کرده است و در آن به تمام وجوهی که به نحوی با روابط عمومی می توانست ارتباط داشته باشد، توجه نموده و با استفاده از منابع مختلف به شرح و توضیح آنها پرداخته است.
معرفی کتاب فرهنگ جامع واژگان روابط عمومی
نام کتاب: فرهنگ جامع واژگان روابط عمومی
نویسنده: پروفسور محمد حمدان بن حاجی عدنان
مدیر پروژه: مهدی باقریان
ویرایش علمی: دکتر حسینعلی افخمی
ویرایش ادبی: زهرا بابازادگان
ناشر: انتشارات کارگزار روابط عمومی
دکتر عادل میرشاهی – کتاب فرهنگ جامع واژگان روابط عمومی، یکی از کتب مرجع در حوزه روابط عمومی است که بالغ بر 5000 واژه تخصصی روابط عمومی از انگلیسی به فارسی در آن معادل سازی شده اند.
این کتاب در 773 صفحه و با جلد شومیز منتشر شده است.
مولف کتاب سال ها کسوت استادی بر تن داشته و نتیجه تجربیات و اندوخته های علمی خویش را در این مجموعه عرضه کرده است و در آن به تمام وجوهی که به نحوی با روابط عمومی می توانست ارتباط داشته باشد، توجه نموده و با استفاده از منابع مختلف به شرح و توضیح آنها پرداخته است.
مترجمان این اثر با مراجعه به منابع فراوان سعی در مهیا کردن کتابی متناسب با خواننده ایرانی کرده اند و واژه ها را با توضیحاتی که آنها را ملموس تر می کنند، غنی کرده اند. در برخی از موارد نام ابداع کننده واژه در پاورقی نقل شده است. در برخی از موارد با آنکه در متن انگلیسی چنین موردی وجود نداشته، در پاورقی خواننده را برای آگاهی بیشتر به ذیل سایر لغات و واژه های مرتبط در کتاب ارجاع داده است.
در برخی از موارد توضیحاتی برای بعضی عبارات و واژه ها از فرهنگ های دیگر یافته شده و در پاورقی افزوده شده است.
محمد حمدان بن حاجی عدنان در دیباچه فرهنگ می گوید:
تا به امروز، مقام و جایگاه روابط عمومی به عنوان یک حرفه، متاسفانه هنوز مورد تردید است. اما شکی نیست که روزی جایگاه خود را به عنوان حرفه ای واقعی، که شایسته آن است، احراز خواهد کرد. بدنه حرفه ای روابط عمومی در کشورها و در سطح جهان قدم های لازم را برای تحقق آن بر می دارند.
یکی از معیارهای حقیق آن است که کسانی که به آن اشتغال دارند، از مجموعه دانش مطلوبی برخوردار باشند. کسانی که در کشورهای پیشرفته در روابط عمومی اشتغال دارند، ادعا می کنند از مجموعه دانشی درباره حرفه خود بهره مندند. در بریتانیا، مانند هر حرفه شناخته شده دیگری، هم اکنون قانونی وجود دارد که تعیین می کند چه کسی می تواند مدعی شود که در زمره اهل حرف روابط عمومی است. پنج کشور دیگر، از جمله برزیل و نیجریه، نیز دارای قوانینی هستند که در رابطه با حرفه روابط عمومی به اجرا درآمده است.
با حرکت سریع دنیا به سوی جهانی شدن، مطمئنا هریک از کشورها در عرصه روابط عمومی از وضع منحصر به فرد خاص خود بهره مند خواهند بود.
این کتاب مرجعی بسیار کارآمد برای کارشناسان، مدیران، اساتید و کارگزارن روابط عمومی و رسانه به شمار می رود.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی (مشاور، مدرس و مجری سئو پی آر) – روابط عمومی و بهینه سازی برای موتورهای جستجو، دو تخصص جداگانه بودند که با پیشرفته شدن موتورهای جستجو پا به عرصه فضای سایبر گذاشتند. این دو حوزه اساسا با هم هیچ قرابتی ندارند، چرا که روابط عمومی می خواهد محتوایی را برای مخاطبان سازمان تولید کند و بهینه سازی برای موتورهای جستجو می خواهد محتوایی را برای موتورهای جستجو آماده کند که موتورهای جستجو به آن اعتبار و جایگاه بهتری در صفحه نتایج خودشان بدهند.
آخرین حوزه روابط عمومی که برای اولین بار به طور رسمی در سال 2012 اعلام شد، حوزه سئو پی آر است. این حوزه که در بسیاری مجامع علمی روابط عمومی با نام روابط عمومی اینترنتی نوین شناخته می شود، در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است. سئو پی آر (SEO PR) از دو عبارت Search Engine Optimization و Public Relations ترکیب شده و به معنای بهینه سازی برای موتورهای جستجو با بهره گیری از روابط عمومی می باشد. تمرکز این حوزه از روابط عمومی بر راهکارهایی معطوف است که باعث افزایش شهرت برند در اینترنت از طریق موتورهای جستجو می شود. تاریخ سئو به شروع فعالیت اولین موتور جستجو در سال 1992 باز می گردد و با پیچیده تر شدن و قدرت یافتن موتورهای جستجو برای و به ویژه تجهیز شدن گوگل به پنگوئن و پاندا، زمینه شکل گیری سئو پی آر را فراهم آورد. مفاهیم بازدید، کمیت و کیفیت بازدید در مفاهیم عمومی سئو پی آر تعریف شده اند و در واژگان تخصصی کلمه کلیدی، چگالی کلمات کلیدی، روابط عمومی کارا، کلاه سفید و سیاه سئو، متن لنگردار، لینک سردبیری، داستانسرایی در سئو پی آر تعریف شده اند و آنگاه 17 تعریف از سئو پی آر ارائه داده شده که هر یک به جنبه ای از آن اشاره می کنند. در این میان این تعریف سئو پی آر که «به استفاده از استراتژی های دیالوگ محور اصیل و اخلاقی روابط عمومی برای بهبود رتبه واقعی برند در موتورهای جستجو اطلاق می شود.» بیشتر مورد توجه قرار گرفته است.
مقدمه
روابط عمومی و بهینه سازی برای موتورهای جستجو، دو تخصص جداگانه بودند که با پیشرفته شدن موتورهای جستجو پا به عرصه فضای سایبر گذاشتند. این دو حوزه اساسا با هم هیچ قرابتی ندارند، چرا که روابط عمومی می خواهد محتوایی را برای مخاطبان سازمان تولید کند و بهینه سازی برای موتورهای جستجو می خواهد محتوایی را برای موتورهای جستجو آماده کند که موتورهای جستجو به آن اعتبار و جایگاه بهتری در صفحه نتایج خودشان بدهند. مهمترین هدف مشترک سئو پی آر، بهینه سازی محتوا برای مخاطبان و موتورهای جستجو است که هر دو در نهایت به مخاطب مداری منجر می شود. در واقع سئو پی آر یعنی استفاده از سازوکارهایی که بتوان اطلاعاتی را در فضای اینترنت به مخاطبان سازمان رساند.
• تاریخچه سئو پی آر
قدمت سئو به ورود اولین موتورهای جستجو و حتی قبل از آن به زمان دایرکتوری ها بر می گردد. «تیم برنرزلی» پس از اختراع وب در سال 1922 فهرستی از سایت ها تهیه کرد و شاید این فهرست و اینکه چه سایتی در ابتدای این فهرست قرار داشته، اولین جرقه های سئو را در ذهن مدیران سایت ها زده باشد. اما به طور مشخص با ورود نخستین موتور جستجو به نام آرشی (Archie) و تلاش صاحبان وبسایت برای دیده شدن در این موتور جستجوی اولیه، بهینه سازی برای موتورهای جستجو آغاز شد.
• معرفی سئو توسط سایت یاهو
در سال 1997، سئو به طور رسمی توسط سایت یاهو معرفی شد. که در این معرفی موتور جستجوی یاهو به صاحبان وبسایت راهکارهایی برای شناسایی بهتر و افزایش بازدید سایت ارائه داد. در 1998 با راه اندازی جستجوگر گوگل و الگوریتم های آن مسیر سئو تا حدودی دگرگون شد. کار به جایی رسید که در سال 2000، یاهو الگوریتم آلتاویستا را رها کرد و از الگوریتم گوگل برای جستجو استفاده کرد و این آغاز اقتدار موتور جستجوگر گوگل بود.
• روزآمد الگوریتم های گوگل
گوگل تمام تلاش خود را در سال های اخیر مصروف ارائه بهترین اطلاعات به کاربران خود کرده و برای این کار از الگوریتم ها استفاده می کند. الگوریتم ها داده های کیفی سایت های مختلف را تبدیل به مقادیر کمی یا ارزش هایی می کنند که جایگاه صفحات سایت را در نتایج جستجو مشخص می کند. در همین راستا در سال 2005، برچسبی به نام Nofollow معرفی شد که به صاحبان وبسایت اجازه می داد لینک های مرتبط را از لینک های غیر مرتبط جدا کنند. در سال 2009 الگوریتم کافئین، در 2011 پاندا و در 2012 پنگوئن روزآمد شدند.
• زمینه شکل گیری سئو پی آر
تمام این الگوریتم ها به گوگل کمک کردند که بتواند اطلاعات ناب و مرتبط با موضوعی که جستجو می شود را از اطلاعات هرزه و بی خودی که توسط صاحبان سایت ها و متخصصان سئو برای بالا بردن رتبه سایت تولید می شد، تمیز دهد. بنابراین در مارس 2012 با روزآمد جدید پنگوئن و پاندا، جستجوها به طور قابل ملاحظه ای هوشمند شد و زمینه پدید آمدن عرصه «بهینه سازی برای موتورهای جستجو با بهره گیری از روابط عمومی» فراهم شد.
• اهمیت سئو پی آر
نتایج یک تحقیق نشان می دهد که بالغ بر 80 درصد خریداران برای جستجوی کالا و خدمات مورد نظرشان از موتور جستجو استفاده می کنند و بالغ بر 85 درصد از آنها در اولین گزینه به پاسخ سوال خود می رسند. بنابراین جایگاه سایت شرکت در موتورهای جستجو برای کلمات کلیدی آن، رمز موفقیت در فضای اینترنت است. این امر مستلزم بهینه سازی برای موتورهای جستجو بود که با ورود الگوریتم های پنگوئن و پاندا علاوه بر آن باید از تکنیک ها و ابزارهای روابط عمومی نیز استفاده شود. بنابراین سئو پی آر امروز یگانه شاهراه موفقیت در فضای کسب و کار آنلاین به شمار می رود.
• موارد استفاده سئو پی آر
سئو پی آر در سه مرحله می تواند به یک فرد، شرکت، موسسه و سازمان کمک کند:
1. قبل از طراحی سایت: سئو پی آر به شما در مواردی مثل انتخاب دامنه، انتخاب هاست، انتخاب برنامه مدیریت محتوا و حتی طراحی سایت پیشنهاداتی می دهد که بر مبنای آنها سایت شما از پایه برای یک هدف خاص برنامه نویسی می شود و می تواند در آن حوزه به موفقیت های چشمگیری دست یابد.
2. بعد از طراحی سایت: سئو پی آر با ارائه یک سری روش ها و استراتژی ها به صاحب سایت کمک می کند که فعالیت هایی را جهت بهبود شرایط سایت انجام دهد.
3. برنامه روتین سئو پی آر: تولید محتوا اقدام روتینی است که به طور مداوم در سایت ها انجام می شود و این اقدام بدون تخصص سئو پی آر کمترین میزان بهره وری را برای سایت از نظر مراجعه بازدید کننده دارد. لذا سئو پی آر به تولید کنندگان محتوا توصیه هایی ارائه می دهد که از یک طرف به تولید محتوای مناسب برای مخاطبان کمک می کند و از طرفی موتورهای جستجو برای شناخت آن دچار مشکل نمی شوند.
• مفاهیم سئو پی آر
مفاهیم سئو پی آر از دو رشته روابط عمومی و فناوری اطلاعات وام گرفته شده اند. لذا طیف وسیعی از مفاهیم را در بر می گیرد که از یک طرف مرتبط با علوم انسانی هستند و از طرف دیگر به حوزه فنی و مهندسی ربط پیدا می کنند. اگرچه در دنیا متخصص سئو پی آر ابتدا باید در رشته های فنی مهندسی دانش آموخته شود و سپس دوره های روابط عمومی را بگذراند، اما مفاهیم سئو پی آر تا آن اندازه نیز پیچیده نیستند که دانش آموختگان روابط عمومی نتوانند از عهده آنها برآیند. اتفاقا دانش آموختگان روابط عمومی که بر نگارش مسلط هستند بیشتر از سایرین می توانند در سئو پی آر موفق باشند. در این نوشتار به برخی از مفاهیم مهم سئو پی آر اشاره می شود:
بازدید: به مرور یک تارنما در اینترنت توسط یک کاربر بازدید می گویند.
کمیت بازدید: به تعداد افرادی که در طول یک روز از یک صفحه یا یک سایت دیدن می کنند، کمیت بازدید می گویند.
کیفیت بازدید: به نسبت ارتباط موضوع سایت و اطلاعات مورد نیاز کاربرانی که از سایت دیدن می کنند، کیفیت بازدید می گویند.
بهینه سازی برای موتورهای جستجو: به فرآیند ارتقاء کمیت بازدید کنندگان با کیفیت که از طریق موتورهای جستجو وارد سایت می شوند با استفاده از روش های موجود، بهینه سازی برای موتورهای جستجو گویند.
• مفاهیم تخصصی سئو پی آر
زمانی که شخص می خواهد در حوزه تخصصی سئو پی آر مطالعات بیشتری انجام دهد و دانش خود را در این زمینه کامل کند، به واژگانی برخورد می کند که معانی خاصی دارند. دانستن این مفاهیم به دانش پژوه کمک می کند که بتواند از نرم افزارهای سئو پی آر و مقالات تخصصی آن بیشتر استفاده کند.
کلمه کلیدی: مهمترین مفهوم سئو پی آر کلمه کلیدی است. کلمه کلیدی واژه یا عبارتی است که در موتور جستجو، مورد جستجو قرار می گیرد.
چگالی کلمات کلیدی: به تعداد تکرار یک واژه کلیدی در متن، نسبت به کل واژه های متن چگالی کلمه کلیدی می گویند.
روابط عمومی کارا: از آنجا که نتایج فعالیت های بخش سئو به دقت توسط نرم افزارها قابل ارزیابی است، با ادغام روابط عمومی در سئو، اقدامات روابط عمومی نیز قابلیت ارزیابی دقیق را پیدا می کنند. در واقع شما می توانید با استفاده از این نرم افزارها به طور دقیق میزان ارزش افزوده ای را که توسط فعالیت های بخش سئو پی آر بدست آمده، محاسبه کنید. روابط عمومی کارا، روابط عمومی است که فعالیت هایش قابلیت ارزیابی را دارند.
کلاه سفید سئو: کلاه سفید در سئو به روش های اخلاقی و مفید برای بالا بردن رتبه سایت و افزایش بازدید کننده اطلاق می شود.
کلاه سیاه سئو: کلاه سیاه به روش های غیر اخلاقی یا مهندسی محتوا اطلاق می شود که به منظور فریب دادن موتورهای جستجو برای بالا بردن رتبه سایت و افزایش بازدید کننده به کار می روند.
پنگوئن و پاندا: دو الگوریتم گوگل که با روزآمد شدن، سبب شدند که روش های سئو دیگر بر روی کمیت بازدید اثر نداشته باشند و به طور مشخص این دو الگوریتم و بعد از آنها الگوریتم مرغ مگس خوار باعث ایجاد حوزه جدید سئو پی آر شدند.
متن لنگر دار (Anchor Text): جانشین آکولاد یا پی نوشت در فضای اینترنت است. زمانی که می خواهید توضیحات اضافی در مورد بخشی از مطلب بدهید، بدون اینکه آن را به صفحه ای دیگر منتقل کنید، از متن لنگر دار استفاده می کنید.
متن لنگر دار به دو نوع تقسیم می شود:
متن لنگر دار حاوی لینک: از این ویژگی معمولا برای تبلیغات استفاده می شود.
متن لنگر دار بدون لینک: نوع معمولی استفاده از متن لنگر دار است.
لینک سردبیری: اگر نویسنده در میانه متن، جهت ارائه توضیحات بیشتر در مورد واژه ای ناآشنا، لینکی به صفحه دیگر بدهد، به آن لینک سردبیری می گویند.
لینک سر دبیری بر دو نوع است:
1. لینک داخلی: لینک را به صفحه ای در داخل سایت می دهیم.
2. لینک خارجی: لینک را به صفحه ای خارج از سایت می دهیم.
داستان سرایی در سئو پی آر: مهمترین ویژگی یک مسئول روابط عمومی در فرآیند سئو، قدرت داستان سرایی اوست. داستان سرایی به معنی توانایی خلق داستان از رویدادها و مسائلی است که پیرامون ما اتفاق می افتند و دارای ارزش خبری هستند.
• ویژگی های داستانسرایی در سئو پی آر:
1. متن شما یکتا است. هیچ نمونه ای از آن در اینترنت وجود ندارد. به عبارت دیگر Copy و Paste نشده است.
2. به زبان داستانی نوشته شود.
3. در آن از لینک سردبیری استفاده شود.
4. در آن از متن لنگردار استفاده شود.
5. همراه آن عکس یا فیلم ضمیمه شود.
6. جذاب باشد و می تواند مخاطب را برای مدتی مشغول خواندن نگاه دارد.
• 17 تعریف از سئو پی آر
1. بهینه سازی برای موتورهای جستجو (Search Engine Optimization)- فرآیند افزایش مشاهده ودسترسی وبسایت از طریق نتایج ارگانیک یک موتور جستجو گر است.
2. عموما نقش آن جذب ترافیک بیشتر از طریق بیشتر شدن تعداد مشاهداتی است که کاربران از صفحه نتایج گوگل به آن رسیده اند.
3. موتورهای جستجو، اقتدار یک سایت و ارتباط آن را بر پایه شاخص هایی ارزیابی می کنند که در سئو مورد توجه قرار می گیرد.
4. سئو پی آر با هدف تولید محتوای بهینه سازی شده برای مخاطب که در عین حال قابل درک برای موتورهای جستجو باشد، معرفی شده است.
5. سئو پی آر می تواند یک سایت را در هر وضعیتی تحویل گرفته و آن را تبدیل به سایتی کاربرپسند و هماهنگ با موتورهای جستجو کند.
6. سئو پی آر، کمیتِ ترافیکِ کاربرانِ با کیفیت را افزایش می دهد.
7. سئو پی آر، علاقه ای به کاربرانی که بی هیچ دلیلی وارد سایت شما می شوند ندارد.
8. سئو پی آر، پس از جستجو و تحقیق در مورد سازمان شما و بررسی شرایط موجود و تحلیل سایت رقبا، با توجه به استراتژی سازمان، برنامه توسعه سئو پی آر را ارائه می دهد. این برنامه در تمام برنامه های
روابط عمومی تاثیر گذاشته و در نهایت ظرف شش تا نه ماه، موقعیت سایت شما را بهبود چشمگیری می بخشد.
9. سئو پی آر به طور کمی قابل ارزیابی است. یعنی می توان ارزیابی نسبتا دقیقی از اثربخشی فعالیت های سئو پی آر ارائه کرد.
10. سئو پی آر هنوز در ابتدای راه است و اگر کسی امروز اقدام نکند، احتمال دارد در آینده رقبای قدری را پیش رو داشته باشد.
11. سئو پی آر یعنی استفاده از نرم افزار، تحقیق، تحلیل و تدوین استراتژی برای تولید محتوا و اقداماتی که کاملا قابل ارزیابی کمی هستند و در نهایت منجربه افزایش آگاهی از برند می شود.
12. سئو پی آر یعنی در نظر داشتن روش های آماری در تولید محتوا.
13. سئو پی آر برای شرکت های فروش همانند آب، حیاتی است.
14. سئو پی آر متضمن ورود کاربر با کیفیت به سایت است اما متضمن خرید کاربر نیست. فروش باید توسط بخش بازاریابی و از طریق تکنیک های بازاریابی محقق شود.
15. سئو پی آر کمک می کند یک برند دیده شده و نیازی را مرتفع کند و حس خوبی را نسبت به برند در مخاطب ایجاد می کند.
16. محتوای مرتبط با ارتباطات آنلاین که سایت های خبری برای کمک به مشاهده شدن در موتورهای جستجو و دریافت ترافیک مرتبط به سایت از آنها استفاده می کنند.
17. به استفاده از استراتژی های دیالوگ محور اصیل و اخلاقی روابط عمومی برای بهبود رتبه واقعی برند در موتورهای جستجو اطلاق می شود.
• مهمترین فعالیت روابط عمومی در سئو پی آر
روابط عمومی در سئو به عنوان بخش تولید محتوا در نظر گرفته می شود و لذا مهمترین وظیفه او تولید محتوایی است که از یک طرف نیاز مخاطبان را برآورده کند و از طرف دیگر مطابق با الگوریتم های موتورهای جستجو باشد و از آنجا که موتورهای جستجو با کلمات کلیدی کار می کنند، بحث کلمات کلیدی در سئو پی آر یکی از مهمترین مباحث آن است. سئو پی آر برای شناسایی کلمات کلیدی کمپینی را تدارک می بیند (که در آن ضمن بررسی آماری جستجوها در مورد کلمات کلیدی که از طریق نرم افزارهای تحت وب انجام می شود، و نیازهای جستجویی مخاطبان که با پیمایش و نظر سنجی انجام می شود و تحقیقات میدانی از میان مدیران، کارکنان و مشتریان) بهترین کلمات کلیدی شناسایی و برای استفاده در ادامه فرآیند معرفی می شود. کمپین کلمات کلیدی محوری ترین و اساسی ترین بخش سئو پی آر می باشد.
• جمع بندی
روابط عمومی در دنیای جدید به دلیل گستردگی حوزه های فعالیت شرکت ها و در هم تنیدگی بیش از اندازه تکنولوژی ها دستخوش تغییراتی شده که مهمترین آنها پدیده یکپارچگی در روابط عمومی است. روابط عمومی امروز بیش از پیش در حال نزدیک شدن به تبلیغات، بازاریابی و سئو است. علاوه بر این سئو یکی از ابزارهایی است که در بخش بازاریابی نیز مورد استفاده قرار می گیرد و از آن با نام «بازاریابی محتوایی» یاد می شود که با شکل گیری عرصه سئو پی آر، بازاریابی محتوایی نیز در سئو پی آر مستحیل شد. لذا امروز روابط عمومی در دنیا بیش از پیش به شکل حرفه ای چند جانبه درآمده است که از یک طرف خود را به علوم انسانی نزدیک می بیند و از طرف دیگر با مباحث رشته های علوم ریاضی و فنی درگیر می شود و از این حیث اولا نیازمند آموزش بیشتر نیروی انسانی برای بهره گیری از مهارت ها، روش ها و ابزارهای جدید است و ثانیا نیازمند مراقبت برای آسیب هایی است که روابط عمومی با نزدیکی به این حوزه ها متحمل آن می شود.
منابع:
• www.seopr.ir/tag/سئو-پی-آر
• www.shara.ir/view-3504.html
• https://www.shara.ir/view-7700.html
• https://www.shara.ir/view-7426.html
• https://www.shara.ir/view-6051.html
• https://www.shara.ir/view-5349.html
• https://www.shara.ir/view-5023.html
• https://www.shara.ir/view-4625.html
• https://www.shara.ir/view-4381.html
• https://www.shara.ir/view-3696.html
• https://www.shara.ir/view-3504.html
روابط عمومی را «مدعی العموم» معرفی می کند. در واقع او می خواهد روابط عمومی در جایگاه احقاق حقوق باشد و حق را به حقدار برساند.
امسال 71 سال از آغاز فعالیت دکتر نطقی در حوزه روابط عمومی ایران می گذرد. علم، فن و هنری که اگر زندگی انسانی داشت، اینک در آغاز کهولت قرار گرفته بود اما از آنجا که دانش هرچه بیشتر می زید، جوان تر و شاداب تر می شود، امروز روابط عمومی در کشور ما به مراتب در جایگاه برتری نسبت به گذشته قرار داشت. گذشته ای که زمانی در حضور دکتر حمید نطقی آب و گلش سرشته شده و با اندیشه های این شیر بیشه تحقیق آبیاری شد تا امروز شاهد این حوزه علمی در کشور باشیم.
دکتر حمید نطقی یک حقوقدان بود، کسی که می دانست مردم و سازمان، کارکنان و سازمان و مدیران و سازمان نسبت به یکدیگر حقوقی دارند. اگر این حقوق رعایت شود، در سازمان تعادل ایجاد می شود و نتیجه این تعادل، نظم سازمانی و در نهایت شکوفایی سازمان است.
همین بود که پدر علم روابط عمومی ایران، روابط عمومی را «مدعی العموم» معرفی می کند. در واقع او می خواهد روابط عمومی در جایگاه احقاق حقوق باشد و حق را به حقدار برساند.
شاید اگر دکتر نطقی عصر گوگل و فیسبوک را تجربه می کرد، اینترنت و فضای سایبر را بهترین اسباب برای این احقاق حق می دانست. چراکه پیش از عصر شبکه های اجتماعی و زمانی که دکتر نطقی کتابهایش را تالیف می کرد اگر شخصی حقش در جایی تضییع می شد، بعید به نظر می رسید که بخواهد برای نشریه ای مطلبی ارسال کند و اگر هم این اتفاق می افتاد درصد بسیار ناچیزی بود، اما امروز کوچترین موارد در شبکه های اجتماعی، وبلاگ ها و سایر رسانه های محبوب اجتماعی اطلاع رسانی می شوند. این اطلاع رسانی که روزی تنها، بار آن بر عهده رکن پنجم دموکراسی و روابط عمومی بود، امروز توسط عامه مردم که به اینترنت دسترسی دارند انجام می شود. بنابراین اندیشه های دکتر نطقی در 66 سال پیش امروز در فضای اینترنت مجال بروز یافته است. در واقع اگر روابط عمومی بخواهد می تواند به راحتی از اینترنت برای ایفای نقش مدعی العمومی اش بهره برد، چیزی که در هیچ زمانی در طول تاریخ روابط عمومی در دنیا قابل دسترسی نبوده است.
روابط عمومی در ایران، امروز نیاز به تجهیز خود به سلاح اینترنت و بهره مندی از شبکه های اجتماعی دارد. چرا که دقیقا در شبکه های اجتماعی همه چیز مورد قضاوت قرار می گیرد. سازمان، مدیران، مخاطبان و حتی روابط عمومی در جایگاه مدعی العموم!
آنچه روابط عمومی در رسانه های اجتماعی انجام می دهد، تنها تبلیغ سازمان و معرفی آن نیست. بلکه اگر بخواهیم از اندیشه دکتر نطقی در فضای اینترنت بهره مند شده باشیم باید فضای نقد و نظر را باز بگذاریم. این چیزی است که شاید در نگاه اول مطلوب به نظر نرسد اما روابط عمومی در نگاه دکتر نطقی این مهم را می طلبد. دکتر نطقی معتقد بود که مردم در فضای احساسی تصمیم می گیرند و این همان فضایی است که در رسانه های اجتماعی به آن دسترسی داریم. گاهی اوقات اصلا نیازی نیست که مسائل جاری سازمان مطرح شود و تنها یک گل سرخ یا جمله ای حکیمانه احساس مخاطب مان را به اندازه کافی بر می انگیزد.
«مدعی العموم» باید علاوه بر اینکه خود کلیات را مطرح می کند، نظرات سایرین را نیز جویا شود. تاییدها بسیار بیشتر از انتشار صرف اثرگزارند.
دکتر حمید نطقی احساس می کرد که مدیران در سازمان ها جایی برای روابط عمومی ها قائل نیستند. او می گفت: «روابط عمومی در متن است و نه در حاشیه!» در واقع دکتر نطقی می خواست برای روابط عمومی به عنوان «مدعی العموم» نیز احقاق حق کند. زمان گذشت و اینترنت که خود روابط عمومی بالقوه است، از حاشیه به متن آمد و به عنوان بخشی از زندگی روزمره مردم پذیرفته شد. روابط عمومی نیز در یک چرخش بی نظیر از مارس 2012 در کنار بخش فنی سایت ها، جایگاه جدیدی پیدا کرد و حوزه ای جدید به نام سئو پی آر را شکل داد و همه این ها یعنی اینکه روابط عمومی از حاشیه به متن منتقل شد. چیزی که دکتر نطقی در طی چند دهه از زندگی پر برکتش بر روی آن تمرکز کرده بود. امروز جامعه روابط عمومی با تجهیز خودش به دانش و تاکتیک های سئو پی آر می تواند در اینترنت راهبری کند. می تواند روابط عمومی را در واقع از حاشیه به متن ببرد و این دقیقا آن چیزی است که دکتر نطقی بر آن متمرکز بود.
ما در عصری زندگی می کنیم که مدیران بالاخص در سازمان های دانش بنیان، روابط عمومی را «چرخ پنجم» قلمداد نمی کنند. آنها می دانند که مدیریت سازمان بدون روابط عمومی ناکارا است. این کارایی تنها از طریق حضور روابط عمومی در بطن مدیریت حاصل می شود و دقیقا چیزی اتفاق افتاد که در ساحت اندیشه دکتر نطقی قطعی تلقی شده و چون اندیشه هایش با حقایق موجود همخوان نبود، گاهی نگرانی به قلبش راه می یافت. اما او می دانست که روابط عمومی در آینده جای خودش را باز خواهد کرد. امروز روابط عمومی برای تمکین اندیشه های دکتر نطقی در فضای اینترنت بایستی محتوا تولید کند، آن هم محتوایی که برای مخاطبان بهینه سازی شده اند. او مطالب بهینه سازی شده را در اینترنت قرار می دهد. موتورهای جستجو اطلاعات را شناسایی و طبقه بندی می کنند. در نتیجه مراجعان به موتورهای جستجو وارد سایتی می شوند که توسط روابط عمومی بهینه سازی شده است. آنگاه آنها در جهت خواسته های شرکت که البته در جهت رفع نیازهای مخاطبان است، اقناع می شوند. بدون هزینه و بدون ایجاد حس بدی که تبلیغات ایجاد می کند. در این فرآیند فقط و فقط روابط عمومی یا سئو پی آر است که می تواند راهبری کند و لاغیر.
این تنها نمایی از فعالیت روابط عمومی ها در عصر روابط عمومی اینترنتی بود. در حوزه علمی خود روابط عمومی نیز روز به روز توسعه می یابد. نمونه آن افزایش سایت ها، وبلاگ ها و رسانه های اجتماعی است که در این حوزه فعالیت علمی انجام می دهند. گوگل 442 میلیون صفحه در باب روابط عمومی به زبان فارسی را در اینترنت فهرست کرده است. اگر چه امروز عصر کیندل ها و کتاب های دیجیتال است، اما برای ترویج اندیشه های دکتر نطقی در فضای اینترنت نیازمند داستان سرایی هستیم. جملات کوتاه و داستان های کوتاه بیشتر از هزاران نسخه کتاب پی دی اف (که البته در جای خود مفید است.) تاثیر گزار خواهد بود.
موسسه کارگزار روابط عمومی چند سالی است که جایزه دکتر نطقی را به افراد شایسته وشاخص درحوزه روابط عمومی، ارتباطاتورسانه های جدید اعطا می کند. شاید هیچ چیز به اندازه اعطای یک جایزه آن هم به افرادی که در فضای کمتر شناخته شده اینترنت فعالیت می کنند، نتواند افراد، موسسات و سازمان ها را برای تلاش برانگیزاند.
روابط عمومی که خود حوزه ای میان رشته ای بود، امروزه پذیرای حوزه های متنوع دانش تکنولوژیکی شده است. تکنولوژی، روابط عمومی را خواستنی تر می کند. روابط عمومی امروزه با ارتباط مستمر از طریق کانال های ارتباطی نوین با مخاطبان در تماس است می تواند با مخاطبان ارتباط صمیمانه ای برقرار کند. این ارتباط صمیمانه سبب می شود مردم نسبت به سازمان احساس بسیار خوبی پیدا کنند. در عین حال باید بدانیم که در صورتی می توانیم از این ارتباطات جواب بگیریم که نقش روابط عمومی در این نوع ارتباطات بیشتر ترویجی باشد تا تبلیغی! امروز روابط عمومی در ایران عرصه آزمون و خطاست اما شاید اگر چند سال آینده را نیز به نظاره بنشینیم روابط عمومی در اینترنت با آنچه در نظر دکتر نطقی وجود داشت همخوان شود، اما امروز می توانیم به ضرس قاطع بگوییم که اندیشه های دکتر نطقی بر روابط عمومی اینترنتی ایرانی سایه افکنده است.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
دکتر عادل میرشاهی از زمان آغاز به کار اپلیکیشن تلگرام در سال 2013 توسط برادران نیکولاو و پاول دورو تا امروز تغییرات زیادی در تولید محتوا صورت گرفته است. این تغییرات در ایران تنها به دلیل توسعه نرم افزار تلگرام صورت نگرفته است، بلکه بیشتر از آن معلول سرعت اینترنت و ذائقه کاربران بوده است.
امروز تلگرام یک رسانه تمام عیار است که اگرچه شاید نتوان به آن رسانه اجتماعی گفت، اما کارکردهای رسانه اجتماعی را نیز دارد. این نرم افزار سیر تطوری را طی کرده که افکار عمومی را تا حد اشباع خبری پیش برده است.
امروز علاوه بر چت سری (Secret Chat) که نوع خاصی از چت خصوصی (Private Chat) است، گروه ها و کانال های تلگرامی فضاهای خاصی را برای برقراری ارتباطات جمعی فراهم آورده اند. گروه ها نیز به گروه های عادی و گروه های فوق العاده (Super Groups) تقسیم می شوند که کیفیت های مختلفی از سطوح مدیریت را برای مدیر یا مدیران گروه ایجاد می کنند.
دنیای جدیدی که روابط عمومی ها می توانند از آن بهره مند شوند و بدون شک در سالهای آینده تغییرات بسیار زیادی خواهد کرد و بنابراین در این نوشتار قصد داریم رویکردهایی را که در حال حاضر بیشتر توسط مدیران کانال ها یا شبکه های تلگرامی دنبال می شود را بیاوریم تا با گذشت زمان امکان بررسی بیشتر در خصوص نحوه تغییرات و ذائقه محتوایی مخاطبان مشخص شود.
1. کانال های عکس محور
روابط عمومی ها و روزنامه نگاران در این نوع کانال ها محور را بر عکس قرار داده اند. عکس ها معمولا یک کپشن یک تا سه سطری دارد که توضیحاتی در مورد عکس در آن داده می شود. به نظر می رسد این نوع کانال ها بهره زیادی از ویژگی های تلگرام نمی برند و غالبا کپی محتوای اینستاگرام همان روابط عمومی هستند.
2. کانال های فیلم محور
عدم محدودیت در بارگزاری فیلم ها باعث شده است که فضای تلگرام به فیلم های اکران شده و اکران نشده سینما و حتی سریال ها اختصاص یابد. در این نوع کانالها امکان دانلود این فیلم ها به همراه زیرنویس فارسی وجود دارد. بسیاری اوقات مدیران این کانال ها افراد خوش ذوقی هستند که توضیحات تکمیلی نیز در خصوص فیلم های به روز رسانی شده می دهند. این اطلاعات در کانال های فیلم محور فقط شامل سال تولید، کارگردان، کشور تولید کننده و … می شود و جزئیات بیشتری را در بر نمی گیرد.
3. کانال های متن محور
بسیاری از افراد به دلیل عدم تمایل به پرداخت قبوض سنگین اینترنت، ترجیح می دهند که از عکس ها و فیلم ها پرهیز کنند و صرفا از تلگرام به عنوان وسیله ای برای خوانش متن بهره می گیرند. این کانال ها به دو دسته تقسیم می شوند: 1. دسته اول کانال هایی هستند که متن کتاب ها و مقالات را به صورت فایل Word یا PDF در کانال بارگزاری می کنند و توضیحاتی بابت هر کدام از فایل ها ارائه می دهند. 2. دسته دوم کانال هایی هستند که متون کوتاه تری را در کانال بارگزاری می کنند. این کانال ها معمولا بسته به موضوع طبقه بندی خاص خودشان را دارند.
4. کانال های APP محور
بسیاری از کانال ها در اینترنت به ترفندهای اپلیکیشن ها و نرم افزارهای مختلف اختصاص یافته اند. این کانال ها آپشن های ویژه ای در خصوص نرم افزارها می دهند که در سایت بازار و دیگر سایت ها نیست. ویژگی آنها در اختیار قرار دادن نسخه Premium نرم افزار بدون هزینه در کانال است و همین امر باعث می شود که روابط عمومی ها به این کانال ها علاقه داشته باشند. چراکه این کانال ها می توانند نرم افزارهای روابط عمومی ها را نیز برای مخاطبان بسیار زیادشان به اشتراک بگذارند.
5. کانال های وویس محور
صوت یکی از ویژگی های منحصر به فرد تلگرام است. این نرم افزار علاوه بر امکان گفتگوی دو نفره، امکان ضبط و ارسال صوت را فراهم می کند. صوت نیز همانند عکس و ویدئو به دو صورت فشرده و غیر فشرده قابل انتشار است. بسیاری از مدیران دموی کوچک فشرده و فایل اصلی صوت را به صورت غیر فشرده در کانالشان قرار می دهند. این باعث می شود که مخاطب در صورت احساس نیاز به شنیدن کل موسیقی و صدا آن را دانلود کند و در غیر این صورت هزینه زیادی بابت دانلود صوت یا وویس نپردازد. وویس ها زمینه های مختلفی از محتوا را در برگرفته است. از موسیقی گرفته تا دکلمه، از پادکست های روابط عمومی ها گرفته تا مزاحم تلفنی و وویس های خنده دار که تقریبا به یک ژانر در این حوزه تبدیل شده است.
6. کانال های کلیپ محور
کلیپ های کوتاه که غالبا مضامین طنز و اجتماعی دارند در برخی از کانال های تلگرامی به صورت ویژه دنبال می شود. این کلیپ ها را می توانید دانلود کنید و معمولا بخش اصلی آن نیز در کادر به صورت عکس نشان داده می شود. توضیحات مدیر گروه در ذیل هر کلیپ بر جذابیت آن می افزاید. با افزایش سرعت اینترنت و کاهش هزینه اینترنت این نوع از کانال ها طرفداران بیشتری پیدا کرده اند.
7. کانال های ترکیبی
در این کانال ها غالبا موضوع واحد است اما قالب محتوا شامل فیلم، کلیپ، متن، عکس و فایل های برنامه می شود. کانال های ترکیبی مخاطبان بیشتری دارند و کار تولید محتوا بسیار دشوارتر است. توصیه می شود روابط عمومی ها به سمت تولیدات ترکیبی حرکت کنند. در ارزیابی کانال های تلگرام ترکیبی بودن محتوا یکی از مهمترین ویژگی های آن است.
امروز کمتر روابط عمومی را می توان سراغ داد که از کانال تلگرام استفاده نکند، اما باید همیشه در خاطر داشته باشید که بسته به نوع سازمان، باید موضوع و قالب محتوا را انتخاب کنید و سعی کنید تا حد امکان از یکنواخت کردن تولید محتوا خودداری کنید. همچنین سعی کنید که از چارچوب کلی کانال خارج نشوید. یعنی مشی واحدی در تولید محتوا داشته باشید که مخاطب احساس ناهمگونی میان محتواها نکند. این ها مهمترین نکات در حضور تلگرامی روابط عمومی هاست که باید مد نظر قرار گیرد.
رویکردهای هفتگانه به شما بینش استفاده از این فضا را می دهند. بینشی که می تواند به رضایت مخاطبان از تولید محتوای کانال تلگرامی منجر شود.
راه اندازی بخش جدید وایبر با عنوان چت جهانی، یک اقدام بی بدیل است که نیازمند مطالعات بیشتر و جدی تری است. چراکه این توسعه اندک اندک فضاهای جدیدتری را ایجاد می کند که هر کدام از آنها می توانند چالش ها و فرصت های جدی تری را برای سازمان و روابط عمومی به همراه داشته باشند.
ورود به عرصه جامعه دانایی هزاره سوم، به معنای از بین بردن تمام ساختارهای بروکراتیک گذشته است. این بدین معناست که سازمان ها هرچه بیشتر باید فکر کنند که چطور می توانند ساختارها و هنجارها و سایر ابعاد فعالیت های خودشان را گسترش دهند.
زمان و اهمیت آن: سازمان ها در الگوی سنتی برای خودشان یک چارچوب زمانی تعریف می کردند. این بدان معنا بود که کارکنان به عنوان مثال 8 الی 9 ساعت از زمان روزانه خودشان را به سازمان توجه می کردند و خارج از آن زمان هیچگونه مسئولیتی نسبت به سازمان نداشتند. این امر به ویژه در مورد روابط عمومی ها صادق بود.
اما با گسترش و توسعه رسانه های اجتماعی این امر روز به روز زیر سوال می رود و با نوآوری جدید وایبر و چت جهانی در موضوعات مختلف، فضای بیکرانی برای مردم ایجاد می شود که بتوانند منویات خودشان را به گوش همگان برسانند. نکته قابل توجه این است که همه مردم از سازمان شما رضایت ندارند و ممکن است در برخی موارد این موضوع شما را با چالش های جدی روبرو کند.
بنابراین زمان در الگوی جدید روابط عمومی باید به شکل 7/24 درآید. یعنی هفت روز هفته و 24 ساعت شبانه روز افرادی در روابط عمومی باید به نظارت شرایط اطلاع رسانی ها مشغول باشند و اگرچه شاید امروز در شروع این جریان مساله به اندازه کافی جدی ننماید، اما کم کم تجربه مردم از رسانه های اجتماعی به حوزه های دیگر گسترش می یابد. فعلا مردم در ایران درگیر مسائل سیاسی و فرهنگی هستند اما چیزی نمی گذرد که اعتراض از سازمان ها و موسسات و کالاها و خدمات نیز به این مباحث می پیوندند و در نتیجه پاسخگویی بیش از پیش اهمیت پیدا می کند.
ساختار بروکراتیک: در سازمان ها معمولا واحدهای مشخصی هستند که به طور مرتب کار می کنند. همانطور که اشاره شد این کار در چارچوب زمانی خاص انجام می گیرد. اما با گسترش این چارچوب زمانی، باید ساختارها نیز گسترش پیدا کنند.
به عنوان مثال در واحد روابط عمومی، بخش های دور کار و بخش رسانه های اجتماعی باید به عنوان یک ساختار جدا از سازمان که فعالیت های روابط عمومی را در ساعات غیر اداری پیگیری می کند تشکیل شوند.
در این ساختار جدید مبنای کار بر دانش و کاربرد دانش در کوتاه ترین زمان ممکن است. بنابراین ارتباط مدیران با این بخش جدید از اهمیت بسزایی برخوردار می شود. به بیان دیگر، گذشت آن دوره ای که روابط عمومی باید برای سوالات مطرح شده از جانب مردم به مدیریت مراجعه کند. امروز روابط عمومی باید در جریانی از اطلاعات شرکت که در اختیار مدیریت قرار می گیرد قرار داشته باشد تا بتواند در اسرع وقت پاسخگوی نیازهای اطلاعاتی مخاطبان خودش باشد.
جمع بندی
راه اندازی بخش جدید وایبر با عنوان چت جهانی، یک اقدام بی بدیل است که نیازمند مطالعات بیشتر و جدی تری است. چراکه این توسعه اندک اندک فضاهای جدیدتری را ایجاد می کند که هر کدام از آنها می توانند چالش ها و فرصت های جدی تری را برای سازمان و روابط عمومی به همراه داشته باشند.
اما قطعی ترین چیزی که می توان در این شرایط گفت این است که سازمان های امروز دیگر نمی توانند به آزمون و خطا بپردازند و باید حتما پیش از هر کاری مطالعات لازم را انجام داده باشند؛ عواقب آزمون و خطا می تواند گاهی به از بین رفتن اعتبار سازمان در نزد مردم بیانجامد که بازگرداندن آن هزینه های فراوانی برای سازمان و روابط عمومی به همراه خواهد داشت.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
راه اندازی سایت بر اساس اصول سئو پی آر یکی از مهمترین فعالیت های روابط عمومی در فضای مجازی است.
همانطور که در اینفوگرافیک ملاحظه می کنید، 6 مرحله برای راه اندازی سایت وجود دارد که این مراحل در صورتی قابل اجرا می باشد که بخواهیم کار خود را به پیمانکار واگذار کنیم.
در این حالت پیمانکار بسیاری از مراحل ثانویه را برای اجرای طراحی سایت اجرا می کند. اما در عین حال شما نباید فراموش کنید که بیشتر پیمانکارانی که طراحی سایت را بر عهده می گیرند به چند دلیل هیچ توجهی به سئوی سایت نمی کنند:
1. سئو مجموعه ای از قوانین است که توسط گوگل هر چند وقت یک بار تغییر می کند و طراحان سایت عموما در جریان آخرین تغییرات قرار نمی گیرند.
2. سئو ریسک بالایی دارد و باید کاملا بر اساس اصول آخرین تغییرات انجام شود و در غیر این صورت اثرات منفی بر سایت دارد. بنابراین طراحان ریسک نمی کنند.
3. سئو بسیار زمان بر است و طراحان، می خواهند زودتر با هزینه ای که دریافت کردند، سایت را تحویل دهند.
به این دلایل طراحان سایت هیچ تمایلی به بهینه سازی سایت برای موتورهای جستجو ندارند. بسیاری از طراحان نیز که چنین ادعایی می کنند، به دلیل اینکه در فرآیند تولید محتوا حضور ندارند، کارشان به طور ناقص انجام می شود.
از طرف دیگر عموما طراحان اجازه حضور به افراد سئو کار را در حین طراحی نمی دهند. بنابراین در فرآیند طراحی سایت، سئو در آخرین مرحله انجام می شود. به خاطر داشته باشید که این سئو، سئوی روی صفحه است و سئوی خارج از صفحه باید در طی فعالیت سایت انجام شود.
مراحل طراحی سایت عبارتند از:
1. بررسی و تحلیل نیازهای طراحان و کارفرما: در این مرحله پیمانکار شما خواسته های شما را تحلیل کرده و بر اساس آن به شما RFP می دهد. این سند به شما امکاناتی که سایت شما می تواند داشته باشد را در اختیارتان قرار می دهد. شما می توانید چیزهایی را بر این سند بیافزایید و یا چیزهایی را از آن کم کنید. با این کار هزینه های شما افزایش یا کاهش می یابد. بدیهی است که هرچه بیشتر بتوانید سایت را با نیازهای خودتان تطبیق دهید، موفق تر خواهید بود.
2. تهیه چارت کاری: کارفرمایان معمولا درخواست خود را در سریع ترین زمان ممکن می خواهند. بنابراین باید از گروهی برنامه نویس، گرافیست و … استفاده کنید. این خود مستلزم تهیه چارتی است که بتواند مدیریت کار را برای پیمانکار آسان کند. همچنین علاوه بر این چارت شما نیازمند دانستن معماری مورد نظر کارفرما هستید. با این دانش می توانید بخش های مختلف سایت را به افراد مرتبط سپرده و در زمان مشخص کار را تحویل دهید.
3. طراحی ظاهر وبسایت: معمولا مهمترین بخش برای کارفرما همین ظاهر سایت است. اما در عین حال از نظر سئو پی آر این بخش کمترین میزان اهمیت را دارد. از نظر یک متخصص سئو پی آر، طراحی سایت تا آن اندازه اهمیت دارد که باید سایت در سبکترین حالت و کم حجم ترین حالت طراحی شود. از فایل های فلش استفاده نشود و تا حد امکان دسترسی خوبی به مخاطب بدهد.
4. کدنویسی: اگر می توانستید در این مرحله متخصص سئو را در کنار برنامه نویس قرار دهید، بازده کار بالا می رفت. متخصص سئو به کدها توجه می کند و بر مبنای آنها تصمیم می گیرد که چگونه بهترین حالت را برای موتورهای جستجو با توجه به کمپین کلمات کلیدی که پیش از طراحی سایت باید برگزار شود، انتخاب کند.
5. تحلیل سئو پی آر: در صورتی که در مرحله پیشین متخصص سئو پی آر بر طراحی سایت نظارت نداشته است، در این مرحله می توانید از یک متخصص سئو پی آر بخواهید که شاخص های سئو پی آر را در طراحی که حدود 20 شاخص می باشد را ارزیابی کند. نتیجه ارزیابی کمک می کند که بتوان تغییرات لازم را در برنامه نویسی، گرافیک و معماری سایت اعمال کرد. این بهترین زمان برای اعمال این تغییرات است، چراکه بعد از طراحی سایت اگر این تغییرات اعمال شود ممکن است با افت بازدید کننده برای دوره ای حدودا یک ماهه تا شش ماهه مواجه شوید.
6. تحویل وب به مشتری: در این مرحله شما فرصت دارید که به صفحات مختلف سایت خود رجوع کرده و ایرادات فنی آن را پیدا کنید. ایرادات کد نویسی می تواند به شدت بازدید و سئوی سایت شما را تحت تاثیر قرار دهد. این مرحله بررسی توسط یک متخصص نرم افزار و طراحی سایت صورت می گیرد و به اصطلاح باگ های سایت گرفته می شود.
در نهایت اگر سایت شما توسط طراح بسته شده است، می توانید از پشتیبانی یک ساله طراح برای اعمال یک سری تغییرات سئو پی آر استفاده کنید. در این موارد شما نیاز دارید که با یک متخصص سئو پی آر مشورت کنید. در حال حاضر شرکت های سئویی زیادی هستند که سئوی سایت شما را از قیمت 700 هزار تومان به بالا انجام می دهند.
قیمت 700 هزار تومان، معمولا برای سئوی روی صفحه انجام می شود. و به نظر می رسد که بهتر باشد برای انجام سئوی خارج صفحه به مقالات سئو پی آر مراجعه کنید.
همچنین به خاطر داشته باشید که هیچ متخصص سئو پی آری به اندازه خود شما نمی تواند در سئوی سایتتان قوی عمل کند.
چراکه شما به محتوا، هدف، مخاطبان تسلط دارید و می دانید که چه چیزی می خواهید. این به شما کمک می کند که با دانش بیشتری به طور بهتر فعالیت های سئوی سایت خودتان را مدیریت کنید.
در سئو پی آر همیشه به یاد داشته باشید، آخرین روزآمد برایتان کارآمد خواهد بود و در صورتی که به منابع قدیمی مراجعه کنید، معمولا شکست می خورید. منابع کلاسیک معمولا به شما کمک می کنند که دانشی کلی از سئو پی آر به دست آورید و برای مشاهده آخرین راهکارها و تکنیک ها نیازمند مطالعه منابع زبان اصلی هستید.
در سایت شارا ما بخشی از این منابع را ترجمه کرده ایم. می توانید به نوشته های ما در شارا نیز مراجعه کنید.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
اخیرا مقالات متعددی منتشر شده اند که طی آن مطرح شده است که گزارش های خبری که توسط روابط عمومی ها منتشر می شود بر میزان پدیداری سایت روابط عمومی تاثیر می گذارد. همچنین در این یادداشت ها مطرح شده است که الگوریتم های اصلی گوگل نیز بر این روند تاثیر دارند.
بر اساس مطالعات انجام شده، گزارش های خبری که در سایت های پی آر نیوز وایر، بیزینس وایر و پی آر وب منتشر می شوند بیش از 60 درصد از پدیداری خود را بعد از روزآمد الگوریتم ها در گوگل از دست داده اند. هیچ رازی وجود ندارد که بهینه سازی برای موتورهای جستجو (سئو) می تواند عملی فریبکارانه قلمداد شود، به ویژه زمانی که مجموعه ای از تغییرات و روزآمدها در گوگل در حال وقوع است. حال سوال اینجاست که برای قرار گرفتن در بالا چه باید کرد؟ برای شروع، شما می توانید کمی بر گوگل تمرکز کنید و بیشتر از آن بر تولید محتوای باکیفیت و در معرض قرار گرفتن.
خطرات یک مدل شکننده
ما می توانیم از سایت های گزارش مطبوعاتی عبرت بگیریم؟ این نشان دهنده شکنندگی مدلی است که با این شرکت های عمده مورد استفاده قرار گرفته است.
در اصل، آنها برای مشتریان خود یک چیز تولید می کنند و آن پدیداری است. این بیشتر شبیه قرار دادن همه تخم مرغ ها در یک سبد است. از این رو، آنها به طور کامل وابسته به گوگل هستند. وقتی گوگل یک تغییر می کند، مدل آنها فورا تحت تاثیر قرار می گیرد.
مزایای استفاده از یک مدل یک زاویه
پخش گزارش های خبری و نظارت بر آنها برای موفقیت روابط عمومی حیاتی اند، اما در سال 2014، دسترسی بین المللی و آنلاین به تنهایی کفایت نمی کند.
مدل های دیگر استفاده:
موثرترین ابزار روابط عمومی در افریقا وسیله موبایل است. این وسیله برای بازار وسیعی در دسترس است.
رسانه اجتماعی اهمیت بی بدیلی یافته است. در واقع، توییتر به عنوان پیشنیاز موفقیت در معرض توجه ویژه ای قرار گرفته است.
وقتی این ابزار به پخش گزارش های خبری در افریقا می آید، ما نتایج بزرگی را از آن مشاهده کرده ایم. به جای تمرکز خدمات برای پاسخگویی به نیازهای فردی به پدیداری، ما تمرکز بر زوایای گسترده ای قرار دادیم. به عنوان نتیجه، مدل شرکت ها تنها معطوف به نمایش روزآمدهای الگوریتم گوگل نشده است.
در این خصوص بهتر است از اجرای خود محور مدل های خارج از رده شرکت ها خودداری کنید.
مدلی که توسط اکثر روابط عمومی های شرکت ها مورد استفاده قرار می گیرد منسوخ شده و بسیار پیچیده است. بیشتر شرکت ها بر مشتری فشار می آورند که روش های خودساخته ای را انجام دهند، آنها را وادار می کنند که تمام اشکال فعالیت های روابط عمومی را از ایجاد تا بارگزاری چند رسانه ای توسط خودشان انجام شود.
بر خلاف شرکت های خارج از رده که در ابتدا بر دسترسی آنلاین تکیه می کنند، یک فهرست رسانه ای که در آن خبرنگاران و وبلاگ نویسان گنجانده شده اند راهی موثر برای ایجاد و پخش گزارش های مطبوعاتی در کل کشور است.
زیبایی این استراتژی عدم وابستگی بر سئو، رتبه گوگل و الگوریتم های آن است. این کار منوط به قابلیت ارسال ایمیل می باشد. یک سرویس پخش گزارش های خبری نمی تواند تنها شبکه ای از سایت ها باشد که گزارش های خبری را به صورت آنلاین کپی و منتشر می کنند.
APO (سازمان مطبوعاتی افریفا) تنها توزیع کننده گزارش های خبری در افریقا است که از سال 2006 تاکنون فعالیت های خود را آغاز کرده است. موفقیت آنها به انتخاب های مختلف، مدل های قوی تر و پدیداری آنلاین به عنوان بخشی کوچک از دسترسی رسانه ای شرکت بوده است.
سخن مترجم: این یادداشت یک متن ترویجی برای معرفی سازمان مطبوعاتی افریقا بود که به دلیل رقابت سختی که با سایت های پی آر نیوز وایر و… دارد سعی کرده بود مساله سئو را به نوعی بی ارزش نشان دهد. در حالیکه پس از مارس 2012 و تغییرات عمده الگوریتم های گوگل بحث محتوا از اهمیت بسزایی برخوردار شده است. سئو امروز خود را تنها به موتورهای جستجو خلاصه نمی کند چراکه تمام اطلاعات شبکه های اجتماعی توسط گوگل خریداری شده است و بنابراین علاوه بر تکنیک های سئو باید در شبکه های اجتماعی نیز قوی بود.
با توجه به موارد فوق، حوزه سئو پی آر امروز دیگر آن حوزه کوچک و بسته اوایل سال 2013 نیست. بلکه این حوزه شامل طیف گسترده ای از تکنیک های محتوایی و حضور در شبکه های اجتماعی و … می شود که هر کدام به عنوان بخشی از استراتژی روابط عمومی اینترنتی باید مد نظر قرار گیرد.
مترجم: دکتر عادل میرشاهی (مدرس سئو پی آر و روابط عمومی اینترنتی)
نوشتن کتاب یکی از سخت ترین کارها هست چراکه همیشه فکر کردن از صحبت کردن و صحبت کردن از خواندن و خواندن از نوشتن ساده تر بوده است. این مساله سبب شده است که تعداد کتابهای نوشته شده کمتر از تعداد انسان هایی باشد که در زمین زندگی کرده اند.
اما امروز به لطف کامپیوتر و نرم افزارهای مختلفی که در آن وجود دارد، به راحتی می توان با استفاده از چند گام ساده کتابسازی را در دستور کار قرار داد. ویکیپدیا اخیرا امکان ساخت کتاب را از منابعی که در اختیار دارد، برای استفاده کنندگان مهیا کرده است.
برای ساخت کتاب مراحلی وجود دارد که می توانید به راحتی این مراحل را با یک جستجوی کوچک در گوگل برای «ساخت کتاب در ویکی پدیا» بدست بیاورید. اما مساله ای که در این نوشتار به آن می پردازیم در مورد استفاده هایی است که روابط عمومی ها می توانند از این امکانات ویکیپدیا ببرند.
اطلاع رسانی صنعت
صنعتی که شما در آن فعالیت می کنید، مجموعه ای از دانش هاست که می توانید آن را برای تنویر افکار عمومی چاپ و در اختیار مخاطبان خود قرار دهید. با استفاده از نرم افزار ویکیپدیا این بهره گیری به شکل بسیار بهتری انجام می شود. دیگر نیازی به جمع آوری منابع و صفحه بندی ندارید و می توانید خیلی راحت با استفاده از این امکانات کتاب مورد نظر خودتان را بسازید.
چالش های حق تالیف
روابط عمومی زمانی که اقدام به ساخت این کتاب ها می کند عملا خودش را در معرض یک سری مسائل مربوط با حق تالیف قرار می دهد. چراکه همیشه این وسوسه وجود دارد که منابع حذف شوند یا اینکه بخواهیم کار را به صورتی بازنمایی کنیم که به طور کامل توسط واحد روابط عمومی انجام شده است. در این زمان معمولا با چالش هایی مواجه می شویم. مردم ایران امروز در جریان پیام هایی قرار می گیرند که به آنها نقادی از همه چیز را می آموزد و در نتیجه در سال های آینده کار در واحدهای روابط عمومی به مراتب دشوارتر از امروز خواهد بود.
کتابسازی نیز به دلیل اینکه در اساس فعالیتی وابسته به دانش است و دانش امر مقدسی نزد مردم تلقی می شود، قطعا در صورتی که بخواهیم از چارچوب های موجود عدول کنیم، با برخوردهایی مواجه خواهیم شد. هرچند که در کشور ما قوانین کپی رایت به آن شدت نظارت نمی شوند.
ترویج فرهنگ مطالعه
متونی که درباره خود افراد نوشته شده باشد، معمولا خواندنی تر از متون رسمی است. این نکته ای است که در کتابسازی با استفاده از ویکیپدیا می تواند به شما کمک کند تا مخاطبان خود را راضی نگه دارید. بنابراین سعی کنید که در مورد موضوعاتی که مخاطبان درون سازمانی شما و گاهی اوقات مخاطبان خاص برون سازمانی نیاز به دانش دارند از این شگرد استفاده کنید.
آموزش مباحث تخصصی
گاهی اوقات ممکن است برخی بخش ها، مثل منابع انسانی یا بخش های دیگر بخواهند برای کارکنان محتوایی را آماده کنند وآنها را با محتوایی آشنا کنند. در این حالت شما می توانید به عنوان بخشی که به طور مستقیم با دانش و انتقال آن سر و کار دارد از این نرم افزار استفاده کرده و محتوای مورد نظر را در اختیار کارکنان خود قرار دهید. به خاطر داشته باشید که کیفیت کار روابط عمومی همیشه باید در بهترین سطح باشد و این نرم افزار نیز چنین کیفیتی را ارائه می دهد.
نتیجه ای برای روابط عمومی
روابط عمومی به عنوان مرکزی برای اطلاع رسانی باید هم فرهنگ کتابخوانی را ترویج کند و هم برای مخاطبان خود منابعی را فراهم کند تا آنها را از نظر دانشی به روز کند. این دانش شاید بتواند از طریق پیام های مختلف منتقل شود اما هیچ چیز به اندازه یک کتاب عمق ندارد. اما روابط عمومی وقت کافی برای نوشتن یک کتاب ندارد. بنابراین می تواند با استفاده از نرم افزاری که ویکیپدیا برای این منظور آماده کرده است استفاده کند تا محتواهای منسجمی را در اختیار مخاطبان خود قرار دهد.
بهتر است از باب اینکه به محیط زیست آسیب نرسانیم، این محتوا را همانطور در قالب فایل پی دی اف به مخاطبان خود بدهیم تا نمایشی از روابط عمومی سبز را برای آنها داشته باشیم. همچنین گاهی اوقات می توان برای کارکنان دستگاه کیندل خرید و به همراه کتاب ها به آنها اهدا کرد.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی (مدرس روابط عمومی اینترنتی)
دکتر عادل میرشاهی تأکید کرد که روابط عمومی امروز، محور مشارکت اجتماعی و توسعه اقتصادی است. او با تأکید بر مخاطبمحوری، شفافیت و تعامل مؤثر، روابط عمومی را «عقل ارتباطی» سازمان دانست که هم باید زبان مردم را بفهمد، هم بازوی راهبردی مدیران باشد.
به گزارش سرمایه فردا، روابط عمومی امروز، دیگر یک واحد اجرایی محدود به تولید محتوا یا ارسال خبرنامه نیست، بلکه به نهادی راهبردی برای «برقراری ارتباط دوطرفه» و «هدایت مشارکت عمومی» تبدیل شده است. از سوی دیگر، در اقتصاد رقابتی و رسانهمحور قرن ۲۱، سازمانها و برندها بدون مدیریت افکار عمومی و تعامل مؤثر با مخاطب، نمیتوانند جایگاه پایدار خود را حفظ کنند. دکتر عادل میرشاهی، مدرس و مشاور روابط عمومی، در این گفتوگو از ضرورت مخاطبمحوری، نقش روابط عمومی در جلب مشارکت و نیز ارتباط مستقیم آن با بازار و اقتصاد سخن گفته است.
۱. مخاطبمحوری چه تفاوتی با رویکردهای سنتی ارتباطی دارد؟
در رویکردهای سنتی، مخاطب بیشتر بهعنوان گیرنده منفعل پیام در نظر گرفته میشد. سازمانها تصمیم میگرفتند چه بگویند، چگونه بگویند و کی بگویند؛ بدون آنکه تحلیل دقیقی از نیاز، زبان و ذهنیت مخاطب داشته باشند. اما در دنیای امروز، مخاطب دیگر صرفاً «شنونده» نیست؛ او تحلیلگر، منتقد و تولیدکننده محتواست. مخاطبمحوری یعنی شناخت دقیق او و طراحی ارتباطی مبتنی بر مشارکت، احترام و تعامل.
مخاطبمحوری نیازمند تغییر نگاه در تمام سطوح سازمان است. این نگاه، پیام را نه از منظر فرستنده، بلکه از منظر دریافتکننده تحلیل میکند. روابط عمومیهای موفق امروز، دادهمحور عمل میکنند؛ یعنی براساس تحلیل مخاطب، رفتار رسانهای و نیاز اطلاعاتی او برنامهریزی میکنند. در این مدل، گوش دادن و تحلیل بازخورد، به اندازه ارسال پیام اهمیت دارد.
مخاطبمحوری، همچنین مستلزم عبور از زبان رسمی و خشک، و ورود به لحن انسانی، اقناعی و مشارکتجو است. سازمانی که به زبان مردم سخن بگوید، در دل آنها نیز جای پیدا میکند. امروز مردم با برندهایی همراه میشوند که صدایشان را میشنوند، نیازهایشان را میفهمند و در گفتوگوی اجتماعی مشارکت میکنند؛ نه آنهایی که صرفاً از تریبون بالا پیام صادر میکنند.
۲. جلب مشارکت عمومی چگونه میتواند به اعتبار و موفقیت سازمانها کمک کند؟
مشارکت، بزرگترین سرمایه اجتماعی برای هر نهاد است. زمانی که مردم حس کنند در تصمیمات، سیاستها و اقدامات سازمانها سهم دارند، نه تنها احساس تعلق بیشتری خواهند داشت، بلکه به دفاع از آنها نیز خواهند پرداخت. روابط عمومی، اگر بهدرستی عمل کند، میتواند مردم را از «تماشاگر منفعل» به «همکار مشارکتجو» تبدیل کند. این تحول، پایهگذار اعتبار پایدار سازمان است.
مشارکت واقعی اما با دعوتهای شعاری محقق نمیشود. باید زیرساخت مشارکت را فراهم کرد: از جمله اطلاعرسانی شفاف، پاسخگویی واقعی، ایجاد کانالهای گفتوگوی تعاملی، و احترام به تنوع دیدگاهها. روابط عمومی، اگر از ابزارهای دیجیتال، پلتفرمهای اجتماعی و مکانیزمهای بازخورد استفاده کند، میتواند بستر مناسبی برای مشارکت مردم فراهم آورد.
سازمانهایی که به مشارکت عمومی میدان دادهاند، در هنگام بحرانها کمتر آسیبپذیرند و در زمان تصمیمگیریهای حساس، از حمایت مردمی برخوردار میشوند. بهعبارت ساده، جلب مشارکت عمومی، نه فقط وظیفه اخلاقی، بلکه یک سرمایه راهبردی برای پایداری و پیشرفت هر نهاد است
۳. روابط عمومی چگونه میتواند در اقتصاد و بازار نقش مؤثر ایفا کند؟
در اقتصاد امروز، برندها نه تنها با کیفیت محصول یا خدمات، بلکه با «روایتشان» شناخته میشوند. این روایت را روابط عمومیها میسازند. نقش روابط عمومی در اقتصاد، خلق اعتماد، مدیریت تصویر برند، و ایجاد ارتباط پایدار با ذینفعان است. سازمانی که نتواند اعتماد مشتریان، رسانهها و جامعه را جلب کند، در بلندمدت از رقابت بازمیماند، حتی اگر از نظر فنی قوی باشد.
روابط عمومی میتواند نقش پیشران در بازاریابی تعاملی ایفا کند. امروز مصرفکننده صرفاً به تبلیغات تجاری اکتفا نمیکند، بلکه به تجربه برند، ارزشهای اخلاقی، و رفتار مسئولانه آن حساس است. روابط عمومیها با تبیین این وجوه برند، در ذهن مشتری ارزشآفرینی میکنند و باعث تمایز آن در بازار رقابتی میشوند.
از سوی دیگر، روابط عمومیها میتوانند اطلاعات بازار، تحلیل رفتار مصرفکننده، و بازخوردهای واقعی را به مدیران اقتصادی سازمان منتقل کنند. این چرخه دوسویه، سبب بهبود تصمیمگیری، توسعه محصول و تقویت مزیت رقابتی خواهد شد. پس روابط عمومی در اقتصاد، هم به عنوان عامل ارتباطی، و هم بهعنوان منبع تحلیل استراتژیک عمل میکند.
۴. جایگاه روابط عمومی در مسئولیت اجتماعی برندها و سازمانها چیست؟
امروزه مسئولیت اجتماعی دیگر یک فعالیت جانبی نیست، بلکه بخشی جداییناپذیر از هویت برندها و سازمانهاست. مخاطبان، بهویژه نسلهای جدید، بهدنبال سازمانهایی هستند که نه تنها سودآور باشند، بلکه مسئولیتپذیر، اخلاقمحور و متعهد به جامعه نیز باشند. روابط عمومی، مسئولیت دارد که این وجه اجتماعی برند را تعریف، معرفی و ترویج کند.
در بسیاری از موارد، مسئولیت اجتماعی برند بدون یک روابط عمومی قوی، دیده نمیشود و بیاثر باقی میماند. این روابط عمومی است که باید برنامههای اجتماعی سازمان را با شفافیت، استمرار و جذابیت به اطلاع مخاطبان برساند و بازخورد آن را تحلیل کند. همچنین باید مراقب باشد تا مسئولیت اجتماعی تبدیل به ابزاری تبلیغاتی و نمایشی نشود، بلکه از دل باور و تعهد سازمانی برآید.
روابط عمومی در مسئولیت اجتماعی، حلقه واسط میان سازمان، جامعه و ذینفعان است. در این نقش، باید از زبان صادقانه، روایت اقناعی، و تعامل واقعی استفاده کند تا اعتماد اجتماعی نسبت به برند تقویت شود. در واقع، روابط عمومی خوب، میتواند وجه انسانی و اخلاقی سازمان را در بازار برجسته کرده و مزیت رقابتی پایداری برای آن خلق کند.
۵. چه شاخصهایی برای ارزیابی روابط عمومی مردممحور و بازارمحور وجود دارد؟
روابط عمومی موفق، قابل اندازهگیری است. در حوزه مخاطبمحوری، میتوان از شاخصهایی چون سطح تعاملات مخاطبان، میزان مشارکت در برنامهها، حجم بازخوردهای دریافتی، میزان رضایت عمومی و حضور در فضای گفتوگوی اجتماعی استفاده کرد. این دادهها نشان میدهد که روابط عمومی تا چه حد توانسته در دل مخاطب جا بگیرد.
در حوزه بازار، شاخصهایی مانند میزان پوشش رسانهای مثبت، تغییرات در ادراک عمومی نسبت به برند، مشارکت ذینفعان اقتصادی، و اثرگذاری روابط عمومی بر وفاداری مشتری و ارزش برند قابل ارزیابی است. همچنین تحلیل کمپینهای اطلاعرسانی، میزان موفقیت در بحرانهای ارتباطی، و توانایی در روایتسازی از دیگر شاخصهای سنجش هستند.
البته روابط عمومی باید خود را نه فقط با دادهها، بلکه با «تحلیل داده» بهروز کند. ابزارهای تحلیل شبکهای، دادهکاوی رسانهای، و هوش مصنوعی در کنار نگاه انسانی و اخلاقی، میتواند ترکیب مناسبی برای ارزیابی و ارتقاء عملکرد روابط عمومی باشد. در نهایت، روابط عمومی موفق، آن است که هم دیده شود، هم اعتماد بسازد، و هم مشارکت خلق کند.
میرشاهی تأکید کرد که روابط عمومی امروز، محور مشارکت اجتماعی و توسعه اقتصادی است. او با تأکید بر مخاطبمحوری، شفافیت و تعامل مؤثر، روابط عمومی را «عقل ارتباطی» سازمان دانست که هم باید زبان مردم را بفهمد، هم بازوی راهبردی مدیران باشد. بهزعم او، روابط عمومی اگر بهدرستی ایفای نقش کند، هم بازار را فتح میکند، هم دل مردم را.
از نگاه دکتر میرشاهی، روابط عمومی فقط کارمند سازمان نیست، بلکه حافظ سرمایه اجتماعی و مسئول ارتقاء اعتبار برند است. او هشدار داد که تقلیل این جایگاه به سطح اجرایی، موجب آسیب به اعتماد عمومی، مشارکت اجتماعی و حتی رونق اقتصادی میشود. در جهان ارتباطات امروز، سازمانهایی میمانند که صدای مردم را بشنوند و روایت خود را با صداقت و شفافیت به جامعه منتقل کنند.
دکتر عادل میرشاهی
در دنیای پرشتاب کسبوکارهای مدرن، مدلهای توسعهای که بتوانند رشد را با حداقل سرمایهگذاری مستقیم ممکن سازند، بیش از پیش مورد توجه قرار گرفتهاند.
یکی از این مدلها، «فرانچایز نرم» (Soft Franchise) است؛ رویکردی که با انعطافپذیری بالا، امکان گسترش سریع برند را فراهم میکند، اما در عین حال چالشهای خاص خود را نیز به همراه دارد.
از فرانچایز تا فرانچایز نرم
در ابتدا در مورد فرانچایز می توان گفت: فرانچایز (Franchise) یک مدل کسبوکار است که در آن یک شرکت یا فرد(فرانچایزدهنده) اجازه استفاده از برند، محصولات، خدمات و سیستمهای عملیاتی خود را به شرکتها یا افراد دیگر (فرانچایزیها) میدهد، در ازای دریافت هزینه یا درصدی از درآمد.
فرانچایز نرم، برخلاف مدلهای سنتی فرانچایز که شامل انتقال کامل دستورالعملها، طراحی، آموزش و نظارت سختگیرانه هستند، بر پایه اعتماد، انعطاف و همکاری شکل میگیرد. در این مدل، برند به جای کنترل کامل، چارچوبهای کلی را ارائه میدهد و به فرانچایزیها اجازه میدهد تا با توجه به شرایط محلی، تجربه و خلاقیت خود، فعالیت کنند.
این نوع فرانچایز بیشتر در حوزههایی مانند آموزش، مشاوره، خدمات دیجیتال، فروشگاه های سراسری و حتی برخی رستورانهای محلی دیده میشود؛ جایی که هویت برند مهم است، اما الزام به یکپارچگی کامل کمتر احساس میشود.
مزایای فرانچایز نرم
یکی از جذابترین ویژگیهای فرانچایز نرم، امکان رشد سریع و کمهزینه است. برندها میتوانند بدون نیاز به سرمایهگذاری مستقیم در زیرساختها، شعبههای جدیدی را راهاندازی کنند. این امر بهویژه در بازارهای نوظهور یا مناطقی با ریسک بالا، بسیار سودمند است.
هزینههای عملیاتی و سرمایهگذاری اولیه در این فرانچایز بسیار کمتر است. در عین حال ورود به این نوع فرانچایز و توسعه بازار آن با سرعت بیشتری از سایر انواع فرانچایز اتفاق می افتد. در این مدل کسب و کارهایی که زیر نظر فرانچایز کار می کنند، از دانش محلی و سلیقه بومی برای افزایش فروش استفاده کنند و محدودیتی از این حیث نخواهند داشت.
ضمن اینکه شبکه برند بدون تمرکز گزایی شدید تقویت می شود. برای مثال، یک برند آموزشی میتواند با اعطای فرانچایز نرم به مربیان محلی، دورههای خود را در شهرهای مختلف برگزار کند، بدون آنکه نیاز به تأسیس شعبه فیزیکی داشته باشد.
چالشهای نظارت و کنترل کیفیت
اما این مدل، بیدردسر نیست. بزرگترین چالش فرانچایز نرم، حفظ کیفیت و هویت برند در شرایطی است که کنترل مستقیم وجود ندارد. وقتی هر فرانچایزی با سبک و سلیقه خود عمل میکند، خطر انحراف از استانداردهای برند افزایش مییابد.
به عنوان مثال خرید از یک فروشگاه سراسری فرانچایز نرم ممکن است آنقدر که مورد انتظار است در شعب مختلف آن متفاوت نباشد. این موضوع تا حدی که سطح خدمات یکسان باشد، مشکلی را ایجاد نمی کند، مشکل زمانی ایجاد می شود که این تجربه خرید در سطوح مختلف صورت بگیرد و استانداردی برای ارائه وجود نداشته باشد.
در چنین صورتی ریسک آسیب به اعتبار برند در صورت عملکرد ضعیف فرانچایزیها وجود دارد. ضمن اینکه این نوع کسب و کار با مشکلات حقوقی در صورت عدم شفافیت قراردادها روبرو می شود.
در مواردی، برندها با بحرانهایی مواجه شدهاند که ناشی از رفتار ناهماهنگ یا غیرحرفهای فرانچایزیها بوده است—رفتاری که ممکن است در یک منطقه کوچک رخ دهد، اما بازتاب آن در سطح ملی یا بینالمللی دیده شود.
راهکارهای حفظ انسجام در فرانچایز نرم
برای مقابله با این چالشها، برندها باید رویکردی هوشمندانه و متوازن اتخاذ کنند. برخی از راهکارهای مؤثر عبارتند از:
تدوین چارچوبهای اخلاقی و عملیاتی شفاف به جای دستورالعملهای سختگیرانه، اصولی کلی و ارزشمحور ارائه شود که فرانچایزیها بتوانند با آن همراستا شوند.
آموزش مستمر و ارتباط فعال جلسات منظم، کارگاههای آموزشی و پلتفرمهای ارتباطی میتوانند به همافزایی و انتقال تجربه کمک کنند.
نظارت غیرمستقیم و مبتنی بر داده استفاده از ابزارهای دیجیتال برای پایش عملکرد، رضایت مشتریان و تحلیل دادهها بدون دخالت مستقیم.
ایجاد انجمن فرانچایزیها بستری برای تبادل نظر، حل مسائل مشترک و تقویت حس تعلق به برند.
فرانچایز نرم در ایران؛ فرصت یا تهدید؟
در ایران، با توجه به محدودیتهای سرمایهگذاری، نوسانات اقتصادی و تفاوتهای فرهنگی منطقهای، مدل فرانچایز نرم میتواند بسیار مؤثر باشد. بسیاری از کسبوکارهای نوپا، بهویژه در حوزه آموزش، فروش، فناوری و خدمات، از این مدل برای گسترش استفاده کردهاند.
با این حال، نبود چارچوبهای قانونی مشخص، ضعف در قراردادهای فرانچایز، و نبود نهادهای نظارتی تخصصی، میتواند این فرصت را به تهدید تبدیل کند. تدوین مقررات شفاف، آموزش فرانچایزدهندگان، و ایجاد نهادهای صنفی میتواند به توسعه سالم این مدل کمک کند.
در نهایت می توان گفت: فرانچایز نرم، مدلی جذاب و انعطافپذیر برای توسعه کسبوکارهاست که میتواند رشد سریع را با هزینه کم ممکن سازد. اما این مدل نیازمند بلوغ مدیریتی، ارتباط مؤثر، و نظارت هوشمندانه است تا از آسیب به برند جلوگیری شود.
موفقیت فرانچایز نرم نه در کنترل، بلکه در اعتماد، آموزش و همراستایی ارزشها نهفته است. برندهایی که بتوانند این تعادل را حفظ کنند، نهتنها رشد میکنند، بلکه شبکهای پایدار و قدرتمند از شرکای محلی خواهند ساخت.
کتاب “اینفوگرافیک در روابطعمومی” نوشته دکتر عادل میرشاهی توسط انتشارات کارگزار روابطعمومی منتشر شد. این کتاب ۱۶۳ صفحهای به بررسی و تحلیل مفصل اینفوگرافیک در روابطعمومی پرداخته و شامل مراحل تحقیق، برنامهریزی، طراحی، انتشار و ارزیابی این ابزار مهم در ارتباطات است.
کتاب در پی ارائه رویکردی جدید به اینفوگرافیک و نقش آن در بهبود ارتباطات روابطعمومیها، با بهرهگیری از جدیدترین فناوریها و ابزارهای هوش مصنوعی است. از جمله ویژگیهای برجسته این اثر، اشاره به تغییرات سریع تکنولوژی و اهمیت استفاده از نرمافزارهای بهروز برای طراحی گرافیکهای اطلاعرسان است. در این کتاب به مفاهیم مهمی همچون رنگشناسی، تایپوگرافی، و طراحی مینیمال پرداخته شده است.
کتاب شامل موضوعاتی مانند تاریخچه اینفوگرافیک، اهداف طراحی آن، مخاطبان مختلف، و مراحل طراحی اینفوگرافیک از انتخاب موضوع تا استفاده از ابزارهای پیشرفته برای ارزیابی و انتشار میباشد. همچنین، نکات کاربردی در خصوص طراحی اینفوگرافیکهای موثر و ویژگیهای یک اینفوگرافیک خوب به تفصیل بیان شده است.
یکی از بخشهای مهم کتاب، ارزیابی اشتباهات رایج در طراحی اینفوگرافیکها و راهکارهایی برای اجتناب از آنهاست. این کتاب علاوه بر کارگزاران روابطعمومی، برای مدرسان، گرافیستها و تبلیغکنندگان نیز مفید خواهد بود.
کتاب “روابطعمومی ترکیبی” در مراسم اختتامیه نوزدهمین جشنواره ملی انتشارات روابطعمومی، که به همت انجمن متخصصان روابطعمومی و موسسه کارگزار روابطعمومی در تاریخ ۱۲ آذر برگزار شد، رونمایی شد.
برای خرید و تهیه کتاب یا دریافت اطلاعات بیشتر، میتوان به وبسایتهای www.kpri.ir مراجعه کرد.
منبع خبر:
شارا
/ کتاب اینفوگرافیک در روابطعمومی رونمایی شد
تمامی حقوق گردآوری و تالیف خبر متعلق به ناشر اصلی آن که در لینک فوق به آن اشاره شده است می باشد. در صورت نیاز به ارسال جوابیه یا توضیح تکمیلی برای مطلب منتشر شده صرفا از طریق مرجع اصلی خبر اقدام نمایید.
مترجم:دکتر عادل میرشاهی - به منظور نشان دادن مشتری در بهترین صورت ممکن، روابط عمومی از طیف گسترده ای از حوزه ها تشکیل شده است. همه ارتباطات با مخاطبان هدف و رسانه می تواند توسط یک متخصص روابط عمومی انجام شود و در عین حال این رشته در سال های اخیر به شدت تخصصی شده است. با توجه به حوزه هایی که روابط عمومی به آنها می پردازد می توان این رشته را به بخش های ذیل تقسیم کرد:
1. روابط عمومی مالی: همانگونه از نام آن پیداست، تمرکز این حوزه بر امور مالی از قبیل سرمایه گذاری، افشای توافقات، اعمال کنترل، پایبندی به مقررات دولتی و غیره است. با توجه به پیچیدگی مسائل مالی، روابط عمومی مالی اغلب شامل یک کارمند وکیل که امور مالی مشتریان را از طریق ایجاد و نگهداری درک مثبت مشتریان و مردم نسبت به آنها ارائه می کند. روابط عمومی مالی بیشتر از اینکه با عموم مردم سر و کار داشته باشد با رسانه ها، سهامداران، کسب و کار و جامعه تخصصی سرمایه گذاران در ارتباط است.
2. روابط عمومی مصرف کننده. این رشته روابط عمومی به طور تخصصی به ارائه محصولات و خدمات با هدف بالا بردن آگاهی عمومی و ساخت جذابیت برای مصرف کننده هدف می پردازد. همچنین روابط عمومی مصرف کننده به ترویج تخصصی کالا و خدمات کمک می کند و متعاقب آن فروش را افزایش می دهد، وجوه مشترک زیادی با بازاریابی دارد.
3. ارتباطات بحران. خدمات روابط عمومی در این حوزه مختص شرایط بحران است که در آن متخصصان روابط عمومی در نقش بهترین «وکلا» به رفع بحران کمک می کنند. هدف متخصصان روابط عمومی بحران این است که اوضاع را تحت کنترل درآورده و باعث شوند که حداقل خسارت به شهرت و تصویر عمومی مشتری در شرایط بحران وارد شود. به منظور جلوگیری از تخریب شهرت مشتری، روابط عمومی بحران نیازمند مهارت های ارتباطی عالی به منظور معطوف کردن افکار عمومی به وجه دیگری از داستان است. روش های روابط عمومی در ارتباطات بحران ممکن است شامل پیچاندن باشد که بر خلاف تصور عموم همیشه با فریب و یا دستکاری در افکار عمومی همراه نیست.
4. روابط عمومی دولتی. هدفاین رشته روابط عمومی که در تعامل با بدنه نهادهای دولتی است تاثیرگذاری بر سیاستگذاری ها می باشد. روش ها و ابزارهای استفاده شده در این روابط عمومی شامل: لابی گری است اما عبارت اخیر به اندازه کافی برای برنده شدن در کسب حمایت از سیاستمداران برای یک موقعیت خاص کافی نیست. روابط عمومی دولتی نباید با ارتباطات دولت که اشاره به ارتباط میان دولت و مردم است خلط شود.
5. روابط عمومی داخلی. این رشته روابط عمومی بر ارتباطات درون شرکت یا سازمان متمرکز شده است. در اکثر سازمان ها که از روابط عمومی داخلی استفاده می کنند، معمولا بخش روابط عمومی وظیفه ارائه اطلاعات مرتبط را در مورد کارکنان در زمان ارتباط بر عهده دارد.
[روابط عمومی در حوزه های دیگری نیز با توجه به شاخص های دیگر تقسیم بندی می شوند که در این یادداشت کوتاه به آنها اشاره نشده است. در برخی از موارد نیز برای این موضوعات، عناوین متفاوتی انتخاب می شود. به عنوان مثال برخی روابط عمومی تجاری را برابر با روابط عمومی مالی تلقی می کنند. و برخی روابط عمومی سیاسی را برابر با روابط عمومی دولتی می دانند که این واژه پردازی ها در حوزه روابط عمومی متاسفانه سبب ایجاد یک سری کژفهمی ها نسبت به مفاهیم آن شده است. این برداشت های متنوع از واژگان روابط عمومی تنها مختص ایران نیست، بلکه در سایر کشورهای جهان نیز این برداشت ها وجود دارند، بالاخص در کشورهایی که با زبان غیر انگلیسی تکلم کرده و واژه های ورودی به زبان خودشان را ترجمه و معادل سازی می کنند، دچار این مشکلات می شوند. در عین حال این مساله در کشورهای انگلیسی زبان نیز به نسبت وجود دارد و ایالات امریکایی به نسبت کشورهای بریتانیایی و اروپایی به نسبت در ساخت مفاهیم متنوع پیشرو تر هستند و به نظر می رسد که پارادایم غالب روابط عمومی مدرن بیشتر در امریکا شکل می گیرد. بنابراین در این مقاله یادداشت که در یک سایت انگلیسی زبان نوشته شده، کمتر می توان انتظار مفاهیم به روز شده با گفتمان جهانی روابط عمومی را داشت.
روابط عمومی در کشور ما بدور از این کش و قوس ها تنها با یک گرایش روابط عمومی آن هم در مقطع کارشناسی ارائه می شود و هنوز هیچ دانشجویی در مقطع کارشناسی ارشد روابط عمومی در دانشگاه های سراسری ایران دانش آموخته نشده است. بنابراین، تخصص های ارائه شده عملا در حوزه روابط عمومی کشور بی معنا هستند. همچنین برخی از روابط عمومی های پیشرو در کشور، با بهره گیری از توان تخصصی برخی متخصصان روابط عمومی در حوزه فعالیت های خود، دست به تحقیقات و تدوین چارچوب ها و استانداردهایی زده اند که هنوز در ابتدای راه اجرای آن چارچوب ها و استانداردها قرار دارند.
با این شرایط می توان حدس زد، مفاهیم مذکور که اینک در روابط عمومی جهانی نیز کم کم تغییر می پذیرند، حداقل تا دهه آینده در ایران موضوعیت پیدا نخواهند کرد و صرف ترجمه چند یادداشت و مقاله نمی توان این مباحث را به طور جدی وارد فضای علمی و اجرایی کشور کرد. و در این زمینه به مساعدت بخش های قانون گذاری و نهادهای آموزشی کشور نیازمند هستیم.- مترجم]
منبع: http://www.ipr.org.uk/public-relations-pr-disciplines.html
هوش مصنوعی بهعنوان یکی از پیشرفتهترین و تأثیرگذارترین فناوریهای عصر حاضر در حال تغییر و تحول بسیاری از جنبههای زندگی انسانهاست و شاهد کاربردهای روزافزون آن در حوزههای مختلفی مانند پزشکی، صنعت، حملونقل، خدمات مالی، هنر، پژوهش و … هستیم.
به گزارش ثباتنیوز، با این حال بررسی کاربردهای هوش مصنوعی در پژوهش بخصوص پژوهشهای حوزه روابط عمومی، تهدیدها و فرصتهای آن و آینده پژوهش از جمله موضوعاتی است که شفقنا رسانه سعی کرد در گفتگو با عادل میرشاهی؛ نویسنده کتاب اینفوگرافیک در روابط عمومی و پژوهشگر حوزه هوش مصنوعی به آن بپردازد. میرشاهی در اینباره میگوید: هوش مصنوعی در حوزه روابط عمومی انقلابی بهپا کردهاست بهویژه در بهبود روشهای پژوهشی، تحلیل دادهها، و اجرای استراتژیهای ارتباطی. این تغییرات شامل تحول در پایش افکار عمومی، شخصیسازی پیامها، و شبیهسازی مدیریت بحران است.
درباره نقش هوش مصنوعی در آینده پژوهش بگوبید فکر میکنید که هوش مصنوعی میتواند دنیای پژوهش را متحول کند؟
بله، هوش مصنوعی به شکل بیسابقهای در حال متحول کردن دنیای پژوهش است. این تحول در چند حوزه کلیدی مشهود است. اولین بخش تحلیل دادههای کلان است. این یکی از چالشهای اصلی پژوهش در گذشته بود. هوش مصنوعی با بهرهگیری از الگوریتمهای یادگیری ماشین، میتواند دادهها را با سرعت و دقت بالا پردازش کند. بهعنوان مثال، ابزارهای مانند ذهن عمیق گوگل در حوزه زیستپزشکی توانستهاند ساختار پروتئینها را پیشبینی کنند. این دستاورد نهتنها زمان پژوهش را کاهش میدهد بلکه امکان کشف داروهای جدید را نیز تسریع میکند.
اگرچه این هوش مصنوعی برای بسیاری از کشورها در دسترس نیست اما اخبار آن را می توان در اینترنت دنبال کرد. دومین بخش پیشبینی و شبیهسازی است. هوش مصنوعی قادر است شبیهسازیهای پیچیدهای انجام دهد که در پژوهشهای فیزیکی، شیمیایی، و مهندسی مورد نیاز است. بهعنوان مثال، در مطالعات تغییرات اقلیمی، سیستمهای AI مانند: مشاور اقلیم واتسون شرکت آیبیام توانایی پیشبینی اثرات تغییرات اقلیمی را با استفاده از دادههای ماهوارهای و تاریخچه اقلیمی دارند. موضوعی که امروز برای کشور ما بسیار اهمیت دارد و باید بسیار جدیتر به آن نگاه کنیم و در غیر این صورت بحرانهای زیادی را در آینده تجربه خواهیم کرد.
خودکارسازی فرآیندها سومین حوزه است. AI در حال خودکارسازی بسیاری از فرآیندهای پژوهشی است که قبلاً به نیروی انسانی نیاز داشت. در آزمایشگاههای پیشرفته، رباتهای مجهز به هوش مصنوعی مانند: ایوِ میتوانند ترکیبات شیمیایی جدید را بررسی و پیشبینی کنند که کدام ترکیبها مؤثرتر خواهند بود. حوزه آخر از نظر بنده که بیشتر به روابط عمومی مرتبط میشود تحلیل لحظهای افکار عمومی و علوم اجتماعی است. در علوم اجتماعی، تحلیل دادههای شبکههای اجتماعی با ابزارهایی مثل برندواچ و کِریم هگزاگون به پژوهشگران کمک کردهاست تا روندهای اجتماعی، رفتار مصرفکننده و تغییرات فرهنگی را بهصورت لحظهای ردیابی کنند. بهعنوان مثال در دوران همهگیری ویروس کرونا، پژوهشگران با استفاده از هوش مصنوعی تغییرات رفتاری مردم در استفاده از ماسک و واکسن را تحلیل کردند و مسائلی که من در کتابم به نام «اسناد مرجع روابط عمومی» به آنها اشاره کردهام.
علاوه بر موارد فوق که بیشتر جنبه تخصصی داشتند، یکی دیگر از زمینههایی که هوش مصنوعی بهصورت عمومی شرایط پژوهش را تغییر میدهد ترجمه و تجزیهوتحلیل متون علمی است. ابزارهایی مانند چتجیپیتی و دیپ ال به پژوهشگران این امکان را میدهند که مقالات علمی را به زبانهای مختلف ترجمه و تحلیل کنند. این قابلیت بهویژه در کشورهای در حال توسعه که دسترسی به منابع علمی کمتر است، بسیار ارزشمند است. در حوزه مطالعات فرهنگی که کارشناسی ارشد بنده در آن بودهاست، پژوهشهای مربوط به رفتار مصرفکننده، ابزارهایی مانند نیلسن ایآی کمک میکنند تا الگوهای خرید مردم بهصورت لحظهای تحلیل شوند. این ابزارها برای شرکتهای بزرگ مانند کوکاکولا و اپل، استراتژیهای بازاریابی دقیقتری ارائه کردهاند. در نهایت میتوان گفت که هوش مصنوعی نهتنها سرعت پژوهشها را افزایش دادهاست بلکه مرزهای نوینی برای دانش بشری تعریف کردهاست. این ابزار یک دستیار قدرتمند برای انسان است اما همچنان نیاز به تحلیل انسانی و خلاقیت در استفاده از نتایج دارد.
دانشگاهها چگونه با هوش مصنوعی برخورد میکنند؟ آیا نگارش پایاننامهها ممکن است به هوش مصنوعی سپرده شود؟
دانشگاهها به هوش مصنوعی بهعنوان یک ابزار انقلابی نگاه میکنند که میتواند مسیرهای پژوهشی را تسریع و امکانات جدیدی در آموزش و پژوهش ایجاد کند. با این حال، نحوه استفاده از آن بهشدت وابسته به سیاستها، فرهنگ پژوهشی و نگرانیهای اخلاقی است. برای درک بهتر، برخورد دانشگاهها را میتوان در دو بخش عمومی آموزش توسط هوش مصنوعی و پژوهش های دانشگاهی دید. دانشگاهها در سراسر جهان از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای بهبود کیفیت آموزش و پژوهش استفاده میکنند. در این زمینه چند مثال میتوان زد:
مثلا ابزارهایی مانند تِرنیتین برای تشخیص سرقت علمی و بررسی اصالت مقالات علمی اکنون بهطور گستردهای در دانشگاهها به کار میرود. یا میتوان از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی مانند گرامرلی نام برد که به دانشجویان کمک میکنند تا کیفیت نگارش مقالات و پایاننامههای خود را بهبود بخشند. خوشخبتانه در زبان فارسی نیز در این زمینه رشد خوبی داشتهایم و هوشهای مصنوعی خودنویس میتواند به دانشجویان کمک کند.
نکته بسیار مهم اینکه دانشگاههای دنیا در قبال هوش مصنوعی منفعل عمل نکردهاند. برخی از دانشگاهها از پلتفرمهایی استفاده میکنند که به کمک هوش مصنوعی نیازهای یادگیری فردی دانشجویان را شناسایی کرده و محتوای آموزشی را بر اساس تواناییهای آنها تنظیم میکنند.
بگذارید به بخش دوم سوالتان روشنتر پاسخ دهم. هوش مصنوعی اکنون میتواند در نگارش بخشهای خاصی از یک پایاننامه، مانند مرور ادبیات یا تحلیل دادهها، کمک کند. با این حال، هنوز نگرانیهای زیادی در مورد جایگزینی کامل هوش مصنوعی با خلاقیت انسانی وجود دارد.
اما باید به خاطر سپرد که هوش مصنوعی فقط به انجام پژوهش کمک میکند اما نمیتواند یک پژوهش کامل را آماده کند. ابزارهای AI مانند چتجیپیتی میتوانند در جمعآوری منابع یا ارائه ایدههای اولیه مفید باشند اما پایاننامههایی که کاملاً توسط AI نوشته شدهاند، همچنان به دلیل عدم خلاقیت و درک مفاهیم عمیق، ارزش علمی چندانی ندارند. مثلاً در دانشگاه آکسفورد، استادان پژوهشی تأکید کردهاند که هوش مصنوعی باید مکمل پژوهشهای انسانی باشد، نه جایگزین آن. با این حال بحث سرقت ادبی همچنان پا برجاست. دانشگاههای دنیا سیاستهای سختگیرانهای برای جلوگیری از سوءاستفاده از AI در نگارش پایاننامه دارند. در همین راستا، برخی از دانشگاهها از ابزارهای تشخیص متون تولیدشده توسط AI استفاده میکنند. در دانشگاه استنفورد، دانشجویان دکتری در رشته علوم کامپیوتر از ابزارهای AI برای تحلیل دادههای گسترده و شبیهسازی مدلهای ریاضی استفاده میکنند. با این حال، نگارش تحلیل نهایی و نتیجهگیری به عهده دانشجو است.
با این اوصاف فکر می کنید که هوش مصنوعی در عرصه دانشگاه تهدید است یا فرصت؟
هوش مصنوعی از یک سو، تهدیدی برای روشهای سنتی پژوهش است و از سوی دیگر فرصتی بینظیر برای پیشرفت علمی محسوب میشود. بهعنوان نمونه، کالج دانشگاه لندن از ابزارهای AI برای تحلیل دادههای تاریخی و یافتن الگوهای اجتماعی استفاده کردهاست. این در حالی است که پژوهشگران این دانشگاه تأکید دارند که بدون درک عمیق انسانی، این دادهها تنها به نتایج سطحی منجر میشوند.
بنابراین در حال حاضر، هوش مصنوعی تنها میتواند بهعنوان یک ابزار کمکی در نگارش پایاننامهها مورد استفاده قرار گیرد. دانشگاهها بر خلاقیت، تحلیل انسانی و اخلاق پژوهشی تأکید دارند. در این راستا، نگارش کامل پایاننامهها به هوش مصنوعی سپرده نمیشود اما دانشجویان با استفاده صحیح از این فناوری میتوانند کیفیت و سرعت پژوهشهای خود را ارتقا دهند.
آیا قوانینی در سطح بینالمللی برای استفاده از هوش مصنوعی در پژوهش وجود دارد؟
بله در سطح بینالمللی قوانین و مقرراتی برای استفاده از هوش مصنوعی در پژوهشها تدوین شده یا در حال تدوین است. این قوانین عمدتاً بر شفافیت، اخلاق، و اطمینان از استفاده مسئولانه از این فناوری تمرکز دارند. آمریکا و اتحادیه اروپا در این حوزه پیشرو هستند اما سایر کشورها نیز به دنبال ایجاد چارچوبهای مشابه هستند. ایآی اکت عنوان قانون هوش مصنوعی در اتحادیه اروپا است. این قانون یکی از جامعترین چارچوبها در مورد هوش مصنوعی است که هدف آن تنظیم استفاده از AI برای اطمینان از اخلاقی بودن و شفافیت در حوزههای مختلف از جمله پژوهشهاست. این قانون فناوریهای AI را بر اساس سطح خطر به چهار دسته تقسیم میکند: ریسک غیرقابل قبول، ریسک بالا، ریسک محدود، و ریسک کم. مثلا در پژوهشها، استفاده از دادههای حساس (مانند دادههای زیستی یا ژنتیکی) باید مطابق با اصول حریم خصوصی و عدم تبعیض باشد. ایآی اکت از پژوهشگران میخواهد که الگوریتمها و دادههای مورد استفاده در پروژههای پژوهشی را شفافسازی کرده و سوگیریها را کاهش دهند.
انآیاچ عنوان سازمانی است که قوانین هوش مصنوعی در ایالات متحده آمریکا را در حوزه سلامت که بیشترین چالش قانونی در آن وجود دارد تدوین میکند. شاید بپرسید چرا در حوزه سلامتی؟ چراکه اگر هوش مصنوعی به یک ماژول در اتاق عمل تبدیل شود، میتواند سلامت بیماری را که قرار است عمل شود به شدت تحت تاثیر قرار دهد. به بیانی میتوان گفت که جان انسانها در اختیار آن قرار میگیرد و این در حالیست که کسی نمیداند که واقعا اگر کسی در این مصاف جان خود را از دست بدهد، واقعا چه کسی مقصر است؟ این سازمان مقرراتی برای استفاده از هوش مصنوعی در پژوهشهای پزشکی تعیین کردهاست. مثلا پژوهشگران باید توضیح دهند که الگوریتمهای AI چگونه کار میکنند و محققان باید از وجود دادههای متنوع برای جلوگیری از سوگیری در تحقیقات اطمینان حاصل کنند. از سوی دیگر استانداردهایی برای رعایت امانت تدوین شدهاست. رعایت استانداردهای اخلاقی بهویژه در حوزه دادههای حساس مانند اطلاعات بیمار. طرح ملی هوش مصنوعی امریکا نیز توسط دولت آمریکا برای توسعه مسئولانه هوش مصنوعی تعریف شدهاست و بر پژوهشهایی تأکید دارد که منجر به پیشرفتهای علمی بدون نقض حقوق بشر یا ایجاد خطرات اخلاقی شوند.
متاسفانه هنوز در بقیه کشورها نظیر چین و هند که انتظار میرود در این زمینه قوانینی تدوین کنند کار خاصی انجام نشدهاست. در عین حال این کشورها بر روی هوش مصنوعی سرمایهگذاریهای فراوانی انجام دادهاند. اما هنوز چارچوب قانونی جامعی برای استفاده اخلاقی از این فناوری در پژوهشها ندارد.
سازمانهای بینالمللی در این زمینه اقداماتی انجام دادهاند. مثلا یونسکو در سال ۲۰۲۱، اصول جهانی اخلاقی برای استفاده از هوش مصنوعی را تصویب کرد. این اصول به دنبال ایجاد توازن بین پیشرفت فناوری و احترام به حقوق بشر است. یا سازمان همکاری و توسعه اقتصادی چارچوبی برای مسئولیتپذیری هوش مصنوعی ایجاد کردهاست که در آن به پژوهشهای علمی نیز توجه ویژهای شدهاست.
در حالی که هوش مصنوعی امکانات بینظیری برای پژوهش فراهم کرده، تنظیم مقررات برای تضمین استفاده اخلاقی، شفاف، و بیطرفانه از آن ضروری است. اتحادیه اروپا و آمریکا پیشرو در ایجاد این چارچوبها هستند اما کشورهای دیگر نیز به سمت تدوین مقررات گام برمیدارند. توجه به این مقررات نه تنها برای حفظ اعتبار پژوهشها بلکه برای اطمینان از رعایت حقوق انسانها ضروری است.
ما در چه بخشهایی از هوش مصنوعی به پژوهش و توسعه بیشتری نیاز داریم؟
در حال حاضر، بسیاری از حوزههای هوش مصنوعی نیاز به پژوهش و توسعه بیشتری دارند بهویژه در مناطقی که مرتبط با چالشهای خاص زبانی، فرهنگی و اخلاقی هستند. یکی از بزرگترین چالشها در ایران و دیگر کشورهای غیرانگلیسیزبان، توسعه الگوریتمهای هوش مصنوعی بومی و متناسب با زبانهای محلی است. بسیاری از ابزارهای هوش مصنوعی بهطور عمده برای زبانهای انگلیسی و دیگر زبانهای بینالمللی طراحی شدهاند که موجب محدودیتهایی در تحلیل دادهها و محتوای زبانهای دیگر میشود. بهعنوان مثال ابزارهایی مانند ابزار ترجمه گوگل و آیبیام واتسون برای زبانهای انگلیسی عملکرد بسیار بهتری دارند اما در زبان فارسی مشکلاتی در تشخیص لحن، اصطلاحات محلی، و معنای پنهان وجود دارد. این بهویژه در تحلیلهای احساسات و پایش شبکههای اجتماعی به چشم میآید.
پردازش زبان طبیعی یکی از مهمترین حوزههایی است که در آن به پژوهش بیشتری نیاز داریم بهویژه برای زبان فارسی. در حال حاضر، ابزارهای پردازش زبان طبیعی برای زبان فارسی بهطور کامل کارآمد نیستند. پیچیدگیهای زبانی مانند نحوه صرف و نحو، معانی چندگانه و وجود الفاظ مرکب، موجب میشود که ابزارهای موجود نتوانند بهطور دقیق مفهوم واقعی را استخراج کنند. در زمینهای که پیشتر به آن اشاره کردم یعنی تحلیل احساسات، ابزار سنتیمنت آنالیسیس، در زبان فارسی نمیتوانند تحلیل دقیقی از لحن نوشتهها ارائه دهند بهویژه زمانی که کاربران از اصطلاحات غیررسمی یا زبان محاورهای استفاده میکنند.
در بخش ویدئو و سمعی و بصری نیز ما مشکلات جدی داریم. در بسیاری از سیستمهای هوش مصنوعی، تشخیص تصویر و ویدئو نیاز به دادههای دقیق و متنوع دارد تا بتواند فرهنگها، افراد و زبانهای مختلف را بهدرستی شناسایی کند. ابزارهای تشخیص تصویر و ویدئو هنوز در برخی زبانها و فرهنگها بهطور کامل دقیق نیستند و بهویژه در شناسایی تفاوتهای فرهنگی و جغرافیایی محدودیت دارند. مثلا شما میخواهید که ویدئو را زیرنویس کنید اما تشخیص آن بهدرستی انجام نمیشود. اما این برای زبان انگلیسی بسیار قوی انجام میشود. بنابرای در تحلیل ویدئوهای حاوی زبانهای غیرانگلیسی، این ابزارها نمیتوانند بهطور کامل نحوه استفاده از تصاویر و نمادهای فرهنگی خاص را درک کنند.
ضمن اینکه باید دانست که مدلهای یادگیری عمیق همچنان در مراحل اولیه توسعه خود هستند بهویژه در کاربردهایی که نیاز به پردازش دادههای پیچیده و حجم بالای اطلاعات دارند. برای مثال، مدلهای مورد استفاده در تحلیل دادههای تصویری، صوتی و متنی نیاز به دادههای آموزشی و ساختارهایی دارند که از طریق آنها میتوانند دقت بیشتری در پیشبینی و تصمیمگیریها ارائه دهند. الگوریتمهای ترنسفورمر در مدلهای یادگیری عمیق، مانند بِرت و جیپیتی بهویژه در زبانهای دیگر مانند فارسی هنوز در حال توسعهاند. بهطور کلی در بخشهای مختلف هوش مصنوعی از جمله پردازش زبان طبیعی، تشخیص تصویر، اخلاق هوش مصنوعی، و توسعه الگوریتمهای بومی، نیاز به پژوهشهای بیشتری داریم تا این تکنولوژیها را با دقت و کارآیی بیشتری برای زبانها و فرهنگهای مختلف طراحی کنیم. این توسعهها میتوانند به کشورهایی مانند ایران کمک کنند تا بهطور مؤثری از پتانسیلهای هوش مصنوعی در پژوهش و سایر زمینهها بهرهبرداری کنند.
با این اوصاف هوش مصنوعی چگونه میتواند پژوهشهای روابط عمومی را تغییر دهد؟ آیا مثال مشخصی وجود دارد؟
هوش مصنوعی در حوزه روابط عمومی انقلابی بهپا کردهاست بهویژه در بهبود روشهای پژوهشی، تحلیل دادهها، و اجرای استراتژیهای ارتباطی. این تغییرات شامل تحول در پایش افکار عمومی، شخصیسازی پیامها، و شبیهسازی مدیریت بحران است. برای درک بهتر، نقش هوش مصنوعی در این حوزه را میتوان در چند محور کلیدی بررسی کرد. اولین محور پایش رسانههاست. ما در این زمینه به زبان فارسی هم پلتفرمهایی داشته ایم اما اینک داستان چیز دیگری است. میتوان گفت یکی از بزرگترین تغییراتی که هوش مصنوعی در پژوهشهای روابط عمومی ایجاد کرده، توانایی پایش و تحلیل سریع حجم انبوهی از دادههای رسانهای است. ابزارهایی مانند اسپرینکلر، هوت سوییت و برندواچ قادرند اطلاعاتی از رسانههای اجتماعی، اخبار، وبلاگها و سایر منابع آنلاین جمعآوری کرده و آنها را تحلیل کنند.
به زبان فارسی نیز تلاشهای خوبی شدهاست و سایت قوی نوین هاب میتواند معرفی شود. شما میتوانید با این ابزارها پایش رسانهای را بهصورت لحظهای انجام دهید. برای مثال در یک بحران روابط عمومی، برندها میتوانند در لحظه واکنشهای کاربران را در پلتفرمهایی مانند توییتر یا اینستاگرام رصد کنند. اگر واکنشها منفی باشد، پیامها یا اقدامات خود را سریعاً تغییر دهند. ضمن اینکه به کمک الگوریتمهای AI، روابط عمومیها میتوانند روندهای نوظهور در افکار عمومی را شناسایی کرده و از آنها برای طراحی کمپینهای هدفمند استفاده کنند. برای مثال، ابزار تاکواکر به شرکتها کمک میکند که احساسات کاربران درباره برند را بهصورت دقیق تحلیل کنند. یکی دیگر از تواناییهای منحصربهفرد هوش مصنوعی، امکان شبیهسازی بحرانهای احتمالی است. ابزارهایی مانند ریپوتیشن به روابط عمومیها کمک میکنند که سناریوهای مختلفی برای بحرانها طراحی کنند. بهعنوان نمونه شرکت پپسی در یکی از کمپینهای تبلیغاتی خود که بازخورد منفی عمومی داشت، از ابزارهای پایش AI برای تحلیل واکنش کاربران و طراحی مجدد پیامهای خود استفاده کرد. این تغییر سریع باعث کاهش فشار رسانهای و حفظ اعتبار برند شد.
بحث شخصیسازی نیز یکی از مباحث مهم در روابط عمومی امروز است که با هوش مصنوعی بسیار قوی تر از گذشته میتوان آن را انجام داد. این در واقع به معنای توانایی شخصیسازی پیامها بر اساس ویژگیهای جمعیتشناسی، علایق و رفتار مخاطبان است. عنوانی که امسال موضوع کنفرانس بینالمللی روابط عمومی نیز هست. ابزارهایی مانند پرسادو با تحلیل دادههای رفتاری مخاطبان، میتوانند پیامهایی طراحی کنند که بیشترین تأثیر را بر گروههای مختلف داشته باشند. در نهایت میتوان گفت که هوش مصنوعی ابزارهای نوینی برای انجام تحقیقات کیفی و کمی فراهم کردهاست. برای مثال ابزارهایی مانند: مانکی لرن میتوانند حجم زیادی از نظرات، پستهای اجتماعی و مقالات خبری را تحلیل کرده و الگوهای احساسی یا موضوعی را شناسایی کنند. اگرچه باید برای آنها هزینه بپردازید اما عملا روابط عمومیها اساسا این کارها را یا انجام نمیدهند، یا اگر میدهند، برای هر فعالیت نیاز به یک نیروی انسانی دارند که در قیاس با هزینههای آن نیروی انسانی، بهصرفه است که از هوش مصنوعی پولی استفاده شود.
در نتیجه هوش مصنوعی نهتنها فرآیندهای پژوهشی در روابط عمومی را بهینه کرده، بلکه این حوزه را به سمت استراتژیهای دقیقتر و علمیتر هدایت کردهاست. ابزارهایی که برای پایش افکار عمومی، شبیهسازی بحران و شخصیسازی پیامها استفاده میشوند، روابط عمومیها را قادر میسازند که با دقت و سرعت بیشتری به تغییرات محیطی پاسخ دهند. به همین دلیل، هوش مصنوعی از یک ابزار به یک الزام در پژوهشهای روابط عمومی تبدیل شدهاست.
فکر می کنید هوش مصنوعی می تواند جای پایش افکار عمومی و مخاطبشناسی را بگیرد؟
هوش مصنوعی بهطور کامل جایگزین فرآیند پایش افکار عمومی و مخاطبشناسی نمیشود بلکه آن را تقویت و تسریع میکند. این ابزارها با قدرت تحلیل دادههای کلان و ارائه بینشهای لحظهای، مکملی برای تخصص انسانی در شناخت مخاطبان و رفتارهای اجتماعی هستند. با این حال، نقش نیروی انسانی همچنان ضروری است، چراکه تحلیلهای کیفی، تفسیر دادهها و طراحی استراتژیهای متناسب، نیازمند خلاقیت و تجربه انسانی است.
ما در پایش افکار عمومی ابتدا دادههایی را جمعآوری میکنیم و سپس آن را تحلیل میکنیم. هوش مصنوعی جمعآوری این دادهها را بهصورت همزمان ممکن کردهاست. ابزارهایی مانند آیبیام واتسون یا برندواچ که پیشتر به آن اشاره کردم به جمعآوری و تحلیل حجم گستردهای از نظرات و احساسات کاربران در پلتفرمهای آنلاین کمک میکنند. این قابلیت به روابط عمومیها امکان میدهد که روندها و دغدغههای اجتماعی را سریعتر شناسایی کنند. در گام بعد تحلیل محتوا صورت میگیرد که میتواند شامل تحلیل احساسات باشد. این نیز موضوع مهمی است که در میان روابط عمومیها مورد نیاز بوده اما به دلیل سختی کار کمتر انجام شدهاست.
امروز روابط عمومیها میتوانند با ابزارهای هوش مصنوعی که نمونه ایرانی نیز دارد، متون را تحلیل احساس کنند و بگویند که مثلا سخنران عصبانی بوده یا محتاطانه صحبت میکردهاست. به عبارت دیگر تحلیل احساسات این است که این ابزارها میتوانند مثبت، منفی یا خنثا بودن احساسات موجود در نظرات کاربران را بررسی کنند. برای مثال در جریان انتخابات اخیر آمریکا، ابزارهای هوش مصنوعی بهطور همزمان نظرات کاربران را در شبکههای اجتماعی تحلیل کرده و بازخورد رایدهندگان نسبت به نامزدها را به کمپینها گزارش میدادند.
با این حال باید دانست که هرچند هوش مصنوعی در جمعآوری و تحلیل دادهها بسیار مؤثر است اما برای تفسیر معنادار این دادهها همچنان به تخصص انسانی نیاز داریم. برای مثال در تجربه شخصیام بارها دیدهام که الگوریتمهای AI ممکن است زمینههای فرهنگی یا معنایی خاصی را بهدرستی درک نکنند. مثلاً یک شوخی یا کنایه در تحلیلهای AI ممکن است بهعنوان نظر منفی یا نادرست تفسیر شود. یا اینکه یک متخصص روابط عمومی میتواند تصمیم بگیرد که چگونه پیامها را بر اساس نیازها و حساسیتهای فرهنگی طراحی کند؛ این سطح از درک هنوز از دسترس AI خارج است.
در نتیجه هوش مصنوعی نهتنها جایگزین پایش افکار عمومی نمیشود بلکه با ابزارهایی نظیر تحلیل دادههای کلان و احساسات، این فرآیند را سریعتر و دقیقتر میکند. اما در نهایت، استفاده از این فناوری نیازمند ترکیب با دانش و قضاوت انسانی است تا به نتایج معنادار و عملی منجر شود.
فکر می کنید با ورود هوش مصنوعی به عرصه روابط عمومی، این عرصه چقدر دچار دگرگونی خواهد شد؟
ورود هوش مصنوعی (AI) به حوزه روابط عمومی (PR) تحول چشمگیری ایجاد کردهاست و این عرصه را از فعالیتهای سنتی و زمانبر به فعالیتهایی مبتنی بر تحلیل داده و استراتژی تبدیل کردهاست. این تغییرات به چند محور اساسی تقسیم میشود چراکه روابط عمومی حوزهای میانرشتهای است و بنابراین مستلزم استفاده از هوشهای مصنوعی متنوعی است. در بحث خبرنویسی ابزارهایی مانند پو و جاسپر توانایی تولید متون خبری، ایمیلهای تبلیغاتی و حتا پستهای شبکههای اجتماعی را با صرفهجویی در زمان فراهم کردهاند. این ابزارها میتوانند براساس لحن، سبک و کلمات کلیدی مشخص، متنهای دقیق و جذاب تولید کنند. در بحث تولید محتوای گرافیکی و بصری نیز ابزارهایی مانند کانوا و ادوبی فایرفلای امکان طراحی سریع و حرفهای محتواهای بصری را بدون نیاز به مهارتهای تخصصی گرافیکی فراهم کردهاند.
در بحث شناسایی رسانهها و مخاطبان هدف AI نیز هوش مصنوعی میتواند بر اساس تحلیل دادهها، بهترین رسانهها یا کانالهای ارتباطی را برای انتشار پیامها پیشنهاد دهد. مثلاً ابزارهایی مانند ملت واتر تحلیل میکنند که کدام رسانهها بیشترین تأثیر را در یک حوزه خاص دارند. در پاسخگویی به مخاطبان نیز چتباتها کار را بسیار ساده کردهاند. استفاده از چتباتهای هوشمند مانند زِندسک یا دِریفت به روابط عمومیها این امکان را میدهد که بهسرعت به سؤالات مشتریان پاسخ دهند. در زمینه شخصی سازی محتوا نیز که پیشتر بدان اشاره شد، ابزارهایی مانند هاب اسپات میتوانند محتوای ارسالی به مشتریان را شخصیسازی کنند تا پیامها تأثیر بیشتری داشته باشند. در کمپین های تبلیغاتی روابط عمومی نیز ابزاری مثل آپتیمایزلی میتواند تستهای ای و بی را انجام دهد. با این تستها شما در یک کمپین روابط عمومی برای معرفی محصول جدید میتوانید بهینهترین پیام را شناسایی و اجرا کند.
با این حال عرصه روابط عمومی در بهره گیری از هوش مصنوعی با چالشهایی نیز روبرو است. اول اینکه با اینکه ادعا میشود هوش مصنوعی خلاق است اما خلاقیت هوش مصنوعی از عمق کافی برای اثربخشی بهرهمند نیست. هوش مصنوعی هنوز نمیتواند کاملاً جای خلاقیت و قضاوت انسانی را بگیرد. بسیاری از پیامها یا کمپینها نیازمند درک عمیق فرهنگی و احساسی هستند که AI قادر به انجام آن نیست. بهویژه در زمینه استفاده از چتباتها باید با احتیاط عمل کرد. روابط عمومیها باید اطمینان حاصل کنند که استفاده از AI به شفافیت و اعتماد مخاطبان لطمه نمیزند. برای مثال، شاید چتباتها گاهی در این زمینه نقایصی داشته باشند که تبعاتی را برای سازمان به همراه داشته باشد. به عبارت دیگر ورود هوش مصنوعی به عرصه روابط عمومی، این حوزه را از فعالیتهای دستی و سنتی به فعالیتهای مدرن و مبتنی بر تحلیل داده تغییر دادهاست. در حالی که AI به بهبود کارایی، سرعت، و دقت کمک میکند، همچنان نقش خلاقیت و بینش انسانی بهعنوان مکملی اساسی در این فرآیند باقی میماند.
با این اوصاف پژوهشهای روابط عمومی مبتنی بر هوش مصنوعی چه تفاوتهایی با شرایط عادی دارند؟
پژوهشهای روابط عمومی که بر پایه هوش مصنوعی (AI) انجام میشوند، تفاوتهای مهمی با روشهای سنتی دارند. این تفاوتها بهویژه در سرعت، دقت، و توانایی تحلیل دادهها بهشکل پیچیدهتر و گستردهتر قابل مشاهده است.
در روشهای سنتی، پژوهشهای روابط عمومی معمولاً شامل جمعآوری دادهها از طریق نظرسنجیها، مصاحبهها و گروههای کانونی است که این فرآیندها زمانبر و هزینهبر هستند. این کار ممکن است چندین هفته یا حتا ماه طول بکشد. اما با استفاده از هوش مصنوعی، پژوهشها بسیار سریعتر انجام میشوند. این ابزارها که به آن اشاره شد میتوانند دادههای رسانههای اجتماعی را در همزمان جمعآوری و تحلیل کنند، که این کار باعث کاهش زمان و هزینههای پژوهش میشود.
یکی از قابلیتهای برجسته هوش مصنوعی که در پژوهشهای روابط عمومی به کار گرفته میشود، توانایی پیشبینی رفتار مخاطبان است. در روشهای سنتی، پژوهشگران میتوانند تنها دادههای گذشته را تحلیل کرده و بر اساس آنها نتایج بهدست آورند. اما هوش مصنوعی قادر است با استفاده از الگوریتمهای یادگیری ماشینی، پیشبینیهایی در مورد رفتار آینده مخاطبان انجام دهد. ابزارهایی مانند گوگل تِرندز یا سوشیان لیسنینگ تولز میتوانند روندهای خبری را پیشبینی کرده و روابط عمومیها را قادر سازند تا پیامهای خود را بهصورت دینامیک و براساس تغییرات لحظهای تنظیم کنند.
هوش مصنوعی قادر است حجم وسیعی از دادهها را در زمان واقعی تحلیل کند در حالی که در روشهای سنتی، این امر معمولاً نیاز به تحلیل دستی یا استفاده از ابزارهای سادهتر داشت. بهعنوان مثال، هوش مصنوعی میتواند تمام پستهای رسانههای اجتماعی مرتبط با یک برند را از انواع مختلف پلتفرمها جمعآوری و آنها را از نظر لحن، احساسات و مضمون تحلیل کند. البته در این زمینه دو نکته را باید در نظر داشته باشید که اولا حتما باید ورژن پولی هوش مصنوعی را خریداری کنید و در ثانی هوش مصنوعی تخصصی برای کاربرد مد نظرتان انتخاب کنید تا نتیجه مطلوب را دریافت کنید.
در مدیریت بحران که عموما روابط عمومیها درگیر آن میشوند، هوش مصنوعی قابلیت شبیهسازی دارد. هوش مصنوعی میتواند سناریوهای مختلفی را برای مدیریت بحرانها شبیهسازی کند بهگونهای که روابط عمومیها بتوانند استراتژیهای مختلف را آزمایش کنند و بهترین مسیر را انتخاب کنند. این ابزارها میتوانند واکنشها و شرایط بحرانی مختلف را پیشبینی کنند و به مدیران روابط عمومی کمک کنند تا سریعتر واکنش نشان دهند. در نهایت میتوان گفت پژوهشهای روابط عمومی مبتنی بر هوش مصنوعی با سرعت و دقت بیشتر، توانایی پیشبینی رفتار مخاطب و تحلیل دادههای پیچیده را ارائه میدهند. این ویژگیها باعث میشود که پژوهشها بهطور مؤثرتری انجام شوند و روابط عمومیها قادر به پاسخگویی سریعتر و هدفمندتر به نیازها و تغییرات بازار باشند. همچنین، ابزارهای هوش مصنوعی این امکان را به روابط عمومیها میدهند که پیامهای خود را شخصیسازی کرده و در زمان واقعی وضعیتهای مختلف را شبیهسازی کنند تا بهترین نتیجه را بهدست آورند.
به گزارش ثباتنیوز، در این یادداشت، بهجای تلاش برای یافتن یک تعریف نهایی و قطعی از روابط عمومی، بر آنیم تا علت تنوع این تعاریف را بررسی کنیم و نشان دهیم که چرا چنین تکثری نه تنها طبیعی بلکه ضروری و مؤید پویایی این حوزه است. در این راستا به بررسی بسترهای تاریخی و مکانی شکلگیری روابط عمومی، تفاوتهای زبانی و فرهنگی، کارکردهای متنوع سازمانی و در نهایت امکان ارائه یک نقطه اتکا نظری میپردازیم.
روابط عمومی در بسترهای تاریخی و مکانی
پیش از هر چیز باید توجه داشت که روابط عمومی یک مفهوم جهانیشده اما بومیشونده است. این بدین معناست که هرچند اصول پایهای آن در منابع بینالمللی ارائه شدهاند اما نحوه ظهور، تحول و کاربست آن در هر جامعهای تابع شرایط تاریخی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی خاص همان جامعه است. بهعنوان مثال، روابط عمومی در ایالات متحده آمریکا در بستر دموکراسی لیبرال، اقتصاد بازار و جامعه رسانهای توسعه یافت در حالیکه در کشورهای سوسیالیستی سابق، بیشتر در خدمت اهداف تبلیغاتی و ایدئولوژیک دولتها قرار داشت.
در کشورهایی مانند ایران، ژاپن، هند یا کشورهای آفریقایی، شکلگیری روابط عمومی با زمینههایی چون بوروکراسی دولتی، نقش سنت و مذهب، یا اقتضائات توسعه اقتصادی پیوند خورده است. در نتیجه، نمیتوان انتظار داشت که روابط عمومی در همه جوامع تعریفی یکنواخت داشته باشد. هر بستر فرهنگی و تاریخی، اولویتها، ابزارها، زبان و هدفهای متفاوتی برای روابط عمومی تعریف میکند که منجر به تعاریف مختلف میشود (Grunig & Hunt, 1984).
دوگانگی واژه “روابط عمومی” در زبان فارسی
افزون بر تفاوتهای فرهنگی و تاریخی، زبان نیز نقش مهمی در شکلگیری برداشتهای متنوع از روابط عمومی ایفا میکند. در زبان فارسی، اصطلاح “روابط عمومی” دارای دو معناست. از یک سو بهصورت کلی میتواند به معنای روابط میان انسانها یا گروهها در بستر اجتماعی باشد. از سوی دیگر، بهعنوان معادل واژه “Public Relations” یا PR، بهمعنای فعالیتهای هدفمند سازمانی برای ایجاد و حفظ رابطه با مخاطبان داخلی و خارجی است.
این دوگانگی زبانی سبب شده که گاه در سطوح مدیریتی و رسانهای، تعریف دقیق روابط عمومی با ابهام مواجه شود. برخی مدیران یا نهادها، روابط عمومی را صرفاً معادل ارتباطات بینفردی یا تشریفات میدانند در حالیکه در رویکردهای علمی و جهانی، روابط عمومی بهعنوان یک نظام ارتباطی استراتژیک و فرابخشی تلقی میشود که بر مبنای تحقیق، برنامهریزی، اجرا و ارزیابی فعالیت میکند (Moloney, 2006).
تنوع رویکردهای سازمانی به روابط عمومی
یکی از عوامل مهم در تکثر تعاریف روابط عمومی، تنوع در انتظارات و کارکردهایی است که سازمانها از این واحد دارند. در برخی سازمانها، روابط عمومی بخشی از سیستم بازاریابی است و مسئول تبلیغات، فروش و ترویج برند تلقی میشود. در سازمانهای دیگر، وظیفه اصلی روابط عمومی، مدیریت افکار عمومی و پاسخگویی به بحرانها یا تعامل با رسانههاست. برخی نیز آن را نهادی تشریفاتی و خدماتی میدانند که صرفاً متولی برگزاری مراسم و برنامههای رسمی است.
این تفاوت کارکردی ناشی از عوامل متعددی همچون نوع سازمان (دولتی، خصوصی، غیردولتی)، سطح توسعهیافتگی آن، فرهنگ مدیریتی، جایگاه روابط عمومی در ساختار تصمیمگیری و نوع مخاطبان سازمان است. بنابراین، روابط عمومی بهجای آنکه دارای یک تعریف صلب و تغییرناپذیر باشد، باید بهعنوان مفهومی پویا، اقتضایی و با قابلیت انطباق با نیازهای سازمانی تلقی شود (L’Etang, 2008).
آیا باید روابط عمومی یک تعریف واحد داشته باشد؟
پاسخ به این پرسش، ما را به بحث بنیادین در نظریهپردازی اجتماعی میبرد: آیا مفاهیم پیچیدهای مانند دموکراسی، توسعه، عدالت یا در اینجا، روابط عمومی، باید لزوماً دارای تعریف واحد باشند؟ به نظر میرسد، همانطور که دموکراسی در کشورهای مختلف تعاریف و مصادیق متنوعی دارد، روابط عمومی نیز بهصورت منطقی میتواند تعاریف متعددی داشته باشد.
اصرار بر یک تعریف واحد ممکن است مانع رشد و پویایی روابط عمومی شود زیرا این حوزه ناگزیر است خود را با محیط در حال تغییر و نیازهای متنوع سازمانها و جوامع سازگار کند. با این حال، این بهمعنای بیمعنا شدن مفهوم روابط عمومی نیست. ما میتوانیم در عین پذیرش تنوع، بهدنبال یافتن نقطه اتکایی باشیم که تعاریف مختلف را در یک چارچوب نظری منسجم قرار دهد (Gregory, 2010).
کثرت برداشتها از روابط عمومی و نقطه اتکای نظری
بررسی میدانی واحدهای روابط عمومی در ایران و جهان نشان میدهد که برداشتهای گوناگونی از این نهاد وجود دارد. در برخی موارد، روابط عمومی صرفاً با تشریفات، نصب بنر، ارسال پیام تبریک یا تهیه خبر برای رسانهها تعریف میشود. در مواردی دیگر، این نهاد بهعنوان اتاق فکر استراتژیک سازمان برای مدیریت ارتباطات با ذینفعان و بحرانهای احتمالی عمل میکند.
با وجود این تفاوتها، میتوان نقطهاتکایی برای تعریف نظری روابط عمومی یافت: از دیدگاه حرفهای و استاندارد، روابط عمومی در قلب فرآیند ارتباطات سازمانی قرار دارد و با بخشهایی چون بازاریابی، تبلیغات، فروش، پشتیبانی مشتری و ارتباطات درونسازمانی تعامل دارد. این تعامل اگرچه در برخی سازمانها ممکن است کمرنگ یا حتی معکوس باشد اما انحراف از این استانداردها، نشانهای از نیاز به بازنگری در جایگاه و تعریف روابط عمومی در آن سازمان است.
همچنین میتوان روابط عمومی را نهتنها یک نهاد بلکه یک رویکرد دانست؛ رویکردی مبتنی بر گفتوگو، شفافیت، پاسخگویی و اعتمادسازی میان سازمان و مخاطبان آن. این رویکرد، روابط عمومی را از یک واحد اجرایی به یک ابزار راهبردی در مدیریت سازمانی ارتقا میدهد.
در نهایت، باید اذعان داشت که روابط عمومی بهواسطه ماهیت ارتباطی، زمینهمند و سازمانمحور خود بهطور طبیعی دارای تعاریف متعدد و متنوعی است. این تنوع نه تنها مزاحم نیست بلکه فرصتی برای انعطاف، نوآوری و بومیسازی این مفهوم در چارچوب نیازهای خاص هر جامعه و سازمان فراهم میآورد.
در عین حال، برای جلوگیری از انحرافها و برداشتهای سطحی، لازم است که چارچوبی نظری بر پایه استانداردهای بینالمللی ایجاد شود تا بتوان مفاهیم، ابزارها و اهداف روابط عمومی را بهصورت یکپارچهتری تحلیل و آموزش داد. این چارچوب باید همزمان اجازه دهد تا سازمانها با توجه به اقتضائات خود، تعاریف و رویکردهای خاصتری در قالب این ساختار کلی اتخاذ کنند.
منابع
Grunig, J. E., & Hunt, T. (1984). Managing Public Relations. Holt, Rinehart and Winston.
Moloney, K. (2006). Rethinking Public Relations: PR Propaganda and Democracy. Routledge.
L’Etang, J. (2008). Public Relations: Concepts, Practice and Critique. SAGE Publications.
Gregory, A. (2010). Planning and Managing Public Relations Campaigns. Kogan Page.
به گزارش ثباتنیوز، در این میان، نقش روابط عمومی در «تبیین عملکرد» حیاتی و استراتژیک است. روابط عمومی موفق، هم برای مخاطبان درونسازمانی روشنگری میکند و هم برای افکار عمومی و ذینفعان بیرونی، تصویری روشن و مستند از فعالیتها ارائه میدهد. به همین مناسبت، با دکتر عادل میرشاهی درباره ابعاد و الزامات تبیین عملکرد درون و برونسازمانی به گفتوگو نشستهایم.
۱. چرا تبیین عملکرد سازمانها برای مخاطبان اهمیت راهبردی دارد؟
سازمانها در خلأ فعالیت نمیکنند؛ آنها در متن جامعه، اقتصاد، رسانه و افکار عمومی حضور دارند. در چنین بستری اگر عملکرد سازمان تبیین نشود یا بهدرستی روایت نشود، دیگران، گاه با انگیزههای مغرضانه، روایتهای ناقص یا نادرستی را جایگزین خواهند کرد. تبیین عملکرد یعنی ارائه تصویری روشن، واقعی و متعهدانه از آنچه سازمان انجام داده و انجام میدهد.
از منظر راهبردی، تبیین عملکرد به اعتمادسازی منجر میشود. وقتی مردم بدانند منابع چگونه مصرف شدهاند، اهداف تا چه حد محقق شدهاند و چه برنامهای برای آینده وجود دارد، احساس تعلق و مشارکت بیشتری نسبت به سازمان خواهند داشت. این امر بهویژه برای نهادهای عمومی و حاکمیتی بسیار حیاتی است.
همچنین درون سازمان نیز، کارکنان نیاز دارند بدانند در چه مسیری حرکت میکنند. تبیین مستمر و حرفهای عملکرد برای کارکنان، باعث ایجاد انگیزه، هویت سازمانی و انسجام درونی میشود. بیاطلاعی کارکنان از اهداف و دستاوردها، سازمان را دچار فرسایش ارتباطی و افت بهرهوری میکند.
۲. روابط عمومی در فرآیند تبیین عملکرد چه وظایفی دارد؟
روابط عمومی نقش کلیدی در طراحی، تولید و انتشار پیامهای عملکردی دارد. این پیامها نباید صرفاً گزارشهای فنی یا عددی باشند بلکه باید قابل فهم، اقناعی و متناسب با نیاز مخاطبان تنظیم شوند. روابط عمومی باید میان دادهها و معنا، میان آمار و روایت، پیوندی مؤثر برقرار کند.
وظیفه دیگر روابط عمومی، تعیین اولویتهای ارتباطی و مخاطبمحور بودن است. یعنی بداند که چه بخشی از عملکرد برای کدام گروه از ذینفعان مهمتر است و چگونه باید آن را ارائه دهد. تبیین عملکرد برای کارکنان با تبیین عملکرد برای رسانهها یا شهروندان متفاوت است و نباید یکسانسازی شود.
همچنین روابط عمومی باید سازوکار بازخورد را فعال نگه دارد. تبیین عملکرد، فرآیندی یکطرفه نیست؛ باید پیامهای دریافتی از جامعه، مشتریان، کارکنان و رسانهها نیز تحلیل و در چرخه سیاستگذاری سازمان وارد شود. روابط عمومی حرفهای، میان روایت عملکرد و اصلاح مسیر، تعامل برقرار میکند.
۳. چه ابزارهایی برای تبیین عملکرد مؤثرتر هستند؟
تبیین عملکرد با ابزارهایی چون گزارشهای تصویری، اینفوگرافی، ویدئوهای مستند، نشستهای خبری، بیانیههای شفاف، پادکستها و حتا گفتوگوهای مستقیم با ذینفعان قابل انجام است. اما مهمتر از ابزار، «روایت» است. سازمان باید بداند چگونه دادهها را به داستان تبدیل کند؛ داستانی واقعی، جذاب، هدفمند و متعهد.
درونسازمانی، ابزارهایی مانند بولتن داخلی، جلسات توجیهی، پیامهای مدیرعامل، نظرسنجیها و سامانههای ارتباط مستقیم با کارکنان کارآمد هستند. بیرونسازمانی نیز، استفاده از رسانههای رسمی، شبکههای اجتماعی، وبسایتها، روابط رسانهای حرفهای و تولید محتوای چندرسانهای اهمیت دارد.
تجربه نشان دادهاست که صرف انتشار آمار و شاخصها، بدون زمینهسازی ذهنی و عاطفی، اثرگذاری چندانی ندارد. باید پیامهای عملکردی را به زبان مخاطب ترجمه کرد، مثالهای ملموس داد، از انسانهای واقعی در آن استفاده کرد و بهویژه روایتها را با شفافیت و صداقت همراه ساخت.
۴. تبیین عملکرد درونسازمانی چه نقشی در انگیزش و همافزایی دارد؟
کارکنان، وقتی از کلیات و جزئیات عملکرد سازمان بیخبر باشند، دچار حس انزوا، بیاثر بودن و بیاهمیتی میشوند. این وضعیت در درازمدت به فرسودگی سازمانی منجر میشود. تبیین عملکرد درونسازمانی، به کارکنان نشان میدهد که تلاش آنها به نتایجی منتهی شده و بخشی از یک روند موفق هستند.
افزون بر انگیزش فردی، این تبیین موجب همافزایی بین واحدها میشود. وقتی همه بخشها بدانند سایر قسمتها چه میکنند، اهداف کلان سازمان چیست و چه موفقیتهایی کسب شده، انسجام بینواحدی افزایش مییابد. روابط عمومی، این نقش را از طریق ارتباطات بینواحدی و تولید محتواهای داخلی ایفا میکند.
نباید فراموش کرد که کارکنان، سفیران اصلی سازمان در جامعه هستند. اگر عملکرد سازمان بهدرستی برای آنان تبیین نشده باشد، در مواجهه با رسانهها یا جامعه، روایت درست و دقیقی نخواهند داشت. بنابراین سرمایهگذاری در تبیین عملکرد درونسازمانی، سرمایهگذاری در روابط عمومی نامرئی اما بسیار مؤثر است.
۵. چگونه میتوان روایت عملکرد را از تبلیغات سطحی تفکیک کرد؟
تفاوت اصلی در صداقت، واقعگرایی و پاسخگویی است. تبلیغات سطحی میکوشد تصویری بزکشده و گاه نادرست ارائه دهد در حالیکه روایت عملکرد، تلاش میکند واقعیت را با زبان قابل فهم بازگو کند. مخاطب امروز بهشدت به تفاوت این دو حساس است و فریب تبلیغ را از روایت حرفهای تشخیص میدهد.
در روایت عملکرد باید هم موفقیتها و هم چالشها بیان شوند. این تعادل، نشانه صداقت و حرفهای بودن روابط عمومی است. بیان نقاط ضعف نهتنها آسیبزا نیست بلکه نشاندهنده بلوغ سازمان و پذیرش مسئولیت است؛ امری که به تقویت اعتماد منجر میشود.
همچنین در روایت عملکرد، باید «رسانهپذیری» و «مخاطبمحوری» رعایت شود. اگر پیامها فقط برای مدیران بالادستی نوشته شوند و نه برای افکار عمومی یا کارکنان، نتیجهای جز بیتأثیری ندارد. روابط عمومی باید پیامهای عملکردی را برای گروههای مختلف، بهدرستی بازطراحی و بازتولید کند.
در این گفتوگو، دکتر عادل میرشاهی، تبیین عملکرد را یکی از ستونهای اصلی روابط عمومی مدرن میداند. به اعتقاد او، روابط عمومی نهتنها باید عملکرد را گزارش کند بلکه باید آن را «روایت» کند؛ با زبانی انسانی، قابل فهم، مستند و صادقانه. تبیین عملکرد، هم در درون سازمان موجب انگیزش، انسجام و تعلق میشود و هم در بیرون از سازمان به اعتمادسازی، سرمایه اجتماعی و مشارکت میانجامد. اما این مهم تنها در صورتی تحقق مییابد که روابط عمومیها جایگاه راهبردی داشته باشند، نه صرفاً اجرایی.
به گزارش ثباتنیوز، دکتر عادل میرشاهی،
نوشت: سال 2025 بهعنوان یک نقطه عطف در دنیای روابط عمومی، با تغییرات چشمگیر و استفاده بیشتر از فناوریهای نوین روبهرو خواهد بود. در گذشته، روند تغییرات در این حوزه معمولا با فاصله زمانی وارد ایران میشد و تطبیق با فناوریهای جدید، به نوعی زمانبر بود. اما اکنون تکنولوژی با سرعت بیسابقهای در حال تحول است و این تغییرات نه تنها بر نحوه ارتباط برندها با مخاطبان تأثیر میگذارد بلکه بهسرعت در تمامی ابعاد روابط عمومی از جمله تولید محتوا، تحلیل دادهها و تعاملات اجتماعی تغییرات بزرگی را بهوجود میآورد.
این تحولات با کمک فناوریهای نوین بهویژه مگادیتا، هوش مصنوعی و واقعیتهای دیجیتال، مرزهای روابط عمومی را از حالت سنتی خود فراتر برده و به ابعاد جدیدی از ارتباطات دیجیتال و تعاملی وارد کردهاند. اکنون، این فناوریها به برندها کمک میکنند تا علاوه بر ارسال پیامهای هدفمند، به تجزیه و تحلیل دقیقتری از نیازهای مخاطبان بپردازند و ارتباطات خود را بهطور هوشمندتر و شخصیسازیشدهتر مدیریت کنند. از سوی دیگر، ایران بهعنوان یکی از کشورهای در حال توسعه که بهسرعت در حال پذیرش تکنولوژیهای جدید است، شاهد تحولاتی در نحوه فعالیتهای روابط عمومی خواهد بود. با دسترسی بیشتر به ابزارهای دیجیتال و افزایش استفاده از پلتفرمهای اجتماعی و دیجیتال، سرعت تغییرات در ایران نیز افزایش یافتهاست.
روابط عمومی دیگر محدود به رسانههای سنتی و ارتباطات یکطرفه نیست بلکه به فضایی پویا و تعاملی تبدیل شدهاست که برندها و سازمانها میتوانند بهطور مستقیم با مخاطبان خود ارتباط برقرار کنند. در این یادداشت، به مهمترین روندهایی خواهیم پرداخت که میتوانند آینده روابط عمومی را شکل دهند. با نگاهی دقیقتر به این روندها، میتوانیم نقش فناوریهای نوین در تحول روابط عمومی را بهطور کامل درک کنیم و ببینیم که چگونه این تغییرات در حوزههایی مانند تحلیل دادهها، شخصیسازی محتوا، مدیریت بحران و مسئولیت اجتماعی برندها، موجب تحولاتی اساسی در نحوه ارتباطات و استراتژیهای بازاریابی خواهند شد. این تغییرات، چه در سطح جهانی و چه در ایران، نشاندهنده آن است که روابط عمومی دیگر بهعنوان یک بخش صرفا اطلاعرسانی در سازمانها تعریف نمیشود بلکه به یک بخش کلیدی و استراتژیک تبدیل شده که در قلب تصمیمگیریهای برندها و سازمانها قرار دارد.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
انجمن روابط عمومی ایران، به عنوان یکی از قدیمیترین و معتبرترین نهادهای تخصصی در حوزه روابط عمومی کشور، سالیان متمادی است که با برگزاری جلسات منظم و مستمر، به همگرایی و ارتقای دانش و مهارتهای متخصصان این حوزه همت گمارده است. این انجمن با تلاشهای بیوقفه و پیگیر خود، نقش بسزایی در ایجاد بستری مناسب برای تبادل نظر، هماندیشی و ارتقای سطح کیفی خدمات روابط عمومی در ایران ایفا کرده است.
یکی از مهمترین دستاوردهای انجمن روابط عمومی ایران، ایجاد شبکهای گسترده از متخصصان و فعالان این حوزه است. برگزاری جلسات منظم و کارگاههای آموزشی تخصصی، فرصتی را فراهم آورده تا متخصصان روابط عمومی از سراسر کشور با یکدیگر در ارتباط بوده و از تجربیات یکدیگر بهرهمند شوند. این شبکه گسترده، به عنوان یک منبع ارزشمند اطلاعات و دانش، در حل چالشهای پیش روی روابط عمومیها و ارتقای سطح حرفهای این حوزه نقش بسزایی ایفا میکند.
انتشار نشریه تخصصی روابط عمومی، گامی مهم در جهت ارتقای جایگاه علمی و حرفهای این حوزه بوده است. این نشریه با انتشار مقالات پژوهشی، گزارشهای خبری و تحلیلهای تخصصی، به عنوان یک مرجع معتبر در حوزه روابط عمومی شناخته شده و به گسترش دانش و آگاهی در این حوزه کمک شایانی کرده است
انجمن روابط عمومی ایران، به عنوان یک انجمن حرفهای و تخصصی، همواره تلاش کرده است تا جایگاه روابط عمومی را در سازمانها و نهادهای مختلف ارتقا بخشد. با برگزاری دورههای آموزشی تخصصی و کارگاههای عملی، این انجمن به دانشجویان رشته ارتباطات و سایر علاقهمندان به حوزه روابط عمومی، فرصتی برای آشنایی با آخرین متدها و ابزارهای این حوزه و آمادگی برای ورود به بازار کار فراهم کرده است.
در مجموع می توان گفت فعالیتهای انجمن روابط عمومی ایران فراتر از برگزاری جلسات و انتشار نشریه است. این انجمن با ایجاد شبکهای گسترده از متخصصان، برگزاری دورههای آموزشی تخصصی، انتشار نشریه تخصصی و… نقش بسزایی در ارتقای سطح کیفی خدمات روابط عمومی در ایران ایفا کرده است. با توجه به اهمیت روزافزون ارتباطات در دنیای امروز، نقش انجمن روابط عمومی ایران در همگرایی روابط عمومیها و سایر نهادها و سازمانها، بیش از پیش احساس میشود.
این انجمن با تلاشهای مستمر خود، توانسته است به عنوان یک مرجع معتبر در حوزه روابط عمومی شناخته شود و به توسعه و پیشرفت این حوزه در کشور کمک شایانی کند. میتوان انتظار داشت که با ادامه این روند و با حمایت هرچه بیشتر از سوی متخصصان و سازمانها، انجمن روابط عمومی ایران بتواند به عنوان یک الگو برای سایر انجمنهای حرفهای در کشور عمل کند.
دکتر عادل میرشاهی؛ در دنیای امروز که شفافیت، مسئولیتپذیری و مشارکت اجتماعی به کلیدهای اصلی موفقیت شرکتها تبدیل شدهاند، صنایع معدنی و معادن بیش از همیشه نیازمند بازتعریف نقش روابط عمومی است.
سالهاست که این صنعت درگیر نگاههای منفی درباره تأثیرات زیستمحیطی، چالشهای اجتماعی و بحرانهای ایمنی است. اما در همین بستر، روابط عمومی میتواند نهتنها به عنوان سپری دفاعی عمل کند، بلکه نقشی سازنده و تحولآفرین ایفا کند؛ نقشی که هم تصویر صنعت را بهبود میبخشد و هم ارتباطات آن با جامعه و ذینفعان را عمیقتر میسازد.
روابط عمومی در معدن، فقط روابط رسانهای نیست
در صنایع بسیاری، روابط عمومی را صرفاً با صدور بیانیههای خبری، مصاحبههای رسمی یا مدیریت بحران میشناسند. اما در صنعت معدن، روابط عمومی به مراتب فراتر از اینهاست. این حوزه باید بتواند شبکهای از ارتباطات فعال و هدفمند با مجموعه گستردهای از ذینفعان از جمله جوامع محلی، نهادهای دولتی، سرمایهگذاران، گروههای زیستمحیطی و رسانهها برقرار کند. در این عرصه، مهارت در خبرنویسی و فتوژورنالیسم کافی نیست؛ توانایی در ارتباط گیری، پاسخگویی و داستانگویی نیز ضروری است.
تعریف روابط عمومی در صنعت معدن
روابط عمومی در صنعت معدن را میتوان مدیریت راهبردی ارتباطات و روابط میان شرکتهای معدنی و ذینفعانشان دانست. این مدیریت دربرگیرنده مجموعهای از فعالیتهاست: از روابط رسانهای گرفته تا مشارکت اجتماعی، مدیریت بحران و گزارشدهی درباره پایداری.
در بخش روابط رسانهای، شرکتهای معدنی نیاز دارند با خبرنگاران تخصصی صنعت ارتباط نزدیک برقرار کنند؛ به آنها اطلاعات دقیق و بهموقع ارائه دهند، بازدیدهای میدانی ترتیب دهند و پاسخگوی پرسشهای گاه چالشبرانگیزشان باشند. ایجاد رابطه مثبت با رسانهها به معنای افزایش احتمال بازتاب واقعگرایانه و منصفانه از فعالیتهای شرکت خواهد بود.
در حوزه مشارکت اجتماعی نیز نمیتوان منفعل عمل کرد. فعالیت معدنی تأثیر مستقیمی بر جوامع محلی دارد. روابط عمومی باید بستر گفتوگوی فعال با مردم محل را فراهم کند، از مشاوره عمومی تا برگزاری رویدادهای اجتماعی و اجرای برنامههای توسعهای مشترک.
رویارویی با بحران، مسئولیت روابط عمومی است
معادن در معرض ریسکهای گوناگون قرار دارند؛ از حوادث ناگهانی گرفته تا اعتراضات اجتماعی یا فشارهای بینالمللی. در چنین مواردی، روابط عمومی باید خط مقدم واکنش سازمان باشد. اطلاعرسانی شفاف، پاسخگویی مسئولانه، و نشان دادن اراده واقعی برای اصلاح امور، تفاوت میان نابودی اعتبار و بازسازی اعتماد را رقم میزند.
شفافیت در پایداری؛ ابزار امروز، سرمایه فردا
امروزه نمیتوان از صنعت معدن سخن گفت بیآنکه به الزامات پایداری اشاره کرد. از شرکتها انتظار میرود که نهتنها به قوانین زیستمحیطی پایبند باشند، بلکه فراتر از آن، گزارشهای شفاف درباره عملکرد زیستمحیطی و اجتماعی خود منتشر کنند. از کاهش اثرات کربنی تا بازسازی زمینهای آسیبدیده و همکاری با نیروهای محلی، همگی باید به زبان قابل درک برای عموم تبیین شود. روابط عمومی در این میان، زبان ترجمه و انتقال این اطلاعات به جامعه است.
ساختن تصویر جدید برای صنعتی قدیمی
معدن همواره با کلیشههایی مانند تخریب محیط زیست، بهرهکشی از منابع و بیتوجهی به جوامع انسانی شناخته شده است. این تصویر، تا حدی نیز ریشه در واقعیتهای گذشته دارد. اما روابط عمومی میتواند با استراتژیهای هوشمندانه، تصویری تازه از این صنعت ارائه دهد؛ تصویری که در آن، معادن بهعنوان بازیگرانی مسئول، متعهد و همیار جامعه معرفی میشوند.
برای مثال، میتوان با مستندسازی تلاشهای موفق در حوزه حفاظت از منابع طبیعی یا اقدامات بشردوستانه در مناطق محروم، داستانهایی از امید و تغییر روایت کرد. همچنین با اطلاعرسانی درباره نوآوریها در استخراج پاک، فرصت انتقال پیامهای مثبت فراهم میشود.
سه ستون اصلی برای روابط عمومی موفق در معدن
برای آنکه روابط عمومی بتواند نقشی مؤثر ایفا کند، باید بر سه ستون اصلی تکیه کند: استراتژی، رسانه و مشارکت.
۱. استراتژی هدفمند: روابط عمومی باید جزئی از چشمانداز راهبردی شرکت باشد، نه صرفاً یک واحد اجرایی برای صدور بیانیهها. باید مخاطبان اصلی، پیامهای کلیدی، و کانالهای ارتباطی مشخص شوند.
۲. رسانهمحوری هوشمند: تعامل فعال با رسانههای تخصصی، آموزش خبرنگاران درباره پیچیدگیهای معدنکاری، و استفاده از رسانههای نوین مانند شبکههای اجتماعی، به گسترش پیام کمک میکند.
۳. مشارکت واقعی با ذینفعان: جوامع محلی، گروههای زیستمحیطی و حتی کارگران، همه باید احساس کنند که صدایشان شنیده میشود. برگزاری نشستهای منظم، خط ارتباطی مستقیم، و پاسخگویی به شکایات، بخشی از این رویکرد است.
مطالعات موردی؛ درسهایی از تجربه جهانی
در بررسی نمونههای موفق جهانی، شرکتهایی دیده میشوند که با استفاده از روابط عمومی توانستهاند بحران را به فرصت تبدیل کنند.
برای مثال، شرکت ایکس که با انتقادهای شدید زیستمحیطی مواجه بود، با اجرای برنامهای جامع شامل استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر، کاشت مجدد جنگلها و برگزاری کارگاههای آموزشی برای جوامع محلی، توانست تصویر خود را بازسازی کند. در کمتر از دو سال، سطح اعتماد عمومی به این شرکت بهشکل محسوسی افزایش یافت.
در نمونهای دیگر، شرکت وای که در منطقهای دورافتاده فعالیت میکرد، با اجرای برنامهای برای توانمندسازی زنان بومی، ایجاد اشتغال پایدار و حمایت از آموزش محلی، نهتنها روابط خود با جامعه را بهبود بخشید، بلکه به الگویی برای دیگر شرکتهای معدنی در کشورش تبدیل شد.
اندازهگیری اثرگذاری؛ از احساس تا عدد
برای آنکه روابط عمومی بتواند مسیر پیشرفت را طی کند، باید از ابزارهای ارزیابی بهره بگیرد. شاخصهایی مانند پوشش رسانهای، نظرسنجی از ذینفعان، سطح رضایت جوامع محلی، و تعاملات در فضای مجازی، میتوانند تصویری واقعی از میزان موفقیت کمپینها ارائه دهند.
همچنین استفاده از ابزارهای تحلیلی مدرن همچون مانیتورینگ رسانهای و تحلیل احساسات، به تصمیمگیری آگاهانه کمک میکند.
آینده روابط عمومی در معدن؛ دیجیتال، پایدار، مشارکتی
جهان در حال حرکت به سمت دیجیتالیزه شدن است و صنعت معدن نیز از این قاعده مستثنی نیست. از استفاده از شبکههای اجتماعی برای روایت داستانهای انسانی گرفته تا بهرهگیری از دادههای بلادرنگ برای مدیریت بحران، آینده روابط عمومی در معدن بدون فناوری قابل تصور نیست.
در کنار آن، پایداری دیگر یک انتخاب نیست، بلکه الزامی است. روابط عمومی آینده باید با زبان پایداری سخن بگوید، از گزارشگیری غیرمالی تا پاسخگویی در برابر استانداردهای جهانی مانند ESG.
در نهایت، روابط عمومی باید مشارکتی باشد؛ یعنی نهتنها درباره ذینفعان صحبت کند، بلکه با آنها همصدا شود. شفافیت، همدلی و تعامل، واژگان کلیدی فردای این صنعتاند.
روابط عمومی در صنعت معدن، دیگر یک ابزار جانبی نیست؛ بلکه ابزاری حیاتی برای بقا و رشد در دنیایی است که در آن، افکار عمومی به اندازه سرمایهگذاران اهمیت دارد. اگر شرکتهای معدنی بخواهند در مسیر توسعه پایدار حرکت کنند، باید روابط عمومی را نهتنها بشنوند، بلکه زندگی کنند.
در پایان باید یادآور شد که تحول در تصویر صنعت معدن از «آسیبزا» به «پایدار»، تنها با اراده درونی شرکتها و مشارکت واقعی با جامعه ممکن است. روابط عمومی در این راه، نه یک ابزار تزئینی، بلکه محرک اصلی تغییر است.
دکتر عادل میرشاهی؛ اقتصاد روابط عمومی یکی از موضوعات مهم اما کمتر پرداختهشده در حوزههای مدیریتی و اقتصادی است و در دنیا روابط عمومی عمدتا خود یک بنگاه اقتصادی است.
در قسمت های گذشته این یادداشت به بررسی بنگاه های روابط عمومی موفق در جهان اشاره و به استناد مفاهیم اقتصادی و تعاریف محیط کسب و کار تلاش کردیم ماموریت حوزه های مختلف روابط عمومی را با این نوع نگاه تطبیق دهیم.
و در ادامه با قیاس روابط عمومی با سایر صنایع گفتیم که نقش روابط نه تنها به کاهش هزینههای تبلیغات و مدیریت بحران کمک میکند، بلکه میتواند با ایجاد اعتماد و اعتبار در ذهن مشتریان، منجر به افزایش وفاداری، کاهش ریسکها و در نهایت رشد پایدار کسبوکارها می شود. همچنین به شاخص های اقتصاد روابط عمومی پرداختیم . در ادامه بخش پایانی را تقدیم حضور خوانندگان می کنیم که به شاخص های رشد اقتصادی در روابط عمومی ها می پردازیم:
شاخص رشد اقتصادی در روابط عمومی بهطور خاص به بررسی نرخ رشد درآمد و تعداد مشتریان آژانسهای روابط عمومی در طول زمان پرداخته و نشاندهنده گسترش فعالیتها و تأثیر اقتصادی آنها است. این شاخص اهمیت زیادی برای روابط عمومی دارد، زیرا رشد اقتصادی در واقع نشاندهنده توانایی روابط عمومی در جذب مخاطبان جدید، حفظ مشتریان موجود و گسترش سهم بازار است.
شاخص رشد اقتصادی برای روابط عمومی از اهمیت ویژهای برخوردار است، زیرا نشاندهنده تأثیر مثبت استراتژیهای روابط عمومی بر جذب مخاطبان جدید و افزایش درآمد سازمان است. بهویژه در زمینههای دیجیتال، موفقیت کمپینها و فعالیتهای روابط عمومی در جذب ترافیک و تبدیل آن به مشتریان جدید قابل اندازهگیری است. افزایش درآمد و تعداد مشتریان بهطور مستقیم با گسترش دامنه فعالیتهای روابط عمومی مرتبط است. این رشد میتواند ناشی از توسعه خدمات جدید، ارتقاء برند یا افزایش اثرگذاری کمپینها باشد.
همچنین، رشد اقتصادی نشان میدهد که روابط عمومی نه تنها به عنوان یک واحد حمایتی در سازمان بلکه به عنوان یک عامل مؤثر در رشد و توسعه کسبوکار عمل کرده است. با مشاهده این رشد، مدیران میتوانند جایگاه روابط عمومی را در تصمیمات استراتژیک سازمان تقویت کنند.
این شاخص به مدیران کمک میکند تا به تأثیرات مثبت روابط عمومی بر رونق و موفقیت مالی سازمان پی ببرند و باعث ایجاد اعتماد به نفس بیشتر برای ادامه یا گسترش سرمایهگذاریها در روابط عمومی میشود. در نهایت، شاخص رشد اقتصادی به روابط عمومی کمک میکند تا بهطور شفاف و ملموس نشان دهد که فعالیتهایش علاوه بر تقویت اعتبار و تصویر برند، به توسعه اقتصادی و گسترش دامنه فعالیتها نیز منجر شده است.
شاخص اشتغالزایی
شاخص اشتغالزایی در روابط عمومی یک صنعت مبتنی بر نیروی انسانی است و بهطور مستقیم به تعداد اشتغالهای مستقیم و غیرمستقیم ایجادشده توسط آژانسها و سازمانهای روابط عمومی اشاره دارد. تعداد افراد شاغل در این حوزه، بهویژه در بخشهایی همچون تولید محتوا، مدیریت کمپینها، تحلیل رسانهها، و مشاوره، میتواند نشاندهنده پویایی و رشد اقتصادی این صنعت باشد. اما این شاخص تنها مبنای اقتصاد روابط عمومی نیست و باید به تأثیرات گستردهتری نیز توجه کرد که روابط عمومی بر کسبوکارهای دیگر و همچنین بر رسانهها دارد.
روابط عمومی نه تنها برای خود، بلکه برای تقویت سایر کسبوکارها نیز اهمیت دارد. این صنعت بهویژه از طریق تعاملات با رسانهها و خبرنگاران میتواند به تقویت فضای اقتصادی کمک کند. اگرچه روابط عمومی بهطور اخلاقی نمیتواند به رسانهها به صورت مستقیم کمک کند، اما حمایت از خبرنگاران و تأمین منابع خبری برای رسانهها که عمدتاً از سوی دولتها حمایت نمیشوند، میتواند به مانایی و پایداری رسانهها کمک کند.
در دنیای رسانهای که بسیاری از آنها با مشکلات مالی روبهرو هستند، پشتیبانیهای ملی و توجه روابط عمومی به تولید محتوای خبری میتواند بهطور چشمگیری در کاهش هزینهها و افزایش کارایی رسانهها مؤثر باشد.
روابط عمومیهایی که به تولید محتوای رسانهای کمک میکنند، در واقع بار بزرگی را از دوش خبرنگاران برداشته و اجازه میدهند که رسانهها با هزینههای کمتری فعالیت کنند. این به معنای ایجاد گردش مالی جدیدی در صنعت رسانه است که میتواند به تولید محتوای ارزشمند و انتشار اخبار با کیفیت کمک کند.
در نهایت، روابط عمومی همچنین از طریق برونسپاری فعالیتهای خود میتواند گردش مالی جدیدی ایجاد کند. این امر بهویژه در زمینههای رسانههای اجتماعی، انتشارات دیجیتال، و تولید محتوای آنلاین اهمیت دارد. با برونسپاری این فعالیتها به سایر سازمانها و کسبوکارها، روابط عمومی میتواند نه تنها به خود بلکه به سایر بخشهای اقتصادی نیز کمک کند تا در بازار رقابتی بیشتر نقش ایفا کنند و از ظرفیتهای موجود بهرهبرداری بیشتری داشته باشند.
این فرآیند بهویژه در دنیای دیجیتال و رسانههای اجتماعی که بهسرعت در حال تغییر هستند، امکان ایجاد ارزشهای جدید اقتصادی را فراهم میآورد.
شاخص سهم بازار
شاخص سهم بازار در روابط عمومی، نشاندهندهی سهم این بخش از بازار خدمات ارتباطی و تبلیغاتی است. این بازار بهطور کلی به اطلاعرسانی، تبلیغات، رسانههای اجتماعی و ارتباطات رسانههای عمومی اختصاص دارد. گاهی در نهادهای اقتصادی، روابط عمومی با شرکتهای پخش و فروش ادغام میشود، گاهی با شرکتهای تبلیغاتی و یا حتی با سازمانهای سیاسی همراستا میشود. بنابراین، بازار خدمات ارتباطی به یک مجموعهی پیچیده و متنوع از خدمات مختلف در حوزههای مختلف اقتصادی و اجتماعی تبدیل میشود.
با این حال، در ایران، روابط عمومی غالباً بهصورت یکپارچه با سازمانها و نهادها اداره میشود، نه به شکل آژانسها یا موسسات مستقل. این موضوع موجب میشود که میزان گردش مالی این بخش قابل توجه نباشد و تخمین دقیقی از حجم بازار آن وجود نداشته باشد. همچنین، محدودیتهای ارتباطی ایران با خارج از کشور نیز مانع از توسعه روابط عمومی بینالمللی شده است. این امر موجب میشود که روابط عمومی ایران در سطح بینالمللی سنجیده نشود و نتواند بهطور کامل در عرصههای جهانی اثرگذار باشد.
این موضوعات بر چالشهای موجود در حوزه روابط عمومی در ایران میافزایند و نشان میدهند که بازار روابط عمومی هنوز نیازمند ساختارهای مستقلی است که بهطور ویژه برای ارائه خدمات این حوزه تشکیل شوند. بنابراین، درک عمیقتر از وضعیت کنونی روابط عمومی در ایران و توسعه آژانسهای مستقل روابط عمومی میتواند در نهایت منجر به رشد و افزایش سهم بازار این بخش شود.
به طور کلی، اقتصاد روابط عمومی، با توجه به تحلیل مفهومی و بررسی شاخصها، بهعنوان یکی از حوزههای مهم در دنیای کسبوکار شناخته میشود. با اینکه روابط عمومی در بسیاری از سازمانها هنوز بهطور کامل در استراتژیهای اقتصادی جایگاه مناسبی ندارد، رشد فناوریهای دیجیتال و ابزارهای نوین تحلیل دادهها موجب ارتقای اثرگذاری آن در اندازهگیری تاثیرات این حوزه شده است. در سطح جهانی، روابط عمومی بهعنوان یک صنعت اقتصادی قدرتمند شناخته میشود که علاوه بر تولید ارزش افزوده و کمک به موفقیتهای برند، میتواند بازگشت سرمایهای پایدار و مؤثر در بلندمدت ایجاد کند.
شاخصهایی چون سودآوری، بهرهوری، بازگشت سرمایه، رشد اقتصادی و اشتغالزایی بهطور دقیقتری نشان میدهند که روابط عمومی نهتنها بهعنوان یک ابزار ارتباطی، بلکه بهعنوان یک عامل مؤثر در رشد اقتصادی و پایداری برندها عمل میکند.
در ایران نیز با وجود اینکه مدلهای سنتی روابط عمومی غالب هستند، روند دیجیتالیشدن و استفاده از مدلهای مبتنی بر نتایج و مشاوره دیجیتال میتواند به تحول و رشد اقتصادی این صنعت کمک کند.
بنابراین، سرمایهگذاری در روابط عمومی نهتنها میتواند به کاهش هزینهها و بهبود اعتبار برندها منجر شود، بلکه بهطور مستقیم بر رشد اقتصادی، ارتقای فرهنگ ارتباطات و تقویت جایگاه اقتصادی کشور تأثیرگذار است.
در نهایت، توجه به شاخصهای اقتصادی و تقویت جایگاه روابط عمومی در سازمانها میتواند از آن بهعنوان یک ابزار استراتژیک برای دستیابی به اهداف اقتصادی و رشد پایدار بهرهبرداری شود.
دکتر عادل میرشاهی؛ اقتصاد روابط عمومی یکی از موضوعات مهم اما کمتر پرداختهشده در حوزههای مدیریتی و اقتصادی است و در دنیا روابط عمومی عمدتا خود یک بنگاه اقتصادی است.
در بخش اول این یادداشت به بررسی بنگاه های روابط عمومی موفق در جهان اشاره و به استناد مفاهیم اقتصادی و تعاریف محیط کسبو کار تلاش کردیم ماموریت حوزه های مختلف روابط عمومی را با این نوع نگاه تطبیق دهیم.
و در ادامه با قیاس روابط عمومی با سایر صنایع گفتیم که نقش روابط نه تنها به کاهش هزینههای تبلیغات و مدیریت بحران کمک میکند، بلکه میتواند با ایجاد اعتماد و اعتبار در ذهن مشتریان، منجر به افزایش وفاداری، کاهش ریسکها و در نهایت رشد پایدار کسبوکارها می شود.
در بخش دوم به شاخص های اقتصاد روابط عمومی می پردازیم:
برای بررسی وضعیت اقتصادی آژانسها و سمنهای روابط عمومی بایستی شاخص هایی ارائه داد که بر آن اساس جایگاه اقتصاد روابط عمومی مشخص شود.
بر اساس این شاخص هاست که می توان مواردی که پیشتر به آن اشاره شد را سنجید و تعیین کرد که آیا روابط عمومی امروز می تواند در مقابل تبلیغات، بازاریابی و سایر شیوه های اطلاع رسانی و فروش قرار گیرد.
به نظر می رسد عدم توجه به این شاخص ها و عدم تلاش روابط عمومی ها برای تقویت آنها باعث شده است که روابط عمومی نتواند گزارشی از توانمندی ها و امکانات خود برای تقویت کسب و کارها ارائه دهد. در ادامه به این شاخص ها می پردازیم:
۱. شاخص سودآوری
شاخص سودآوری به طور معمول برای ارزیابی نسبت درآمد به هزینههای انجامشده در یک سازمان مورد استفاده قرار میگیرد. در آژانسهای روابط عمومی، هزینههای اصلی شامل نیروی انسانی، ابزارهای دیجیتال، تحقیقات بازار، و تولید محتوا میشود. این شاخص در بسیاری از صنایع به معنای تحلیل بازگشت اقتصادی مستقیم و کوتاهمدت است، اما در روابط عمومی باید از زاویهای متفاوت نگریسته شود.
باید در نظر داشت که در روابط عمومی، اولویت اصلی فروش نیست بلکه کسب اعتبار و اعتماد مشتری است. هدف اولیه این است که برند یا سازمانی بتواند ارتباطات قوی و پایداری با مخاطبان خود برقرار کند که در نهایت منجر به افزایش وفاداری، حفظ شهرت و جلوگیری از آسیبهای احتمالی به اعتبار برند شود.
این فرآیندها، اگرچه ممکن است در کوتاهمدت اثرات مالی ملموسی نداشته باشند، اما در بلندمدت موجب رشد پایدار و حفظ موقعیت بازار در برابر رقبا میشوند.
به عبارت دیگر، در روابط عمومی، سودآوری به معنای استحکام اعتبار برند و حفظ اعتماد مخاطبان است که این امر باعث میشود سازمانها در برابر رقبا و هجمههای آنها مقاومتر شوند. بدون روابط عمومی مؤثر، اعتبار یک سازمان به راحتی میتواند تحت تأثیر قرار گیرد و حتی به شدت از اعتماد مخاطبان کاسته شود.
در مقابل، روابط عمومی درست و استراتژیک میتواند از ایجاد بحرانها جلوگیری کرده و در صورت بروز بحران، به سرعت آن را مدیریت کند، بدون اینکه به اعتبار برند آسیب جدی وارد شود.
بنابراین، سودآوری در روابط عمومی باید از منظور اقتصادی بلندمدت و با توجه به حفظ اعتبار و اعتماد مشتری ارزیابی شود، نه بهعنوان ابزاری برای فروش فوری یا تبلیغات مستقیم.
این نگرش کمک میکند تا سازمانها بتوانند از افول ناگهانی جلوگیری کنند و در شرایط رقابتی پایدار بمانند. به عبارت دیگر، سودآوری روابط عمومی به معنای سرمایهگذاری در اعتماد و اعتباری است که میتواند در طول زمان موجب فروش مستمر و ثبات اقتصادی سازمانها شود. این رویکرد به روابط عمومی این امکان را میدهد که نه تنها در کوتاهمدت بلکه در بلندمدت تأثیرات مثبتی بر پایداری مالی و رشد سازمانها داشته باشد.
۲. شاخص بهرهوری
شاخص بهرهوری در روابط عمومی به معنای ارزیابی نتایج و تأثیرات حاصل از فعالیتهای روابط عمومی است، که بر اساس منابع مصرفی بهویژه در بخشهای تولید محتوا، مدیریت کمپینها و بحرانها اندازهگیری میشود. بهرهوری بالا نشاندهنده این است که روابط عمومی توانسته است بهطور مؤثر از منابع خود استفاده کند و در عین حال نتایج قابل توجهی برای سازمان بهدست آورد. این نتایج، در کنار بازگشت سرمایه، شامل اعتبار و اعتماد ایجاد شده برای سازمان است.
یکی از نتایج ملموس و مهم برای روابط عمومی، افزایش پوششهای رسانهای رایگان است که بهطور مستقیم به اعتبار سازمان افزوده میشود. این پوششها میتوانند شامل گزارشهایی در مطبوعات و رسانهها، بازنشر مطالب، لایکها، کامنتها و تعاملات اجتماعی باشند که تأثیرات طولانیمدت بر روی تصویر عمومی سازمان دارند. این نوع پوششها نه تنها باعث ارتقای نام و تصویر برند میشوند، بلکه موجب ایجاد اعتماد میان مخاطبان و سازمان نیز خواهند شد.
برای مثال، در یک کمپین روابط عمومی که بهطور مؤثر در رسانهها منتشر شود و با بازنشر و تعاملات گسترده از طرف کاربران شبکههای اجتماعی مواجه گردد، سازمان نه تنها در سطح گستردهتری شناخته میشود، بلکه اعتبار آن نیز در نظر مخاطبان و مشتریان تقویت میشود. این امر نه تنها به ایجاد یک تصویر مثبت کمک میکند، بلکه در بلندمدت باعث افزایش وفاداری و اعتماد مشتریان به برند میشود.
در این زمینه، رویکرد استراتژیک روابط عمومی باید بهگونهای طراحی شود که بیشتر به نتایج کیفی و تأثیرات مثبت در تصویر سازمان توجه کند تا صرفاً کمیت پوششهای رسانهای. به این معنا که اگرچه تعداد لایکها و کامنتها میتواند نشاندهنده موفقیت باشد، اما کیفیت این تعاملات و محتوای مرتبط با برند، تأثیر بیشتری در اعتبار و اعتمادسازی خواهد داشت. در این صورت است که بهره وری به عاملی موثر در تقویت اقتصاد روابط عمومی منجر می شود.
۳. شاخص بازگشت سرمایه
شاخص بازگشت سرمایه یکی از مهمترین شاخصهای اقتصادی در تحلیل عملکرد روابط عمومی است که میزان بازدهی سرمایهگذاری در پروژههای روابط عمومی را نشان میدهد. این شاخص به ما کمک میکند تا ارزیابی کنیم که آیا سرمایهگذاری در روابط عمومی به بازدهی قابل قبولی منجر شده است یا خیر و تا چه اندازه این سرمایهگذاری توانسته است اهداف سازمان را محقق کند. با این حال، در دنیای امروز که با رشد روزافزون فضای دیجیتال و نقش برجستهتری که اینترنت در استراتژیهای روابط عمومی ایفا میکند، این شاخص معنای گستردهتری پیدا کرده است.
امروز با توسعه مفهوم سئو پی آر (SEO PR) که به معنای افزایش بازدید موثر از سایتها با رویکردهای استراتژیک تولید محتوای روابط عمومی است، میتوان بهطور دقیقتری مشاهده کرد که کدام فعالیتهای روابط عمومی به خرید یا تبدیل منجر میشود.
در این راستا، فعالیتهای اینترنتی روابط عمومی کاملاً قابل ارزیابی و تحلیل هستند، زیرا بهراحتی میتوان ارتباط میان تولید محتوا، افزایش ترافیک سایت، و در نهایت خرید یا درخواست خدمات را شفافسازی کرد. این ابزارها به ما این امکان را میدهند که نتایج مستقیم و ملموسی را از سرمایهگذاریهای روابط عمومی مشاهده کنیم.
در این میان، روابط عمومی در فضای آنلاین نه تنها به افزایش فروش کمک میکند، بلکه نقش بسیار مهمی در بهبود اعتبار و تصویر برند ایفا میکند.
فعالیتهای روابط عمومی دیجیتال مانند تولید محتوای هدفمند، انتشار اخبار و مطالب مرتبط، و تعامل با مخاطبان میتواند تاثیر زیادی در ایجاد اعتماد و افزایش اعتبار برند در میان مخاطبان آنلاین بگذارد. بهویژه در دنیای امروز که رقابت در فضای اینترنت بسیار بالا است، توانایی برندها در ایجاد ارتباط مؤثر با مخاطبان آنلاین، بهطور مستقیم بر جایگاه آنها در بازار تأثیر میگذارد.
بنابراین، این شاخص که پیشتر در اقتصاد روابط عمومی سنتی کمتر مورد توجه قرار میگرفت، امروز میتواند جایگاه روابط عمومی را در سازمانها تقویت کند. تحلیل بازگشت سرمایه بهویژه در فضای دیجیتال روابط عمومی این امکان را به مدیران و تصمیمگیرندگان میدهد که با درک بهتر و دقیقتر از نتایج فعالیتها، بتوانند استراتژیهای مؤثرتری را برای افزایش تأثیر روابط عمومی خود طراحی کنند و از مزایای آن بهطور بهینه استفاده نمایند.
دکتر عادل میرشاهی؛ اقتصاد روابط عمومی یکی از موضوعات مهم اما کمتر پرداختهشده در حوزههای مدیریتی و اقتصادی است. این مفهوم به مطالعه وضعیت اقتصادی آژانسها، مؤسسات و سازمانهای مردم نهاد (سمنها) در حوزه روابط عمومی میپردازد.
هدف این یادداشت، بررسی جایگاه اقتصاد روابط عمومی، تحلیل شاخصهای مرتبط با آن، و ارائه یک چارچوب مفهومی برای تحلیل این حوزه است. همچنین تلاش میشود تا مشخص شود آیا سرمایهگذاری در این حوزه بازگشت اقتصادی مطلوبی نسبت به سایر صنایع دارد یا خیر.
در ادبیات موجود، روابط عمومی عمدتاً بهعنوان یک فعالیت ارتباطی و استراتژیک برای مدیریت تصویر و اعتبار سازمانها شناخته میشود. سازمان ها عموما صرف نظر از کارایی روابط عمومی بودجه ای را به آن تخصیص می دهند که روابط عمومی الزامی به پاسخگویی در خصوص بازگشت سرمایه آن به سازمان ندارد. همین امر یکی از مسائلی است که جایگاه روابط عمومی در سازمان ها را تحت شعاع قرار داده است.
در دنیا روابط عمومی عمدتا خود یک بنگاه اقتصادی است. شرکت ها بزرگی نظیر ادلمن درآمدهای سرشاری از فعالیت های خود برداشت می کنند. بر اساس گزارش انجمن مشاوران روابط عمومی، ارزش بازار جهانی روابط عمومی (PR) در حال حاضر حدود ۹۷ میلیارد دلار است و پیش بینی ها نشان می دهد که تا پایان سال ۲۰۲۵ می تواند از ۱۲۹ میلیارد دلار فراتر رود. بنابراین اقتصاد روابط عمومی به بُعد اقتصادی این فعالیتها و موسساتی که در این حوزه فعال هستند میپردازد.
سازمان هایی که اخیرا در کشور با عنوان آژانس روابط عمومی خدمات روابط عمومی ارائه می دهند یا به صورت فعالیت های فریلنسری بخشی از خدمات روابط عمومی شرکت ها و سازمان های بزرگ را بر عهده می گیرند. از این رو مفهوم اقتصاد روابط عمومی در این بخش ها مستلزم شناخت بیشتر مفاهیم مرتبط با اقتصاد و به صورت ویژه اقصاد ناشی از فعالیت های روابط عمومی است:
۱. تحلیل هزینه و درآمد: بررسی سرمایهگذاریهای انجامشده در آژانسها و سمنهای روابط عمومی و تحلیل میزان بازگشت اقتصادی آن. هزینههای اصلی آژانسهای روابط عمومی شامل نیروی انسانی، ابزارها و فناوریهای دیجیتال، تحقیقات بازار، و تولید محتوا است. در مقابل، درآمدها عمدتاً از طریق ارائه خدمات مشاوره، مدیریت کمپینهای ارتباطی، تولید و توزیع محتوا، و تحلیل دادهها حاصل میشود. عواملی مانند نوع مشتریان، کیفیت خدمات ارائهشده، وضعیت اقتصادی کلان، و میزان رقابت را شامل می شود.
۲. ایجاد ارزش افزوده: یکی از چالشهای اصلی در حوزه روابط عمومی، محاسبه ارزش افزوده آن و ارزیابی دقیق اعتبار یک شرکت است. به دلیل پیچیدگیهای موجود در سنجش اثرات مستقیم فعالیتهای روابط عمومی، ارزش واقعی آن در بسیاری از سازمانها بهدرستی مشخص نمیشود. این مسأله باعث شده که روابط عمومی بهطور سنتی جایگاه روشنی در سازمانهای اقتصادی نداشته باشد. روابط عمومی، بهویژه در زمینه روابط عمومی سنتی، معمولاً بهعنوان یک فعالیت پشتیبانیکننده و نه بهعنوان یک بخش کلیدی در استراتژیهای اقتصادی سازمانها دیده میشود.
با این حال، پیشرفتهای فناوری و ظهور روابط عمومی دیجیتال و اینترنتی در فضای جدید، توانستهاند تا حد زیادی این شکاف را کاهش دهند. امروزه، ابزارها و روشهای نوین مانند تحلیل دادهها، نظارت بر رفتار آنلاین مخاطبان و استفاده از سیستمهای مدیریت محتوا، به ارزیابی و محاسبه اثرگذاری فعالیتهای روابط عمومی کمک کردهاند.
بهویژه در دنیای آنلاین، روابط عمومی قادر است بهطور دقیقتری تاثیرات خود را بر شناخت برند، اعتبار شرکت و ارتباط با مشتریان اندازهگیری کند. با وجود این پیشرفتها، هنوز این رویکردها در بسیاری از کسبوکارها بهطور کامل پذیرفته نشدهاند و هنوز هم در بسیاری از سازمانها جایگاه روابط عمومی بهطور جدی و واقعی در استراتژیهای کلان اقتصادی آنها نهادینه نشده است. در نتیجه، بسیاری از کسبوکارها از توانمندیهای روابط عمومی در خلق ارزش افزوده برای مشتریان و جامعه بهطور کامل بهرهبرداری نمیکنند.
۳. مدلهای کسبوکار: در سطح جهانی، آژانسهای روابط عمومی از مدلهایی مانند کارمزد ثابت برای خدمات مداوم، مدل پروژهای برای پروژههای خاص، مدل مبتنی بر نتیجه که پرداختها را بر اساس نتایج ملموس نظیر پوشش رسانهای و جذب مشتری تعیین میکند، و مدل شراکت استراتژیک که بر همکاری بلندمدت و اهداف مشترک تأکید دارد، بهره میبرند. همچنین، مدل مشاوره دیجیتال و تحلیلی که بیشتر به تجزیه و تحلیل دادهها و مشاوره در استراتژیهای آنلاین مرتبط است، در حال رشد است. در ایران، آژانسها معمولاً از مدلهای سنتیتر مانند کارمزد ثابت و مدل پروژهای برای انجام خدمات مشخص استفاده میکنند.
این مدلها بیشتر در ارتباط با مشتریان ثابت و پروژههای کوتاهمدت رواج دارند. همچنین، مدل تبلیغاتی که در آن روابط عمومی بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد و به انجام خدمات تبلیغاتی مانند انتشار اخبار و گزارشها پرداخته میشود، در برخی آژانسها رایج است. علاوه بر این، مدل مشاورهای نیز در حال گسترش است که آژانس ها یا افراد به شرکتها در زمینه استراتژیهای روابط عمومی و مدیریت بحران مشاوره میدهد. این مدلهای کسبوکار بهطور مستقیم بر اقتصاد روابط عمومی تأثیر میگذارند.
در سطح جهانی، مدلهایی مانند پرداخت بر اساس نتیجه و مشاوره دیجیتال موجب افزایش کارایی و کاهش هزینهها میشوند و به آژانسها کمک میکنند تا خدمات خود را به شکلی مؤثرتر و مقرون به صرفهتری ارائه دهند. در ایران، گرچه مدلهای سنتی غالب هستند، اما با توجه به روند دیجیتالیشدن و نیاز به اثربخشی بیشتر، مدلهای مبتنی بر نتایج و مشاوره دیجیتال در حال رشد و تبدیل شدن به بخش مهمی از اقتصاد روابط عمومی این کشور هستند. این تغییرات موجب ارتقای صنعت روابط عمومی و بهبود فرهنگ ارتباطات در ایران خواهند شد.
۴. مقایسه اقتصادی با سایر صنایع: سرمایهگذاری در روابط عمومی (PR) به عنوان یک ابزار استراتژیک میتواند بازگشت سرمایه قابل توجهی داشته باشد که در بلندمدت به موفقیتهای سازمانی و رشد برند کمک میکند. در مقایسه با سایر صنایع مانند تبلیغات، فروش مستقیم و فناوری، روابط عمومی مزایای خاص خود را دارد. در حالی که تبلیغات بهطور عمده بر نمایش محصولات و خدمات و فروش مستقیم بر فروش لحظهای متمرکز است، روابط عمومی به ایجاد ارتباطات بلندمدت، افزایش اعتبار برند و مدیریت تصویر عمومی تأکید دارد. این ویژگیها باعث میشود که روابط عمومی بازگشت سرمایهای پایدار تر و موثرتر در طول زمان داشته باشد.
در مقابل، سرمایهگذاری در بخشهایی مانند تبلیغات ممکن است بازگشت سریعتری در کوتاهمدت ارائه دهد، اما تأثیر آن موقتی است و نمیتواند بهطور گسترده بر تصویر برند یا روابط با مشتریان تأثیر بگذارد. همچنین، بخشهایی مانند فناوری ممکن است نیازمند سرمایهگذاریهای بزرگ در تحقیق و توسعه باشند، اما روابط عمومی از طریق بهبود روابط با رسانهها و ذینفعان، به بهرهبرداری بهتر از فناوری و رشد برند کمک میکند. در نهایت، روابط عمومی نه تنها به کاهش هزینههای تبلیغات و مدیریت بحران کمک میکند، بلکه میتواند با ایجاد اعتماد و اعتبار در ذهن مشتریان، منجر به افزایش وفاداری، کاهش ریسکها و در نهایت رشد پایدار کسبوکارها شود. بنابراین، در مقایسه با سایر صنایع، سرمایهگذاری در روابط عمومی میتواند بازگشت سرمایه بهتری بهویژه در بلندمدت داشته باشد.
سومین اجلاس ملی مدیران روابطعمومی و بیستوچهارمین جشنواره جوایز طلایی روابطعمومی ایران، ۷ خردادماه ۱۴۰۴ توسط موسسه کارگزار روابط عمومی و با مشارکت انجمن متخصصان روابط عمومی و انجمن روابط عمومی ایران در مرکز همایشهای بینالمللی سازمان مدیریت صنعتی برگزار شد.
در این سخنرانی، دکتر عادل میرشاهی با زبانی روان و نگاهی علمی-کاربردی به بررسی سیر تحول روابطعمومی پرداخت. او با بیان اینکه روابطعمومی سنتی دیگر پاسخگوی نیازهای پیچیده امروز نیست، تأکید کرد که باید به سوی نسل جدیدی از ابزارها حرکت کنیم؛ ابزارهایی که بر پایه هوش مصنوعی، رایانش کوانتومی و تحلیلهای هوشمند عمل میکنند.
یکی از آفت های گوگل در فضای وب، گیر افتادن به دست سئو کاران است؛ کسانی که پول می گیرند تا رتبه سایت شما را افزایش دهند و بازدید کننده بیشتری را به سمت سایت شما سرازیر کنند.4 Ways to Go Beyond the Press Release in a Post Panda World image panda bear 1113tm pic 106 300x199
سایت های خبری معمولا برای جذب تبلیغات به بازدید کنندگان بیشتر نیاز دارند و همین نیاز گاهی باعث می شود که آنها به متخصصان سئو مراجعه کنند و از آنها بخواهند که بازدید کننده شان را بالا ببرند.
متخصصان سئو نیز قیمت های متفاوتی دارند و با اعمال یک سری تغییرات در صفحه و خارج از صفحه به بالا رفتن رتبه سایت کمک می کنند. اما حقیقت اینجاست که آنها نمی توانند هیچ کاری برای سایت انجام دهند. مخاطبانی که به سمت سایت ها سرازیر می شوند، عموما افراد انسانی هستند که خواسته های مشخصی دارند و وقتی که همه آنها به سمت یک سایت می روند از دو حال خارج نیست:
1. به آنها پول داده شده که از آن سایت بازدید کنند.
2. به طور اشتباهی به آن آدرس فراخوانی شده اند.
در سئو پی آر به این افراد بازدید کننده بی کیفیت می گویند. این بازدید کنندگان کسانی هستند که به محض ورود به سایت و مشاهده صفحه اول آن را می بندند. در نتیجه بزرگترین لطمه را به اعتبار سایت می زنند.
برای کشف این سایت ها می توانید به راحتی از طریق الکسا با دانستن چند شاخص این کار را انجام دهید:
1. رتبه جهانی (Global Rank): این رتبه یک رتبه تخمینی است که توسط الکسا بر اساس میزان بازدید و یک سری شاخص های دیگر تهیه می شود. هرچه این رتبه پایین تر باشد، در واقع رتبه سایت بهتر است و در رقابت پیشگام می باشد.
2. رتبه کشوری (Rank in Iran): این رتبه نشان می دهد که در بین سایت های کشوری که سایت بیشتری بازدید را در آن دارد، چه جایگاهی دارید.
نکته: این دو آمار بالا به هیچ عنوان نمی توانند اعتبار و اقتدار سایت را مشخص کنند، مگر اینکه در بقیه شاخص ها نیز جایگاه سایت چنین وضعیتی را داشته باشد.
3. نرخ پرش (Bounce Rate): درصد افرادی که بلافاصله بعد از باز کردن صفحه آن را می بندند. این رتبه باید زیر 65 باشد. اعداد بالای 65 نشان از دستکاری شدن رتبه صفحه دارند. بالا بودن این رتبه نشان از عدم وجود جذابیت های بصری در صفحه دارد. همچنین می تواند به دلیل کندی صفحه نیز این شاخص عدد بالایی را نشان دهد.
4. تعداد صفحه تماشا شده توسط هر کاربر (Daily Pageviews per Visitor): این شاخص نشان می دهد که به طور متوسط هر کاربر چند صفحه را بازدید می کند. در سایت هایی که ویترینی هستند تعداد کم این صفحات معمولی است اما در سایر سایت ها نشان دهنده تیترهای ضعیف و محتوای غیر جذاب است.
5. زمان توقف در سایت (Daily Time on Site): هرچقدر که این زمان بیشتر باشد، یعنی افراد زمان بیشتری را در سایت شما سپری کرده اند. رابطه مستقیمی میان این شاخص و رتبه پرش وجود دارد. اگر این شاخص عدد قابل توجهی نیست، یعنی از میان تیترها خوب استفاده نکرده اید، محتوای خوبی تولید نکرده اید، و مخاطبان به اشتباه وارد سایت شما شده اند. زمان برای این سایت هرچقدر از 90 ثانیه بیشتر باشد بهتر است و زیر 90 ثانیه یعنی نمی توان به آن سایت اعتماد کرد.
با توجه به شاخص های فوق می توانید تشخیص دهید که به چه سایتی تبلیغ بدهید و به چه سایتی اعتماد نکنید. گفتنی است سایت هایی که با استفاده از سئو رتبه خودشان را ارتقاء داده اند، خیلی زود در تله پنگوئن و پاندای گوگل گیر می افتند و در نتیجه شاهد افت رتبه و از بین رفتن زحمات شان خواهند بود. بنابراین هرگز در این مورد ریسک نکنید.
پس از مارس 2012 در دنیا حوزه جدیدی در روابط عمومی ایجاد شد که ضعف های سئو را که نتیجه اش افت بازدید کنندگان کیفی سایت است را تقویت کند. این حوزه به نام سئو پی آر شهرت یافت و می توانید مقالات مربوط به آن را در شارا مطالعه کنید.
همچنین توصیه می شود که به جای دریافت خدمات سئو از موسسات، از تبلیغات سایت های معروف استفاده کنید. چون به این وسیله حداقل بازدید ها کیفیت بهتری را به شما ارائه می دهند.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی
یکی از اشتباهات متداول که روابط عمومی ها در انتشار محتوایشان مرتکب می شوند، کپی کدهای محتواها از سایت های دیگر است. در این آموزش می خواهیم نحوه صحیح کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ یا سایت را ارائه دهیم.
یکی از اشتباهات متداول که روابط عمومی ها در انتشار محتوایشان مرتکب می شوند، کپی کدهای محتواها از سایت های دیگر است. در این آموزش می خواهیم نحوه صحیح کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ یا سایت را ارائه دهیم.
گام اول: در این مرحله مطابق شکل زیر متن را انتخاب کرده و سپس بر روی آن کلیک راست می کنید. آنگاه گزینه کپی را انتخاب می کنید.
آموزش نحوه کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ
گام دوم: از منوی استرات برنامه نوت پد را انتخاب کرده و آن را اجرا می کنید. به شکل زیر دقت کنید.
آموزش نحوه کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ
گام سوم: در پنجره نوت پد از گزینه پیست استفاده می کنید تا تمام محتوای کپی شده در صفحه نوت پد بنشیند.
آموزش نحوه کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ
گام چهارم: تمام متن را در صفحه نوت پد انتخاب کرده و سپس بر روی آن کلیک راست می کنید. آنگاه گزینه کپی یا کات را انتخاب کنید.
آموزش نحوه کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ
گام پنجم: محتوای کپی شده را در صفحه مدیریت محتوا پیست کنید.
آموزش نحوه کپی کردن محتوا از سایت ها برای انتشار در وبلاگ
این مراحل به شما کمک میکند که بتوانید تمام تنظیمات را بر محتوای وبلاگتان انجام دهید. بدون این کار به احتمال زیاد متن شما با فونت های غیر منطقی و یا لینک ها و کدهایی که صفحه را زشت می کنند نمایش داده می شود.
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی (مدرس روابط عمومی اینترنتی)
دکتر عادل میرشاهی – یکی از دغدغههای مدیران روابطعمومی در ارتباط با سئوی سایت، «درخواست پروپوزال» یا «RFP» است که مخفف «Request for Porposal» و معادل «درخواست پروپوزال» است.
یکی از دغدغههای مدیران روابطعمومی در ارتباط با سئوی سایت، «درخواست پروپوزال» یا «RFP» است که مخفف «Request for Porposal» و معادل «درخواست پروپوزال» است.
اینجا جایی است که مدیر روابطعمومی میخواهد سنگبنای فعالیتهای خودش را در فضای دیجیتال قرار دهد. لذا اهمیت دارد تا جوانب کار را از ابعاد مختلف مورد توجه قرار دهد تا در نتیجه بتواند حضوری قوی در اینترنت را برای موسسه و شرکت متبوع خود فراهم آورد. در این مصاف غالبا توجه ویژهای به مساله قیمت وجود دارد، اما واقعیت اینجاست که اگر کسب و کاری در این بخش ضعیف عمل کند، هزینههای انجام شده همه بیهوده بوده و به هدر میرود. برای رسیدن به نتیجه خوب علاوه بر هزینه، باید به موارد دیگری نیز توجه کرد، که اگرچه ممکن است در ابتدای کار مبالغ مضاعفی را بر پروژه تحمیل کند، اما اجرای صحیح آن میتواند پروژه سایت روابطعمومی را به بهرهوری بالا برساند.
گام نخست: تهیه نسخه اولیه «درخواست پروپوزال»
پروپوزال نویسی یکی از مهارتهایی است که روابطعمومیها و به طور عموم مدیران با آن آشنایی دارند، اما زمانی که به بحث سئو میرسیم، باید بدانیم که این حوزه تخصصی است که ادبیات خاص خود را دارد و در گام نخست ممکن است با ابهامات زیادی روبرو شوید. لطفا نترسید و آرام گام به گام به سمت جلو حرکت کنید. برای اینکه در این مسیر بتوانید نتیجه بهتری دریافت کنید باید ابتدا نمونههایی از «درخواست پروپوزال» را ملاحظه کرده و با توجه به نیازهای سازمان محتوا را بومیکنید. این اقدام همچنین کمک میکند که بتوانید بنچمارک نیز انجام داده و ملاحظه کنید که رقبا در چه وضعیتی قرار دارند. بدینوسیله تصویر شفافتری از وضعیت سازمان به دست میدهد و اقدامات بعدی شما به راحتی ممکن خواهد شد.
اساسا سند «درخواست پروپوزال» یا RFP، مبتنی بر سوال تنظیم میشود. این همان حوزهای است که روابطعمومیها به دلیل آشنایی با نحوه تنظیم خبر نسبت به آن آگاهند. این سوالات ذیل عناوینی پرسیده میشود که شامل شش عنوان اصلی میشوند:
1. ابعاد مدیریتی پروژه
2. ضروریات پروژه
3. اطلاعات کلی سازمان یا شرکت
4. برنامه و زمانبندی پروژه
5. تعیین بودجه
6. نتایج مطلوب مورد نظر
این شش بخش باید به درستی تنظیم شوند تا از قبل آن بتوان به یک «درخواست پروپوزال» خوب برای سئوی سایت سازمان رسید. اگر بخواهید اطلاعات خود را به صورت عمیقتر در این مورد افزایش دهید، توصیه میکنم کتاب «روابطعمومی اینترنتی»، نوشته بنده را که در انتشارات کارگزار روابطعمومی منتشر شده است با دقت بخوانید و سپس با آن بینش میتوانید این متن را بهتر دریابید. چراکه اساسا روابطعمومیها در مورد دریافت «درخواست پروپوزال» سئوی سایت باید چهار موضوع را مورد توجه قرار دهندکه عبارتند از:
1. شناخت موسسه خدمات سئو یا سئو پی آر (تاریخچه شرکت، آدرس و شماره تماس، میزان درآمد سالانه، متخصصان موسسه و رضایت مشتریان)
2. تعیین استراتژی سئو پی آر برای بهینهسازی سایت روابطعمومی
3. تعیین ابزارهای مورد استفاده برای بهینهسازی مانند: گوگل آنالتیک و سرچ کنسول و سایر ابزارهای پولی
4. تعیین هزینه تهیه «درخواست پروپوزال» (گاهی موسسات این کار را رایگان انجام میدهند)
در این میان ابتدا توجه شما باید به نتایج اخذ شده از فعالیت موسسه باشد و سپس به هزینه و آنگاه به استراتژی و ابزارها توجه کنید. نتایج اخذ شده در پروژههای پیشین یا سوابق موسسه به شما نشان میدهد که آیا شما باید با این موسسه کار کنید یا خیر. هزینههای سئو موضوع دیگری است که باید توجه داشت این هزینهها بسیار فراواناند و باید خیلی حساب شده پرداخت شوند، در غیر این صورت بازگشت سرمایه (ROI) شما تضمین نمیشود. استراتژی گام بعدی است که نشان میدهد قرار است با توجه به شرایط شما چگونه سود شما در بازه زمانی مشخص تضمین شود. اگرچه هیچ تضمینی برای این موضوع وجود ندارد، اما باید توجه داشت که موسسات معمولا تخمینهایی میزنند که این تخمینها برای شما اهمیت دارد و در نهایت اینکه بدانید یک «درخواست پروپوزال» خوب میتواند مسیر را شفاف نماید.
چرا «درخواست پروپوزال» نوشته میشود؟
درخواست پروپوزال برای یافتن بهترین گزینه انجام میشود. شما در بدو کار نمیدانید که موسسهای که به شما هزینه ی را اعلام کرده، دقیقا میخواهد چه کاری برای شما انجام دهد. در امور مربوط به سایت، هزینهها بسیار متفاوت ارزیابی میشوند. تجربه شخصی من برای یک شرکت بزرگ این بود که آنها کار طراحی سایت و سئوی خود را به یک گروه تبلیغاتی سپرده بودند که بعد از دو سال، یک سایت 700 هزار تومانی را با مبلغ 100 میلیون تومان طراحی و سئو کرده بودند. البته گفتنی است که در واقع هیچ اقدامی برای سئوی سایت نیز انجام نشده بود و وقتی به «درخواست پروپوزال» آنها نگاه میکردید میدیدید که در واقع پیش از انجام پروژه دقیقا این خدمت را به همان مبلغ پیشنهاد داده بودند اما به دلیل عدم دریافت «RFP» سئوی سایت، هیچ محک برای مقایسه نداشتهاند و فقط خریده بودند! لذا اگرچه «RFP» سئوی سایت توسط شرکتها و موسسات سئو پی آر انجام میشوند، اما آگاهی نسبت به نحوه تنظیم آنها و الزامات یک «درخواست پروپوزال» سئوی سایت باعث میشود که بتوانیم قضاوت خوبی در این خصوص داشته باشیم. البته توصیه بنده این است که مدیر روابطعمومی با آگاهی نسبت به سئو پی آر، خود نسبت به تنظیم یک «درخواست پروپوزال» اقدام کند و سپس آن را برای شرکتها ارسال نماید تا بر اساس توانایی آنها و مبالغ اعلام شده پروژه واگذار شود.
«درخواست پروپوزال» و سوالات آن
همانطور که پیشتر نیز اشاره شد، «درخواست پروپوزال» در واقع سندی مبتنی بر یک مجموعه سوال است که پاسخ به آنها پروژه را برای مدیر روابطعمومی روشن میسازد. این سوالات مربوط به شرکت یا موسسه سئو کار، رویکرد شرکت کارفرما، ابزارهای مورد استفاده و هزینهها میشود که به شرح ذیل قابل تنظیم است:
شناخت موسسه
• لطفاً تاریخچه شرکت خود را به طور مختصر شرح دهید؟
• آیا شرکت طی سالهای اخیر مشکل قضایی داشته است؟
• لطفاً نام سه مشتری کنونی خود را فهرست کنید.
استراتژی سئو در موسسه کارگزار روابطعمومی
• لطفاً استراتژی سئو خود را به طور کامل توضیح دهید.
• استراتژی سئو ارائه شده چه مزایا و معایبی برای مشتری دارد؟
• ارزیابی ارز بازار فعلی سئو ارائه دهید.
ابزارهای سئو
• در صورت امکان، نمونهای از گزارش عملکرد سئو خود را ارائه دهید.
• از چه ابزاری برای پیادهسازی استراتژی سئو و ارائه خدمات بهینهسازی استفاده میکنید؟
• در مورد اطلاعاتی که به صورت هفتگی یا ماهانه توسط این ابزارها ردیابی میشوند، بیشتر توضیح دهید.
هزینههای سئو پی آر
• لطفاً فهرستی از هزینهها ارائه خدمات خود تهیه کنید.
• قیمتگذاری شرکت شما به چه صورت انجام میشود؟ (چه مواردی در این قیمتگذاری باید گنجانده شوند)؟
• چه مواردی باید در قیمتگذاری حذف شوند؟
با این سوالات میتوانید به استقبال یک «درخواست پروپوزال» خوب بروید یا اینکه خودتان آن درخواست را تنظیم نمایید. دقت داشته باشید که بهتر است قبل از اعلام «درخواست پروپوزال» خود، با سوالات مناسب از توانایی موسسه یا شرکت یا شخصی که قرار است این اقدام را انجام دهد، مطمئن شوید.
نکات کلیدی در تنظیم «درخواست پروپوزال» سئو پی آر
در فرهنگ ضربالمثلهای ایرانی آمده است که «دعوای سر شیار، بهتر از آشتی سر خرمن است.» بنابراین مهم است در ابتدای پروژه بدون هیچ رودربایستی همه چیز را شفاف و مستند کنید تا در گام های بعد با این جمله مواجه نشوید که «باید اول میگفتید!». در این خصوص رعایت چند نکته لازم است:
• شفافیت و دقت در تنظیم «سند درخواست پروپوزال»
شما باید دقیقا بدانید قرار است چه اقداماتی انجام شود. مثلا اگر قرار است که سئوی روی صفحه انجام شود، چه مشکلاتی در حال حاضر روی سایت هست و میخواهد رفع شوند؟ چقدر زمان میبرد؟ چقدر هزینه خواهد داشت؟ آیا امکان دارد به دلیلی هزینه افزایش یابد؟ آن دلایل چه هستند؟
یا مثلا در مورد تولید محتوا، دقیقا قرار است چه حجمی از محتوا تولید شود؟ چند محتوا در روز؟ هر محتوا چند کلمه است؟ نوع محتوا چیست؟ (گزارش، اینفوگرافیک، خبر، یادداشت، کلیپ و …)
باید به تفکیک بدانید که محتواهای تولید شده با چه هزینهای تولید میشوند؟ و اینکه حتی این محتواها هر روز در چه ساعتی بارگزاری میشوند؟
• درک متقابل واحد از ماهیت سئو پی آر
واقعیت تلخ اینجاست که اگر شرکت یا موسسهای که برای شما سئو را انجام میدهد احساس کند که نسبت به آن بیگانه هستید، با شما همانند یک کودک رفتار خواهد کرد و همه اشتباهات خودش را به عنوان مسائل عادی جلوه خواهد داشت. بنابراین ضمن اینکه مجددا تاکید میکنم که باید آگاهی خود را در خصوص سئو پی آر افزایش دهید، حتما از آنها بخواهید برایتان یکی دو ساعت در مورد سئو صحبت کنند. اینکه این مفهوم چیست و چه اقداماتی در موسسه یا شرکت آنها در قبال شما انجام خواهد شد؟ همچنین مشخص کنید که چطور میتوانید کار آنها را ارزیابی کنید؟ و نهایتا سند «RFP» شما ضمیمهای بر قراردادی است که با موسسه یا فرد امضا میکنید. با رعایت این نکات امیدواریم که بتوانید «درخواست پروپوزال» خوبی تنظیم کرده و دریافت نمایید.
سخن پایانی
به یاد داشته باشید که فضای مجازی، یک گودال عمیق است که میتوان بی نهایت در آن هزینه کرد و اگر در هزینه کرد خود مبتنی بر اصول نوشته شده در این یادداشت، «درخواست پروپوزال» سئو پی آر خود را تنظیم نکرده باشید با مشکلات بسیار زیادی مواجه خواهید شد. بنابراین از خرد و دانش مدد بگیرید تا به تجربه نیافتید.
دکتر عادل میرشاهی – دکتر مهدخت بروجردی علوی، متولد1336 در شهر کاشان است. وی دوره کارشناسی زبان و ادبیات انگلیسی خود را در دانشگاه تربیت معلم سپری کرد و سپس با تاسیس مجدد رشته ارتباطات در دانشگاه علامه طباطبایی به این دانشگاه رفت و به تحصیل در رشته ارتباطات پرداخت. او با پایان نامهای تحت عنوان «مطبوعات و روشنفکران» موفق به اخذ مدرک دکتری خود از دانشگاه آزاد اسلامی شد.
دکتر مهدخت بروجردی علوی، متولد1336 در شهر کاشان است. وی دوره کارشناسی زبان و ادبیات انگلیسی خود را در دانشگاه تربیت معلم سپری کرد و سپس با تاسیس مجدد رشته ارتباطات در دانشگاه علامه طباطبایی به این دانشگاه رفت و به تحصیل در رشته ارتباطات پرداخت. او با پایان نامهای تحت عنوان «مطبوعات و روشنفکران» موفق به اخذ مدرک دکتری خود از دانشگاه آزاد اسلامی شد.
محسن وطنی در مقاله تلویزیون لولو نیست!، می نویسد: دکتر مهدخت بروجردی علوی یکی از نخستین بانوان ایرانی است که به درجه دکترای تخصصی این رشته نائل آمده است.
بروجردی علوی از سال 1375 تدریس در رشته ارتباطات را در دانشگاههای تهران، صدا و سیما، علامه طباطبایی و آزاد، مرکز مطالعات رسانهها و همچنین دانشکده خبر آغاز کرده و عضویت در هیات علمی دانشکده ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی را در کارنامه خود دارد.
فعالیت دکتر بروجردی به عنوان عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی به سال 1380 باز می گردد و تا امروز در کرسی علمی این دانشگاه مشغول به فعالیت است. در طی این سالها وی دروس: مبانی ارتباطات انسانی، مبانی ارتباطات جمعی، تحلیل محتوای پیام های ارتباطی، روابطعمومی عملی (1) و (2)، ارتباط شفاهی و ارتباط با مطبوعات، در دوره کارشناسی و کارشناسی ارشد، اصول اقناع و تبلیغات سیاسی را در دانشگاه علامه طباطبایی تدریس کرده است.
بروجردی علاوه بر حوزه تئوری در حوزه عمل نیز کارنامه درخشانی دارد. وی مدیر کلی روابطعمومی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری را از سال 1381 تا سال 1386در اختیار داشت. همچنین طی سال های بعد از آن مشاور رسانه ای وزیر علوم ، تحقیقات و فناوری بود که این مسئولیت از سال 1386 تا سال 1388به طول انجامید.
در حوزه روابطعمومی، دولت، صنعت، دانشگاه و سمن ها و موسسات خصوصی چهار رکن اصلی به حساب می آیند که یکی از ویژگی های او فعالیت در غالب این بخشهاست. وی چهار دوره عضو کمیته انتخاب روابطعمومیهای برتر بود و در بخش دانشجویی نیز شش دوره عضو کمیته انتخاب بهترین نشریه دانشجویی را در کارنامه خود دارد.
بروجردی علوی نگاهی ویژه به جامعه مدنی و تشکیل نهادهای مدنی داشته است. در 13 آذر 1400 وی در جمع اساتیدی بود که تاسیس انجمن علمی رسانه ایران با هدف گردهمآوردن متناوب اعضای هیئت علمی، پژوهشگران و دانشجویان این رشته فراتر از مرزهای دانشگاهی، برگزاری همایشهای علمی و رویدادهای تخصصی در حوزههای گوناگون مرتبط با مدیریت رسانه رقم زدند. نهاد دیگری که این استاد دانشگاه علامه طباطبایی در تاسیس آن حضور داشت، انجمن ایرانی مطالعات جامعه اطلاعاتی بود که یکی از نهادهای مهم علمی در این حوزه به شمار می رود. بعلاوه عضویت در هیئت موسس مجمع مدیران کل روابطعمومی وزارتخانهها و سازمانهای دولتی از جمله فعالیتهای اوست.
به منظور ارتقای روابطعمومی و روزنامه نگاری در کشور، دکتر بروجردی علوی علاوه بر دانشگاه ها، با برگزاری دوره های آموزشی برای ده ها گروه از روزنامه نگاران و روابطعمومی ها شرکت به ارتقای بخش های اجرایی در کشور کمک کرد.
یکی از دغدغه های این استاد زن حوزه علوم ارتباطات و روابطعمومی، حوزه ارتباطات و زنان بود و در همین راستا علاوه بر پایان نامه ها و مقالات، ریاست کمیته علمی نخستین “همایش ملی زن و روابطعمومی” که به همت موسسه کارگزار روابطعمومی برگزار شد را بر عهده داشت. از دیگر مسئولیت های علمی وی، مسئولیت سرپرستی معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه جامع علمی کاربردی است. مسئولیت وی در دانشگاه علمی و کاربردی علاوه بر سرپرستی معاونت پژوهشی، به عنوان رئیس، شورای فناوری اطلاعات و ارتباطات دانشگاه جامع علمی کاربردی نیز دامنه دار بود.
از دستاوردهای مدیر کل روابطعمومی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری می توان به عنوان پژوهشگر برتر وی دانشگاه علامه طباطبایی در سال 1394 یاد کرد. وی در سال 1395 در راه اندازی فصلنامه عصر ارتباطات، عضو هیئت تحریریه این فصلنامه از سوی انجمن علمی ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی بود. همچنین وی در سال 1395 یکی از اعضای هیئت علمی شورای تخصصی تحول و ارتقاء علوم انسانی شورای عالی انقلاب فرهنگی، به ریاست غلامعلی حداد عادل 1395 بود.
معرفی آثار
دکتر بروجردی با پایان نامهای تحت عنوان «مطبوعات و روشنفکران» موفق به اخذ مدرک دکتری خود از دانشگاه آزاد اسلامی شد. مهمترین اثر وی ترجمه کتاب تحلیل پیام های رسانه ای (کاربرد تحلیل در محتوای کمی در تحقیق، دانیل رایف، استیفن لیسی، فردریک جی. فیکو، 1394) یکی دیگر از اقدامات مهم دکتر بروجردی علوی بود. در این کتاب وی به تحلیل محتوا می پردازد. تحلیل محتوا، مفهومی است که درصدد عینیت بخشیدن، کمی کردن و سنجش پذیر ساختن پیام ها از طریق نمادهای مشخص است.
انتشار کتاب «روابطعمومی و ارتباط با رسانهها» که در نشر زیزفون منتشر شد یکی از کتب بسیار مهم در حوزه ارتباطات و روابطعمومی به شمار می رود که متخصصان، استادان، دانشجویان و علاقهمندان دانش و حرفه روابطعمومی از آن فراوان بهره گرفته اند. کتابهای مانند کتابهای «سبکهای خبرنویسی» « شیوه نگارش فارسی در مطبوعات» و «نگارش رسانهای» و همچنین با آثار ترجمهای نظیر کتابهای «تحلیل محتوای روشهای کمی ارتباطی» و «تحلیل پیامهای رسانهای» و «ارتباطات رسانهیی در عمل»، کتب آشنایی برای دانشجویان و اهالی حوزه روابطعمومی هستند.
از دکتر بروجردی علوی دو جزوه بسیار کارآمد در روابطعمومی منتشر شده که یکی «جزوه ارتباطات با مطبوعات» و دیگری «جزوه ارتباطات شفاهی» است.
دکتر عادل میرشاهی، کارشناس ارشد مطالعات فرهنگی و رسانه و مدیر روابط عمومی، در مقالهای با عنوان «نقش روابطعمومی اینترنتی در شخصیسازی محتوا برای مخاطبان»، به بررسی تأثیر روابطعمومی اینترنتی در بهبود تجربه کاربری و تقویت تعاملات مخاطبان میپردازد.
او معتقد است که با استفاده از سئو پیآر و تحلیل دادههای مخاطبان، سازمانها میتوانند محتوای خود را بهطور دقیقتری با نیازها و علایق خاص هر فرد تطبیق دهند. این امر باعث افزایش دسترسی، جذب مخاطب و تقویت وفاداری میشود. میرشاهی تأکید دارد که در دنیای دیجیتال، دیدهشدن تنها کافی نیست و سازمانها باید استراتژیهای شخصیسازی محتوا را به کار گیرند تا پیامهای ویژه و مرتبط با هر مخاطب ارسال کنند.
او به اهمیت تجزیهوتحلیل رفتار آنلاین مخاطبان اشاره کرده و معتقد است که این رویکرد میتواند روابطعمومیها را بهبود بخشیده و تعاملات مؤثرتری ایجاد کند. این مقاله به سازمانها راهکارهای علمی و عملی برای بهرهبرداری از سئو پیآر در استراتژیهای روابطعمومی ارائه میدهد.
در دنیای امروز، مفهوم «شخصیسازی» به یکی از ارکان اصلی ارتباطات و به ویژه روابط عمومی تبدیل شده است. شخصیسازی در روابط عمومی به معنای ارائه پیامها و استراتژیهای ارتباطی متناسب با نیازها، انتظارات و علایق خاص مخاطبان است. این روند، نه تنها درک بهتر و اعتماد بیشتر میان سازمانها و مخاطبانشان را تسهیل میکند، بلکه موجب افزایش تعامل و وفاداری میشود.
در آستانه برگزاری کنفرانس بینالمللی روابط عمومی امسال، که با محوریت «شخصیسازی در روابط عمومی» برگزار میشود، این مفهوم به عنوان یکی از موضوعات محوری بحث و بررسی قرار خواهد گرفت. در این راستا، گفتوگویی با دکتر عادل میرشاهی، از چهرههای برجسته در حوزه روابط عمومی و نویسنده کتاب های «روابط عمومی اینترنتی» و «اسناد مرجع روابط عمومی»، انجام دادهایم.
دکتر میرشاهی با سابقهای درخشان در حوزه تحقیقات و آموزش، نقش مهمی در توسعه و تبیین مفاهیم نوین در عرصه روابط عمومی ایفا کرده است. در این مصاحبه، دکتر میرشاهی دیدگاههای خود را در زمینه شخصیسازی در روابط عمومی، اهمیت آن در دنیای ارتباطات امروز و تأثیرات آن بر آینده این حوزه به اشتراک میگذارد.
• دکتر میرشاهی، ابتدا لطفاً بفرمایید چه چیزهایی میتوانند در روابط عمومی شخصیسازی شوند و چه چیزهایی نمیتوانند؟
میرشاهی: در روابط عمومی، شخصیسازی به معنای تنظیم و تطبیق پیامها و ارتباطات به تناسب نیازها و خواستههای مخاطبان مختلف است. از جمله چیزهایی که میتوانند شخصیسازی شوند، پیامهای خبری، تبلیغات و محتوای دیجیتال هستند. برای مثال، برندها میتوانند با استفاده از دادههای جمعآوری شده از مشتریان، محتوای متناسب با علایق و رفتارهای آنها را ارائه دهند. از طرف دیگر، برخی عناصر مانند هویت برند یا ارزشهای کلیدی سازمان نمیتوانند به راحتی شخصیسازی شوند، زیرا این موارد نمایانگر هویت یک برند هستند و تغییر آنها میتواند به سردرگمی مشتریان منجر شود.
• نقش روابط عمومی اینترنتی در شخصیسازی چیست و چگونه میتواند به این روند کمک کند؟
میرشاهی: روابط عمومی اینترنتی نقش بسیار مهمی در شخصیسازی ایفا میکند، زیرا این نوع روابط عمومی به برندها امکان میدهد تا با استفاده از ابزارها و پلتفرمهای دیجیتال، به طور مستقیم با مخاطبان خود ارتباط برقرار کنند. برای مثال، از طریق شبکههای اجتماعی، برندها میتوانند بازخورد فوری دریافت کرده و محتوا را بر اساس نیازها و علایق مخاطبان تنظیم کنند.
همچنین، با استفاده از تحلیل دادهها، برندها میتوانند الگوهای رفتاری کاربران را شناسایی کرده و ارتباطات خود را بر اساس آنها تنظیم کنند. این ارتباط مستقیم و لحظهای باعث میشود تا برندها بتوانند ارتباطات خود را بیشتر شخصیسازی کنند.
• شخصیسازی در تشریفات و مراسم چگونه انجام میشود؟
میرشاهی: شخصیسازی در تشریفات و مراسم میتواند از جنبههای مختلفی نظیر انتخاب مکان، نوع پذیرایی و برنامههای جانبی آغاز شود. برای مثال، در یک مراسم عروسی، میتوان بر اساس سلیقه زوجها و مهمانان، طراحی دکور، موسیقی و حتی نوع غذاها را شخصیسازی کرد.
همچنین، با توجه به فرهنگها و رسوم مختلف، مراسم میتواند به شیوهای منحصر به فرد و متناسب با ارزشهای اجتماعی برگزار شود. این شخصیسازی در واقع به مهمانان این احساس را منتقل میکند که برای آنها ارزش قائل شده و تلاش شده تا تجربهای خاص و بینظیر برای آنها فراهم شود.
• درباره شخصیسازی کانالهای اطلاعرسانی، چه نظری دارید؟ بهخصوص در ارتباط با استفاده از تلگرام، واتساپ و پیامرسانهای داخلی.
میرشاهی: شخصیسازی کانالهای اطلاعرسانی به برندها این امکان را میدهد تا به شیوهای موثرتر با مخاطبان خود ارتباط برقرار کنند. به عنوان مثال، مخاطبان مختلف ممکن است ترجیح دهند از پیامرسانهای خاصی استفاده کنند؛ برخی از افراد از تلگرام و واتساپ استفاده میکنند، در حالی که دیگران ممکن است به پیامرسانهای داخلی علاقهمند باشند.
این نکته نشان میدهد که برندها باید استراتژیهای خود را متناسب با نیازها و رفتارهای مخاطبان تنظیم کنند. بهطور مثال، یک برند ممکن است تصمیم بگیرد محتوای خاصی را برای کاربران تلگرام و محتوای متفاوتی را برای کاربران پیامرسانهای داخلی تولید کند تا بتواند به حداکثر تعامل و ارتباط دست یابد.
• نظر شما درباره شخصیسازی برای مردان و زنان و همچنین برای گروههای مختلف سنی چیست؟
میرشاهی: شخصیسازی باید بهگونهای طراحی شود که شامل ویژگیهای جنسیتی و سنی مخاطبان باشد. برای مثال، برخی محصولات و خدمات ممکن است بیشتر به سلیقه و نیازهای زنان مربوط باشد و برخی دیگر به مردان. از طرفی، در رابطه با گروههای سنی مختلف، جوانان ممکن است به محتواهای دیجیتال و مدرن بیشتر تمایل داشته باشند، در حالی که بزرگترها ممکن است به روشهای سنتیتر علاقهمند باشند. بنابراین، تولید محتوای متناسب با هر گروه سنی و جنسیتی میتواند تأثیر بسزایی بر موفقیت کمپینهای روابط عمومی داشته باشد.
• میتوانید چند مثال روزآمد از شرکتهایی که در زمینه شخصیسازی موفق عمل کردهاند، بیان کنید؟
میرشاهی: چندین شرکت وجود دارند که در زمینه شخصیسازی موفق عمل کردهاند. به عنوان مثال، آمازون با استفاده از الگوریتمهای پیشرفته، پیشنهادات محصولات را بر اساس تاریخچه خرید و جستجوی کاربران ارائه میدهد. این رویکرد باعث شده تا تجربه خرید کاربران بسیار شخصیسازیشده و متناسب با سلیقه آنها باشد.
همچنین، نتفلیکس به عنوان یک نمونه دیگر، با تحلیل الگوهای تماشای کاربران، محتواهای متناسب با سلیقه و علایق آنها را پیشنهاد میکند. این نوع شخصیسازی نه تنها موجب افزایش رضایت مشتریان میشود، بلکه میتواند به وفاداری و حفظ مشتریان کمک کند.
• در نهایت، روند روابط عمومی در جهان را در مسیر شخصیسازی چگونه ارزیابی میکنید؟
میرشاهی: روند روابط عمومی در جهان به سمت شخصیسازی در حال حرکت است و این تغییرات به وضوح در استراتژیهای برندها مشهود است. امروزه، با پیشرفت فناوری و افزایش دسترسی به دادهها، برندها توانستهاند به راحتی نیازها و خواستههای مخاطبان خود را شناسایی کنند. این امر باعث شده تا ارتباطات برندها به شیوهای بیشتر شخصیسازیشده، تعاملی و مبتنی بر داده صورت گیرد.
همچنین، تغییرات در رفتار مخاطبان، بهویژه در دوران دیجیتال، لزوم شخصیسازی را در روابط عمومی تقویت کرده است. در این راستا، برندها باید از ابزارها و استراتژیهای نوآورانه بهرهبرداری کنند تا بتوانند تجربهای منحصر به فرد و شخصیسازی شده برای مخاطبان خود فراهم کنند.
• در فرآیند شخصیسازی، آیا چالشهایی وجود دارد که روابط عمومی با آنها مواجه شود؟ اگر بله، لطفاً توضیح دهید.
میرشاهی: بله، شخصیسازی چالشهای خاص خود را دارد. یکی از مهمترین چالشها، حفظ حریم خصوصی مخاطبان است. با جمعآوری دادههای شخصی برای ایجاد محتوای شخصیسازیشده، برندها باید دقت زیادی به کار گیرند تا از اطلاعات مخاطبان بهطور مسئولانه استفاده کنند و از هرگونه سوءاستفاده یا نقض حریم خصوصی جلوگیری شود.
چالش دیگر، تطبیق محتوا با تعداد زیاد و متنوعی از مخاطبان است؛ یعنی برندها باید بتوانند بهصورت همزمان چندین گروه مختلف را پوشش دهند بدون اینکه به یک گروه خاص بیشتر توجه شود. همچنین، منابع مالی و انسانی مورد نیاز برای اجرای موفق این استراتژی نیز میتواند یک چالش جدی باشد. بنابراین روابط عمومی در شخصی سازی باید به شدت مراقب این باشد که مخاطبان احساس نکنند که حریم شخصی شان به خطر افتاده است، هرچند که واقعا در فضای مجازی ما تقریبا چیزی به نام حریم خصوصی نداریم و همه چیز ولو با امنیت بالا، در دسترس عده ای قرار دارد.
• چگونه میتوان در روابط عمومی از ابزارهای هوش مصنوعی برای شخصیسازی بهتر استفاده کرد؟
میرشاهی: هوش مصنوعی یکی از ابزارهای اصلی برای بهبود شخصیسازی در روابط عمومی است. از طریق استفاده از الگوریتمهای یادگیری ماشین و تحلیل دادههای بزرگ، برندها میتوانند بهطور دقیقتری رفتار و الگوهای کاربران را شناسایی کنند و محتوای مناسبی را در زمان و مکان درست به مخاطبان ارائه دهند.
برای مثال، چتباتهای هوش مصنوعی میتوانند با تحلیل سوالات و رفتارهای کاربران، پاسخهای شخصیسازیشده ارائه دهند. همچنین، سیستمهای هوش مصنوعی میتوانند به برندها کمک کنند تا کمپینهای تبلیغاتی را بر اساس پیشبینی نیازهای مخاطبان بهینهسازی کنند. کاری که بنده اخیرا انجام داده هم معرفی طیف وسیعی از هوش های مصنوعی در دوره های روابط عمومی است که ملاحظه کرده ام که روابط عمومی ها استقبال کرده اند. چون با این ابزارها می توانند به سرعت محتوای سفارشی شده برای مخاطبان تولید کنند.
• آیا تفاوتهای فرهنگی در شخصیسازی روابط عمومی تأثیرگذار هستند؟
میرشاهی: بله، تفاوتهای فرهنگی نقش بسیار مهمی در شخصیسازی روابط عمومی دارند. برندها باید محتوای خود را با توجه به تفاوتهای فرهنگی، اجتماعی و زبانی مخاطبان تنظیم کنند. برای مثال، آنچه در یک کشور یا منطقه به عنوان ارزش فرهنگی تلقی میشود، ممکن است در کشور دیگری معانی متفاوتی داشته باشد. بنابراین، شخصیسازی باید به گونهای انجام شود که به حساسیتهای فرهنگی هر جامعه احترام گذاشته و با ارزشهای آن جامعه همخوانی داشته باشد.
استفاده از زبان، تصاویر و پیامهای محلیسازیشده میتواند به بهبود تعامل با مخاطبان و افزایش اثربخشی کمپینهای روابط عمومی کمک کند. به طور مشخص ما نمی توانیم بر روی ارزش های سازمان مصالحه کرده و آنها را شخصی سازی کنیم. این شاید تنها وجه کار روابط عمومی است که شخصی سازی نمی شود.
• به نظر شما، در آینده نزدیک چه تغییراتی در فناوری و ابزارهای شخصیسازی روابط عمومی خواهیم دید؟
میرشاهی: در آینده نزدیک، انتظار میرود که فناوریهای مرتبط با شخصیسازی در روابط عمومی بهسرعت پیشرفت کنند. به عنوان مثال، ابزارهای واقعیت افزوده (AR) و واقعیت مجازی (VR) میتوانند تجربههای شخصیسازیشده و غنیتری را به مخاطبان ارائه دهند. همچنین، ابزارهای هوش مصنوعی پیچیدهتر خواهند شد و میتوانند با دقت بیشتری پیشبینی کنند که مخاطبان به چه نوع محتوایی نیاز دارند.
پیشرفت در تکنولوژیهای پردازش زبان طبیعی (NLP) نیز به برندها کمک خواهد کرد تا محتوای متنی را بهصورت شخصیسازیشده و بهطور خودکار تولید کنند. در نتیجه، روابط عمومی در آینده شاهد تجربههای تعاملی و منحصر به فردی خواهد بود که مخاطبان را به شکلی نزدیکتر و موثرتر درگیر خواهد کرد.
• آیا شخصیسازی در همه صنایع کاربرد دارد؟ کدام صنایع بیشترین بهره را از این استراتژی میبرند؟
میرشاهی: تجربه شخصی بنده به عنوان شخصی که چند سال در روابط عمومی حوزه صنعت، معدن و تجارت فعالیت کرده ام این را نشان می دهد که رضایت مخاطبان در این بخش ها به شدت به میزان سفارشی شدن بستگی دارد. با این حال شخصیسازی تقریباً در تمام صنایع قابل استفاده است، اما برخی صنایع بیشتر از دیگران از آن بهره میبرند.
برای مثال، صنعت خردهفروشی و تجارت الکترونیک به دلیل ارتباط مستقیم با مصرفکنندگان، پتانسیل بالایی برای شخصیسازی دارد. برندهایی مانند آمازون و زارا به خوبی از این استراتژی استفاده کردهاند. همچنین، صنایع خدماتی مانند بانکداری، بیمه و سلامت نیز از شخصیسازی برای ارائه خدمات بهتر به مشتریان استفاده میکنند. در این صنایع، شخصیسازی میتواند به بهبود تجربه مشتری، افزایش وفاداری و در نهایت افزایش درآمد کمک کند.
• چگونه میتوان از دادههای رفتاری برای بهبود شخصیسازی در روابط عمومی استفاده کرد؟
میرشاهی: دادههای رفتاری به شرکتها کمک میکند تا بفهمند مشتریان چگونه با محصولات و خدمات آنها تعامل دارند. این دادهها میتواند شامل تاریخچه خرید، الگوهای جستجو و استفاده از وبسایت یا اپلیکیشن باشد. با تجزیه و تحلیل این دادهها، برندها میتوانند نیازهای مخاطبان خود را بهطور دقیقتری شناسایی کرده و پیامهای متناسب با آنها را ارسال کنند.
برای مثال، اگر یک مشتری بهطور مکرر به دستهبندی خاصی از محصولات علاقه نشان دهد، برند میتواند پیشنهادات ویژهای را بر اساس آن علایق به او ارائه دهد. این نوع از شخصیسازی بر اساس دادههای رفتاری میتواند تجربه کاربری را بهبود بخشیده و تعامل مشتریان را افزایش دهد.
• چه ابزارها و تکنیکهایی برای اندازهگیری موفقیت شخصیسازی در روابط عمومی وجود دارد؟
میرشاهی: ابزارهای متعددی برای اندازهگیری موفقیت شخصیسازی در روابط عمومی وجود دارد. تحلیلهای وبسایت و پلتفرمهای دیجیتال مانند گوگل آنالیتیکس میتوانند نشان دهند که کدام بخش از محتوا یا کمپینهای شخصیسازیشده بیشتر مورد توجه مخاطبان قرار گرفته است.
همچنین، معیارهایی مانند نرخ کلیک (CTR)، نرخ تبدیل (conversion rate)، میزان تعامل در شبکههای اجتماعی و نظرسنجیهای مشتریان میتوانند نشاندهنده میزان موفقیت شخصیسازی باشند. ابزارهای CRM نیز میتوانند به تحلیل رفتار مشتریان و تأثیر شخصیسازی بر وفاداری و رضایت مشتری کمک کنند. من در کتاب روابط عمومی اینترنتی، ابزارهایی را معرفی کرده اند که این موضوع را به صورت مبسوط مورد توجه قرار داده اند و می توانید از آن به عنوان منبع استفاده کنید.
• آیا میتوانید چند راهکار عملی برای شروع شخصیسازی در روابط عمومی به برندهای کوچک پیشنهاد کنید؟
میرشاهی: برای برندهای کوچک، شخصیسازی میتواند با استفاده از ابزارهای ساده و مقرون به صرفه آغاز شود. اولین گام این است که مخاطبان خود را به درستی شناسایی کرده و بر اساس نیازها و علایق آنها محتوای خود را تنظیم کنند. استفاده از پلتفرمهای ایمیل مارکتینگ برای ارسال پیامهای شخصیسازیشده، بهکارگیری ابزارهای ساده CRM برای پیگیری تعاملات مشتریان و استفاده از شبکههای اجتماعی برای ارتباط مستقیم و نزدیک با مخاطبان، همگی میتوانند به شخصیسازی کمک کنند.
همچنین، برندهای کوچک میتوانند با جمعآوری بازخوردهای مشتریان و تحلیل آنها، فرآیند شخصیسازی را بهبود بخشند و تجربه بهتری برای مشتریان خود فراهم کنند.
• مصاحبه گر: ریم فطوم
کیم هریسون- یکی از نیازهای روابط عمومی حفظ نظم انتشار وبلاگ در ارسال اطلاعات و نظرات است. در هر نشریه دوره ای، آخرین فرصت ها برای ارائه اطلاعات بسیار زود فرا می رسند. ارائه اطلاعات از گزارش های رسانه ای و ترویج محصولات فراتر است و شما نیاز دارید که محتوای جذاب پیدا کرده و بنویسید.
شما باید مخاطبان هدف خود را درک کنید و یادداشت هایی بنویسید که نیازهای آنها را به محصولات و خدمات سازمان شما یا مشتریان تان مرتبط کند. حفظ 1 الی 3 یادداشت در طول هفته ایده آل است.
واقعیت این است که بسیاری از یادداشت ها، آگهی های تک منظوره (خود انگیخته) هستند که به طور استراتژیک و سیستماتیک نمی توانند مخاطبان را متقاعد کنند. وبلاگ نویسان تمایل بیشتری به نوشتن در لحظه دارند(یعنی دوست دارند که بدون برنامه قبلی برای همان موقعیت خاص بنویسند). برای مثال، وبلاگ نویسان روزانه روابط عمومی، آخرین اخبار صنعت را از نگاه سایر وبلاگ نویسان و نویسندگان بررسی می کنند و سپس اقدام به نوشتن می کنند.
همچنان که یک تقویم سردبیری برای مجلات تجاری و خبرنامه ها، نتایج با ارزش به ارمغان می آورد، داشتن آن می تواند برای برنامه ریزی در نوشتن یادداشت های وبلاگ نیز حیاتی باشد. تقویم تضمین می کند که موضوعات به روشی سازمان یافته پوشش داده می شوند.
همچنین در شرایطی که محتوایی به طور مرتب منتشر می شود، احتمال بیشتری وجود دارد که ایده های خلاقانه به ذهنتان خطور کند و زمان کمتری را برای این مساله اختصاص می دهید.
• 10 سوال برای تقویم وبلاگ
کری مورگان، یکی از متخصصان روابط عمومی دیجیتال در آریزونا، از خودش 10 سوال کلیدی می پرسد که در شکل دادن به تقویم وبلاگ به اندازه خبرنامه ها و مجله ها ارزشمند است:
1. مخاطبان هدف من چه کسانی هستند؟
2. علاقه مندی های آنها چیست؟
3. آیا وبلاگ های دیگری در این رده بندی قرار می گیرند یا وبلاگ هایی هستند که برای مخاطبان مشابه می نویسند؟
4. نشریات تجاری که در مورد آن می نویسند کدام ها هستند و چه مواردی در تقویم سردبیری آنها وجود دارد؟
5. کدام یادداشتها یا اخبار در حوزه صنعت شما بارها به اشتراک گذاشته شده و بیشتر بازتوییت شده اند؟
6. مواردی که در نگارش آنها شرایط رقابتی وجود دارد، کدام است؟
7. کدام عناوین کارگاه ها و میزگردهای پوشش خبری بیشتری دریافت می کنند؟
8. مدیران یا مشتریان شما چه ویژگی هایی دارند؟
9. مدیران یا مشتریان شما به چه نوع مقالاتی علاقه مند هستند؟
10. مدیران یا مشتریان شما چه نشریاتی را می خوانند و آن نشریات در مورد چه چیزهایی می نویسند؟
شما بایستی منعطف باقی بمانید و تغییرات را بپذیرید. یکی از روندهایی که در این کار وجود دارد این است که اطلاعاتی که امروز شما در تقویم خود وارد می کنید، امکان دارد، در زمانی که می خواهید تولید محتوا را انجام دهید، دیگر اطلاعات خوب و مورد نیازی برای مدیران شما نباشد و در اینگونه موارد باید منعطف باشید و با توجه به شرایط، تولید محتوای خود را انجام دهید.
تقویر سردبیری شما را قادر می سازد که تلاش خود را بیشتر بر استراتژی ها متمرکز کنید. با بهره گیری از این تقویم نوشتن یادداشتی که حاوی موارد مورد نظر شما باشد، بسیار آسان تر است. یک تقویم برخی از استرس ها برای نوشتن را می کاهد و ایده های جدید را جایگزین می کند. مهم نیست تحریریه وبلاگ شما چقدر ساختارمند و یا بدون ساختار است- از یک فهرست که حاوی چند مورد است گرفته تا ساختارهای رسمی تر که با پلاگین های وردپرس اعمال می شوند، از آن استفاده کنید و آن را رها نکنید. قطعا از این کار نتایج بسیار خوبی خواهید گرفت.
مترجم: دکتر عادل میرشاهی
منبع: http://www.cuttingedgepr.com/articles/how-to-create-an-additional-calendar-for-your-blog.asp
دکتر عادل میرشاهی ، نویسنده کتاب تشریفات اینترنتی در مقاله ای که در اختیار شفقنا قرار داد نوشت: در عصر جدید ارتباطات و اطلاعات، قدرت نرم و رسانهای، نقشی اساسی در شکلدهی به افکار عمومی جهانی ایفا میکند. در این میدان نبرد نوین، روایتسازی به ابزاری مؤثر برای پیشبرد اهداف سیاسی و ژئوپلیتیکی تبدیل شده است. یکی از نمودهای بارز این نبرد روایتها، دیپلماسی رسانهای ایالات متحده و متحدان غربی علیه جمهوری اسلامی ایران است؛ جنگی که به جای تانک و موشک، با واژهها، تصاویر، مستندها و پوششهای خبری هدایت میشود. هدف اصلی این مقاله بررسی علمی این پدیده و ارائه راهکارهایی برای مقابله مؤثر با آن است.
متن این مقاله را در ادامه بخوانید…
رویکردهای رسانهای غرب علیه ایران: تکنیکهای روایتسازی
رسانههای بزرگ غربی مانند سیانان، بیبیسی، فاکسنیوز و یورونیوز به عنوان ابزارهای سیاست خارجی کشورهای متبوع خود عمل میکنند. این رسانهها با بهرهگیری از تکنیکهای پیشرفته ارتباطی و بهرهبرداری از اصول روانشناسی رسانهای، تصویری هدفمند و یکجانبه از ایران به نمایش میگذارند.
یکی از مفاهیم کلیدی در تحلیل عملکرد این رسانهها، تکنیک «چارچوبسازی» است. بر اساس این تکنیک، یک واقعیت پیچیده و چندوجهی، به شیوهای گزینشی و هدایتشده ارائه میشود؛ برخی عناصر برجسته شده و برخی دیگر حذف میشوند تا تصویری خاص در ذهن مخاطب شکل گیرد. در رابطه با ایران، این چارچوبسازی معمولاً سه محور اصلی دارد:
ایران به عنوان تهدید: در پوشش اخبار مربوط به ایران، تمرکز اصلی رسانههای غربی بر برنامه هستهای، نفوذ منطقهای و سیاستهای امنیتی جمهوری اسلامی است. در این چارچوب، هیچ اشارهای به زمینههای تاریخی، تهدیدات خارجی، ضرورتهای دفاعی یا سیاستهای مقابله با تروریسم نمیشود. نتیجه چنین پوششی، بازتولید تصویری از ایران به عنوان بازیگری تهاجمی، غیرمنطقی و بحرانساز در منطقه است. به بیان ساده تر، هیچ گاه از جنایات رژیم صهیونیستی یا امریکا پرده برداری نمی شود، اما سعی می شود با برجسته کردن یکی از مسائل حساس برای افکار عمومی جهان (ساخت بمب هسته ای)، افکار عمومی جهان ایران را به عنوان یک تهدید احساس کند.
آمریکا به عنوان قهرمان منطقی: رسانههای مذکور، تحریمها و فشارهای آمریکا و متحدانش علیه ایران را به عنوان واکنشی منطقی، حقوقی و ضروری برای مهار «رفتارهای خطرناک ایران» توصیف میکنند. این روایت، ضمن مشروعیتبخشی به اقدامات یکجانبه آمریکا، از زیر سؤال بردن مشروعیت تحریمها یا ارزیابی تبعات انسانی آن خودداری میکند. بدیهی است کشوری مانند امریکا که میراث خوار استعمار است و امروز در علم و تکنولوژی در جهان پیشرو شده است، از نوعی مشروعیت برخوردار است و در مقابل آن کشور استکبار ستیزی مثل ایران که در عرصه جهانی عموما بی طرف بوده است، مقهور این قهرمان و به تبع آن جهانیان جلوه داده می شود.
حذف صدای مردم ایران: در مورد صدای مردم، ما با دو مشکل مواجه هستیم. اول اینکه تمام اقشار جامعه تحت تاثیر تحریم های امریکا هستند. دوم اینکه اگر این مسائل بازتاب داده شود، تولید نارضایتی بیشتر می کند. دوم اینکه چنین سیاستی در رسانه های غربی نیز وجود دارد. بسیاری از گزارشهای رسانهای غربی نیز به دلیل ترس از تخریب استکبارگران درمورد زندگی واقعی مردم ایران و آثار تحریمها بر اقشار آسیبپذیر سکوت می کنند. صدای پزشکان، بیماران، دانشجویان، کارگران و حتی متخصصان مستقل به ندرت در این روایتها شنیده میشود؛ گویی یک جامعه زنده، پویا و متکثر، تنها به چند تیتر خبری تقلیل یافته است و این به معنای حذف صدای مردم در افکار عمومی جهان است.
چرا روایتهای رسانهای غرب درباره ایران خطرناک است؟
تکرار مداوم یک روایت خاص در رسانهها میتواند به مرور زمان، آن را به عنوان «واقعیت پذیرفتهشده» در ذهن مخاطب تثبیت کند. این پدیده در علم ارتباطات به «مارپیچ سکوت» شناخته میشود؛ بدین معنا که در فضای عمومی، وقتی یک صدای غالب وجود دارد، صداهای مخالف به تدریج خاموش میشوند.
در حال حاضر، روایت غربی درباره ایران، در حال تبدیل شدن به «روایت مسلط» است. اگر این وضعیت بدون پاسخ بماند، مخاطب جهانی – بهویژه در جوامع غیرغربی که دسترسی محدودی به منابع مستقل دارند – ناگزیر همان تصویری را خواهد پذیرفت که رسانههای غربی ترسیم کردهاند. این وضعیت، پیامدهایی جدی در سطح دیپلماسی، تجارت، امنیت ملی، و حتی انسجام اجتماعی داخل ایران خواهد داشت..
جنگ روایتها و راههای مقابله با آن
در عصر اطلاعات و ارتباطات، روایتسازی نه تنها ابزار اقناع بلکه یکی از ارکان قدرت نرم و ابزارهای اساسی در شکلدهی به افکار عمومی جهانی است. در چنین شرایطی، هژمونی رسانهای غرب با بهرهگیری از امکانات وسیع فنی، سرمایه انسانی آموزشدیده و دسترسی بیرقیب به شبکههای توزیع پیام، توانسته است روایت مطلوب خود را درباره کشورهای مستقل و غیرهمسو، بهویژه جمهوری اسلامی ایران، به جهان تحمیل کند.
در مواجهه با این هجمه روایتمحور، رویکردهای سنتی مانند واکنشهای احساسی، شعارزدگی یا انفعال رسانهای کارایی خود را از دست دادهاند. ایران برای بازیابی جایگاه خود در میدان رقابت رسانهای، نیازمند راهبردی هوشمندانه، علمی و چندلایه است که بر پایه دیپلماسی عمومی، ارتباطات راهبردی و ظرفیتهای قدرت نرم استوار باشد. این راهبرد به شکل زیر می تواند شکل بگیرد:
روایتسازی متقابل با زبانی جهانی و انسانمحور
یکی از مهمترین الزامات حضور مؤثر در جنگ روایتها، تولید روایتی متقابل است که بتواند با زبان مشترک جهانی ارتباط برقرار کند. زبانی که نه بر مبنای مواضع رسمی یا کلیشههای سیاسی، بلکه بر اساس تجربه انسانی، شواهد عینی، دادههای مستند و مفاهیم جهانی همچون عدالت، کرامت انسانی و صلح استوار باشد.
مستندسازی از تأثیرات تحریمها بر بیماران خاص، کودکان نیازمند دارو و تجهیزات پزشکی یا مادران باردار، از جمله روشهایی است که میتواند روایتی انسانی، ملموس و همدلانه از واقعیت ایران معاصر به نمایش بگذارد. این شیوه از روایت، فراتر از خطوط سیاسی، قادر است مخاطب غربی را نیز با خود همراه سازد.
در جهانی که داده و شواهد آماری مبنای تصمیمگیریاند، تولید گزارشهای آماری و تحلیلی با همکاری دانشگاهها و نهادهای پژوهشی مستقل بینالمللی میتواند به اعتبار روایت ایران بیفزاید. انتشار نتایج تحقیقات علمی درباره آثار تحریمها، امنیت منطقهای یا عملکرد ایران در حوزههایی مانند مبارزه با تروریسم، مخاطب جهانی را به پذیرش نسبی روایت ایران سوق میدهد.
استفاده از نظرات کارشناسان مستقل، نهادهای حقوق بشری غیرغربی و مراجع بینالمللی معتبر در دفاع از سیاستهای منطقهای یا داخلی ایران، میتواند به تقویت مشروعیت گفتمان رسمی ایران بینجامد. در این راستا، تعامل فعال با نهادهای داوری بینالمللی مانند دادگاههای لاهه، شورای حقوق بشر سازمان ملل و نهادهای دانشگاهی معتبر، راهی مطمئن برای بازسازی اعتبار رسانهای ایران است.
بازتعریف روایت از مسیر رسانههای جایگزین و شبکههای اجتماعی
با وجود تسلط رسانههای جریان اصلی غربی، فضای رسانهای امروز جهان دیگر تکقطبی نیست. گسترش پلتفرمهای دیجیتال و شبکههای اجتماعی، فرصتهای تازهای برای بازیگران غیربزرگ فراهم آورده تا روایتهای بدیل خود را عرضه کنند. ایران نیز میتواند از این فرصت برای بیان دیدگاههای مغفولمانده بهره گیرد.
رسانههایی مانند : The Intercept، Democracy Now!، MintPress News یا Consortium News، که موضعی انتقادی نسبت به نظام سلطه رسانهای دارند، میتوانند بستری مناسب برای ارائه روایت ایران باشند. انعکاس تحلیلهای ژرف، گفتوگو با پژوهشگران ایرانی و انتشار گزارشهایی درباره مسائل مغفولمانده، از جمله راهکارهایی است که میتوان در این رسانهها پیگیری کرد.
ایران باید با تولید محتوای چندزبانه، هدفمند و حرفهای در پلتفرمهایی نظیر یوتیوب، تیکتاک، اینستاگرام، توییتر (X) و لینکدین، مخاطبان خاص خود را پیدا کند. در این راستا، محتوای کوتاه، عاطفی، مستند و جذاب میتواند بیشترین اثرگذاری را داشته باشد. ترکیب زبان انسانی با روایت تصویری و ریتم مناسب، رمز موفقیت در این میدان است.
رسانههایی مانند RT روسیه، CGTN چین، الجزیره قطر و حتی شبکههای آفریقایی و آمریکای لاتین، که از دایره هژمونی رسانهای غرب خارجاند، میتوانند بهعنوان متحدان رسانهای ایران به شمار آیند. مشارکت در میزگردها، تولید برنامههای تحلیلی مشترک، یا دعوت از مجریان آنها به ایران، راههایی برای بهرهگیری از ظرفیت این رسانههاست.
دیپلماسی عمومی هوشمند: از سخنگویی تا روایتسازی
دیپلماسی رسانهای در عصر کنونی تنها محدود به صدور بیانیه یا پاسخگویی نیست؛ بلکه نیازمند طراحی راهبردی، هماهنگ و هدفمند برای ارتباط با افکار عمومی جهانی است. ایران باید از یک سیاست انفعالی بهسوی یک دیپلماسی عمومی فعال، اخلاقمدار و انسانی حرکت کند.
باز کردن درهای ایران به روی خبرنگاران مستقل، بلاگرها و مستندسازان جوان خارجی، میتواند تأثیر قابلتوجهی در زدودن ذهنیتهای قالبی نسبت به ایران داشته باشد. تجربه میدانی و شخصی این افراد از حضور در ایران، میتواند در قالب روایتهای بکر و مستند به افکار عمومی جهانی منتقل شود.
علاوه بر این، سازماندهی نشستهای رسانهای، سمینارها و کارگاههای تخصصی با حضور استادان، روزنامهنگاران و تحلیلگران رسانهای از کشورهای مختلف، فضایی برای گفتوگوی مستقیم، رفع سوءبرداشتها و ایجاد همفکری رسانهای به وجود میآورد. این فضاها باید با اهداف مشخص ارتباطی و با طراحی محتوای دقیق شکل گیرد.
آموزش، حمایت و شبکهسازی میان جوانان ایرانی فعال در عرصه رسانه، دانشگاه و فرهنگ برای حضور در رویدادهای جهانی، از جمله سیاستهایی است که میتواند به تقویت «چهرههای نرم ایران» کمک کند. این افراد در دانشگاههای غربی، نشستهای بینالمللی یا رسانههای دیجیتال میتوانند صدای روایت ایران باشند.
فراتر از مباحث سیاسی و امنیتی، روایتهایی از زندگی روزمره مردم ایران، دستاوردهای علمی، نوآوریهای فرهنگی، سنتهای هنری، یا روابط خانوادگی، میتواند چهرهای واقعیتر و انسانیتر از ایران به جهان نشان دهد. تولید مستندهای کوتاه، فیلمهای خلاقانه و روایتهای تصویری در این حوزه، از مهمترین ابزارهای دیپلماسی عمومی است.
ملاحظات راهبردی: گذار از شعارزدگی به طراحی ارتباطی بلندمدت
در مسیر مواجهه با جنگ روایتها، یکی از چالشهای بنیادین ایران، فقدان رویکرد راهبردی و استمرار در طراحی و اجرای برنامههای ارتباطی است. در اغلب موارد، سیاستهای رسانهای در ایران بیش از آنکه بر پایه تحلیلهای کلان، پیشبینی روندها و هدفگذاری مشخص طراحی شده باشند، واکنشی، مقطعی، احساسی و گاه در چارچوب تبلیغات کلیشهای شکل گرفتهاند. این در حالی است که هژمونی رسانهای غربی، نه بر شالودهی اقدامات لحظهای، بلکه بر اساس استراتژیهای میانمدت و بلندمدتی بنا شده که طی چند دهه بهتدریج نهادینه شدهاند.
در این چارچوب، گذار از وضعیت فعلی به یک الگوی مؤثر رسانهای مستلزم طراحی یک نقشه راه چندلایه و منسجم است؛ نقشهای که بر پایه درک عمیق از ساختار قدرت جهانی، شبکههای رسانهای، منطق روایی افکار عمومی و شیوههای اقناع نوین طراحی شود. در این راستا، چند مؤلفه کلیدی باید بهعنوان اصول بنیادین این راهبرد مورد توجه قرار گیرد:
نخستین گام در طراحی هر نوع راهبرد رسانهای مؤثر، درک عمیق و علمی از فضای ارتباطی جهان است. این امر مستلزم بهرهگیری از ابزارهای دادهکاوی، پایش مستمر شبکههای خبری، تحلیل گفتمان و رصد الگوهای مصرف رسانهای در میان مخاطبان بینالمللی است. باید شناخت دقیقی از این داشته باشیم که مخاطبان در کشورهای مختلف چه رسانههایی را دنبال میکنند، به چه نوع روایتی اعتماد دارند، چه مضامینی برای آنها اقناعکنندهتر است، و چه عواملی به شکلگیری یا تغییر ذهنیت آنها نسبت به ایران منجر میشود.
نقشههای تاثیرگذاری رسانهای باید بر اساس این تحلیلها شکل گیرد. به عنوان مثال، در برخی مناطق مانند آمریکای لاتین یا آفریقا، رویکردهای ضداستعماری میتواند مخاطب را جذب کند، در حالیکه در اروپا یا آمریکای شمالی، تأکید بر عدالت، عقلانیت، حقوق بشر یا مقابله با یکجانبهگرایی اثرگذاری بیشتری دارد.
تولید روایت مؤثر، همانقدر که نیازمند فناوری و ابزار است، به تخصص، مهارت و خلاقیت انسانی وابسته است. استفاده از نیروهای زبده رسانهای، روزنامهنگاران آموزشدیده، پژوهشگران ارتباطات، کارشناسان افکار عمومی و طراحان گفتمان، باید در دستور کار نهادهای مرتبط قرار گیرد.
این به معنای عبور از مدیریتهای صرفاً سیاسی در حوزه رسانه، و حرکت بهسوی حرفهایسازی ساختارهای ارتباطی است. ایران باید بدنهای از متخصصان روایتسازی تربیت کند که با فضای رسانهای جهانی آشنا باشند، زبان بینالمللی رسانه را بدانند، و قدرت خلق روایتهای جذاب، مستند و اقناعکننده را داشته باشند.
یکی از موانع اثرگذاری رسانهای ایران در سطح جهانی، زبان ایدئولوژیک و شعاریای است که در بسیاری از روایتها بهکار میرود. هرچند این زبان در سطح داخلی یا در مواجهه با مخاطبان همسو ممکن است مفید باشد، اما در سطح بینالمللی کارایی محدودی دارد.
مخاطب جهانی، بهویژه در غرب، تمایل دارد روایتی انسانی، ملموس، مبتنی بر تجربه زیسته و بهدور از شعار را بشنود. بیان روایت ایران از منظر یک مادر که فرزندش در اثر تحریمها به دارو دسترسی نداشته، یا از زبان یک پژوهشگر ایرانی که علیرغم تحریمها در عرصه علمی موفق شده، بسیار مؤثرتر از تکرار مفاهیم کلیشهای در قالب تقابل خیر و شر است. زبان روایت باید بازتعریف شود: زبانی که بر انسان، حقیقت و اخلاق استوار باشد.
بسیاری از اقدامات رسانهای ایران، متأثر از اتفاقات بیرونی و در پاسخ به حملات رسانهای طرف مقابل است. این وضعیت، منجر به روایتسازی واکنشی، فاقد انسجام و بیتأثیر میشود. در مقابل، لازم است ایران خود را از موضع انفعال خارج کرده و رویکردی پیشدستانه اتخاذ کند. باید دستورکار روایت جهانی را، ولو در مقیاس محدود، خود تعریف کنیم. بهجای پاسخ به اتهامات، باید مسائلی را برجسته کنیم که رسانههای جهانی از آن غافلاند: تأثیر تحریمها بر کودکان، نقش ایران در مبارزه با داعش، پیشرفتهای علمی بومی، یا نابرابریهای جهانی در دسترسی به فناوری.
این نوع روایتسازی نیازمند برنامهریزی پیشینی، تولید محتوای حرفهای و تعیین دستورکار رسانهای مشخص است. بهجای آنکه همواره در زمین روایت دیگران بازی کنیم، باید زمین بازی جدیدی طراحی کنیم.
یکی از مؤلفههای اصلی قدرت نرم، مردمی بودن روایت است. روایتهایی که تنها از زبان دولتها یا سخنگویان رسمی بیان میشوند، بهویژه در فضای بیاعتمادی بینالمللی، اغلب با تردید نگریسته میشوند. در مقابل، اگر دانشگاهیان، هنرمندان، نویسندگان، ورزشکاران، دانشجویان و فعالان اجتماعی ایرانی بتوانند روایتهای خود از ایران را بیان کنند، قدرت اقناعی این روایتها به مراتب بیشتر خواهد بود.
ایران باید از ظرفیت گسترده جامعه مدنی خود برای انتقال روایت استفاده کند. این امر مستلزم تسهیل ارتباطات بینالمللی، حمایت از تولیدات فرهنگی چندزبانه، و توانمندسازی نخبگان برای حضور در مجامع جهانی است. از حضور در جشنوارههای بینالمللی فیلم و تئاتر گرفته تا مشارکت در نشستهای دانشگاهی و علمی، همه میتوانند فرصتهایی برای بازسازی تصویر ایران باشند.
روایتسازی بهمثابه بنیان قدرت نرم ایران
در جهانی که «واقعیت» بیش از آنکه یک پدیده عینی باشد، محصول بازنمایی رسانهای است، روایتسازی به یک ابزار حیاتی در سیاست خارجی و امنیت ملی کشورها تبدیل شده است. جنگ روایتها، جنگی نابرابر ولی تعیینکننده است؛ جنگی که در آن قدرت برتر الزاماً آن نیست که اسلحه یا اقتصاد قویتری دارد، بلکه آن است که بتواند روایت خود را بهعنوان «واقعیت» در ذهن مخاطب جا بیندازد.
در این میدان، رسانه نه تنها ابزار اطلاعرسانی بلکه ابزاری برای هویتسازی، مشروعیتبخشی و اقناع افکار عمومی است. هژمونی رسانهای غرب توانسته با تکیه بر سالها برنامهریزی، زیرساختهای فنی، نیروی انسانی آموزشدیده و حمایت قدرتهای سیاسی، روایت خود را درباره ایران تثبیت کند: روایتی که اغلب یکسویه، تقلیلگرایانه و سیاستزده است.
با این حال، واقعیت آن است که قدرت روایت تنها در اختیار رسانههای بزرگ نیست. در فضای شبکهای و چندصدایی امروز، امکان روایتهای بدیل، صداهای مستقل و بازنماییهای متنوع بیشتر از هر زمان دیگر فراهم شده است. ایران میتواند با استفاده از دیپلماسی عمومی فعال، بهرهگیری از رسانههای جایگزین، تربیت چهرههای بینالمللی، و طراحی نظاممند پیام، صدای خود را به گوش جهانیان برساند.
برای تحقق این هدف، جمهوری اسلامی ایران باید: روایت خود را با زبانی انسانی، واقعنگر و اخلاقمحور بازآفرینی کند؛ روایتی که بهجای برجستهسازی تقابلهای سیاسی صرف، بر تجربههای انسانی و دغدغههای مشترک بشری تکیه داشته باشد؛ به جای تکرار مواضع رسمی، به روایت تجربههای زیسته مردم ایران بپردازد؛ مردمی که در میانه تحریم، بحران، توسعه علمی و مقاومت اجتماعی، چهرهای واقعی از جامعه ایرانی را نمایندگی میکنند؛ سازوکارهای متکثر روایتسازی را در سطوح مختلف حکمرانی، جامعه مدنی و نهادهای علمی و فرهنگی ایجاد و تقویت کند؛ به گونهای که روایت ایران تنها از مسیر دولت، که اغلب با بیاعتمادی بینالمللی مواجه است، عبور نکند؛ به جای واکنشگرایی رسانهای، به طراحی آیندهنگرانه و دادهمحور روی آورد؛ برنامههایی که بر اساس تحلیلهای دقیق، شناخت مخاطب و فهم تحولات رسانهای جهانی بنا شده باشند؛ و نهایتاً رسانه را نه صرفاً ابزاری برای نبرد گفتمانی، بلکه بهمثابه بستری برای تفاهم، همفکری و بازنمایی حقیقت ایران به جهانیان بازشناسی کند.
در چنین الگویی، حتی در میدان نابرابر رسانهای که قدرتهای جهانی با شبکهای از نهادها و سرمایههای سیاسی و فرهنگی بازی میکنند، میتوان زمینهای برای توازن نسبی ایجاد کرد. روایتسازی، در این معنا، نه ابزار تبلیغاتی گذرا، بلکه یکی از ارکان پایدار قدرت نرم ایران خواهد بود؛ قدرتی که اگر با عقلانیت راهبردی، اخلاق ارتباطی و خلاقیت فرهنگی پیوند بخورد، میتواند نه تنها تصویر ایران را در ذهن جهانیان ترمیم کند، بلکه جایگاه آن را در نظم نوین جهانی نیز ارتقاء بخشد.
مدرس روابط عمومی نوشت: امروز در روابط عمومی ایران نیز چنین وضعیتی وجود دارد. البته پیش بینی می شود به دلیل ضعف زبانی قدری با تاخیر ما نیز کم کم از استرس هایمان کاسته می شود و می توانیم ارتباط منطقی با هوش مصنوعی برقرار کنیم. خوشبختانه هر روز به شرکت ها و سازمان ها و نهادهایی که دوره های آموزشی هوش مصنوعی در روابط عمومی را برگزار می کنند افزوده می شود. اما فراتر از اینکه هوش مصنوعی چه چیزی را به ما ارائه می دهد، راهبردی است که در بهره گیری از هوش مصنوعی به کار می گیریم.
دکتر عادل میرشاهی، مدرس روابط عمومی و پژوهشگر حوزه هوش مصنوعی در مطلبی با عنوان « روابط عمومیهای ایران در مواجهه با هوش مصنوعی چه راهبردهایی به کار بگیرند؟» اینگونه آورده است:
اخیرا وی کامیونیکیشنز یک شرکت بزرگ روابط عمومی و ارتباطات بازاریابی که دفتر مرکزی آن در سیاتل، واشنگتن، ایالات متحده قرار دارد، در همکاری با مرکز روابط عمومی آننبرگ، پژوهشی را انجام داد که نتایج آن برای روابط عمومی ها بسیار اهمیت دارد.
شرکت واگنر ادستورم کامیونیکیشنز که در سال ۱۹۸۳ توسط ملیسا والر وندر والترز تأسیس شده است در پژوهش مشترکش با مرکز روابط عمومی آننبرگ به این نتیجه رسیده است که نگرانی در مورد هوش مصنوعی که توسط متخصصان ارتباطات احساس می شد به سرعت در حال از بین رفتن است.
بیش از هفت نفر از هر ده نفر (۷۱ درصد) از بیش از ۶۰۰ متخصص ارتباطاتی که در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفتند، گفتند که معتقدند پیشرفتهای هوش مصنوعی برای آینده کار روابط عمومی “بسیار یا بسیار مهم” خواهد بود، در حالی که تنها هشت درصد فکر میکنند که تأثیر هوش مصنوعی “کمی یا اصلاً مهم” خواهد بود.
شاید مهمتر از همه، تعداد قابل توجهی از پاسخدهندگان گفتند که فکر نمیکنند ظهور هوش مصنوعی تهدیدی برای جایگاه آنها در محل کار باشد. کاربران مکرر هوش مصنوعی ۹۳ درصد بیشتر احتمال داشت بگویند که احساس میکنند به دلیل استفاده از هوش مصنوعی، برای کاری که انجام میدهند ارزش بیشتری قائل میشوند.
این تنها بخشی از افزایش علاقه به هوش مصنوعی است که این مطالعه آن را نشان میدهد. از ۶۶ درصد از پاسخدهندگانی که گفتند از هوش مصنوعی به طور مکرر استفاده میکنند، ۹۵ درصد گفتند که دیدگاه مثبتی نسبت به هوش مصنوعی دارند. علاوه بر این، ۷۰ درصد معتقدند که هوش مصنوعی به آنها کمک میکند تا کار بهتری تولید کنند و ۷۳ درصد گفتند که هوش مصنوعی به آنها اجازه میدهد سریعتر کار کنند.
به نظر میرسد چندین نگرانی در مورد نقصهای بالقوه هوش مصنوعی نیز در حال کاهش است. پاسخدهندگان ۲۷ درصد کمتر نگران خطاهای واقعی و اطلاعات نادرست بودند، در حالی که ترس از اطلاعات نادرست ۲۵ درصد کاهش یافت. نگرانیها در مورد سوگیری الگوریتمی ۴۴ درصد کاهش یافت، نگرانیها در مورد شفافیت الگوریتمی ۳۶ درصد کاهش یافت.
هنگامی که صحبت از حوزههایی میشود که هوش مصنوعی در کار روزمره تأثیر میگذارد، ایجاد محتوا (ایمیلها، اطلاعیههای مطبوعاتی و غیره) در صدر لیست قرار دارد که توسط ۵۴ درصد از پاسخدهندگان ذکر شده است. پس از آن، تجزیه و تحلیل دادهها (۴۰ درصد) و تحقیقات زمینه/منظر (۳۷ درصد) قرار دارند. حوزههایی که حضور هوش مصنوعی در آنها فضای رشد زیادی دارد شامل گزارش پوشش (۲۰ درصد) و اندازهگیری تأثیر روابط عمومی (۱۶ درصد) است.
با این حال، برای استفاده بهینه از هوش مصنوعی، اکثر پاسخدهندگان میگویند که میتوانند از آموزشهای اضافی استفاده کنند. تقریباً سه چهارم (۷۳ درصد) مایل هستند که شرکتهای آنها فرصتهای آموزشی بیشتری ارائه دهند.
بزرگترین چالشی که پاسخدهندگان گفتند با آن مواجه هستند، به سادگی مقابله با سرعت بالای تغییر در دنیای هوش مصنوعی است. در حالی که ۷۳ درصد میگویند که نسبت به یک سال پیش دانش بیشتری در مورد ابزارهای هوش مصنوعی دارند، ۶۴ درصد به سختیهای مربوط به “جریان ثابت ابزارهای جدید هوش مصنوعی، بهروزرسانیهای تکنولوژیکی و اخبار نظارتی” اشاره کردند.
این گزارش همچنین بر نقش مهمی که رهبران ارشد میتوانند در توسعه هوش مصنوعی در زمینه ارتباطات ایفا کنند، تأکید میکند. فرد کوک، مدیر مرکز روابط عمومی USC، خاطرنشان کرد: “تحقیقات مشترک ما یک روند قدرتمند را آشکار کرد: فعالسازی هوش مصنوعی زمانی افزایش مییابد که رهبران ارشد از پذیرش هوش مصنوعی حمایت کنند.”
نتایج مطالعه “انرژیزایی توسط هوش مصنوعی” بخش اصلی گزارش مرتبط با مرکز روابط عمومی USC در سال ۲۰۲۵ است که همچنین شامل بیش از ۴۰ مقاله در مورد وضعیت هوش مصنوعی از ارتباطدهندگان مایکروسافت، متولیان USC و اعضای هیئت علمی و هیئت مدیره مرکز آننبرگ است.
راهبردهای تعامل کارشناسان روابط عمومی با هوش مصنوعی
امروز در روابط عمومی ایران نیز چنین وضعیتی وجود دارد. البته پیش بینی می شود به دلیل ضعف زبانی قدری با تاخیر ما نیز کم کم از استرس هایمان کاسته می شود و می توانیم ارتباط منطقی با هوش مصنوعی برقرار کنیم. خوشبختانه هر روز به شرکت ها و سازمان ها و نهادهایی که دوره های آموزشی هوش مصنوعی در روابط عمومی را برگزار می کنند افزوده می شود. اما فراتر از اینکه هوش مصنوعی چه چیزی را به ما ارائه می دهد، راهبردی است که در بهره گیری از هوش مصنوعی به کار می گیریم. راهبرد پیشنهادی برای روابط عمومیهای ایران در مواجهه با هوش مصنوعی بهمنظور کاهش آسیبها و بهرهمندی از فرصتها شامل موارد ذیل می شود.
پذیرش هوش مصنوعی بهعنوان ابزاری مکمل، نه تهدید
با توجه به پژوهش ارائهشده، استفاده از هوش مصنوعی باعث میشود ارزش متخصصان روابط عمومی در محیط کار افزایش یابد. روابط عمومیهای ایران باید هوش مصنوعی را بهعنوان یک ابزار تکمیلکننده ببینند و از آن برای افزایش سرعت، دقت و کیفیت کارهای خود بهره بگیرند. در طول دوره های هوش مصنوعی در روابط عمومی که در سازمانهای بزرگ برگزار کرده ام، شاهد نگرانی های روابط عمومی ها در این خصوص بوده ام. اما این نوید را باید داد که آمارهای جدید نشان می دهد که وضعیت آنقدرها بد نخواهد شد و هوش مصنوعی با مدیران و کارشناسان روابط عمومی جایگزین نخواهند شد.
تمرکز بر آموزش و ارتقای مهارتها
با توجه به اینکه ۷۳ درصد از پاسخدهندگان مطالعه علاقهمند به فرصتهای آموزشی بودند، روابط عمومیهای ایران باید برنامههای آموزشی منظم برای کارکنان خود ترتیب دهند تا مهارت استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی را بیاموزند. این آموزشها شامل تحلیل دادهها، تولید محتوا و شناسایی منابع معتبر باشد. این آموزشها نباید صرفا به هوش مصنوعی معطوف باشد، بلکه باید آموزش های پایه ای را نیز شامل شود، چراکه بهره گیری از هوش مصنوعی در روابط عمومی مستلزم شناخت عمیق روابط عمومی است.
سرمایهگذاری در ابزارهای هوش مصنوعی تخصصی
روابط عمومیها باید ابزارهایی تهیه کنند که متناسب با نیازهای خاص آنها باشد، مانند نرمافزارهای تجزیه و تحلیل داده، ایجاد محتوای متنی و گرافیکی، و اندازهگیری تأثیر کمپینها. این ابزارها باید شفاف، قابل اعتماد و کاربرپسند باشند. اینکه فکر کنیم بدون هزینه بر روی هوش مصنوعی، و فقط با تکیه بر نسخه های رایگان آن می توانیم بهره کافی را از آن ببریم، بسیار ساده اندیشانه است. باید هوش مصنوعی های مناسب با حوزه فعالیت روابط عمومی شناسایی شده و بر روی آن سرمایه گذاری شود، تا روابط عمومی بتواند در فضای جدید امکان رقابت پیدا کند.
رهبران ارشد بهعنوان پیشگامان تغییر
مدیران روابط عمومی باید بهطور فعال از هوش مصنوعی حمایت کنند و خود نیز در استفاده از این ابزارها پیشرو باشند. این حمایت انگیزه و اعتماد بیشتری در میان کارکنان ایجاد خواهد کرد. این همان نقش آموزشی روابط عمومی است که از گذشته تا امروز تغییر نکرده است. اگر روابط عمومی با هوش مصنوعی بیگانه شود، آنوقت است که باید عمیقا نگران سازمان و آینده آن بود.
توسعه مهارتهای انسانی مکمل
در کنار مهارتهای فناورانه، روابط عمومیها باید روی تقویت مهارتهای انسانی مثل خلاقیت، داستانسرایی، ارتباط بینفردی و حل مسائل پیچیده تمرکز کنند. این مهارتها مواردی هستند که هوش مصنوعی بهسختی میتواند جایگزین آنها شود. این مهارت ها جدای از شناخت عمیق از روابط عمومی می تواند به شما کمک کند تا بهره بیشتری از هوش مصنوعی گرفته و حرفه ای تر عمل کنید.
کاهش نگرانیهای اخلاقی و شفافیت در استفاده
نگرانیهای مرتبط با سوگیری، شفافیت و اطلاعات نادرست از طریق تدوین دستورالعملهای اخلاقی و شفافسازی در استفاده از هوش مصنوعی کاهش یابد. ایجاد چارچوبهای نظارتی داخلی میتواند اعتماد مشتریان و مخاطبان را جلب کند. هوش مصنوعی نیز همانند سایر فعالیت ها نیازمند اخلاق است و چنانچه مبنای اخلاقی مشخصی در استفاده از آن نداشته باشید، قطعا با مشکل مواجه خواهید شد. بنابراین باید این مستند نیز در زمره مستندات دیگر روابط عمومی قرار گیرد. این موضوع کتاب اسناد مرجع روابط عمومی است که اینک می توان با استفاده از آن چارچوب ها سند اخلاقی جدیدی را پدید آورد و در این راستا گام برداشت.
شناسایی و استفاده از فرصتهای جدید
از آنجا که هوش مصنوعی در زمینههایی مانند گزارش پوشش رسانهای و اندازهگیری تأثیر روابط عمومی فضای رشد زیادی دارد، روابط عمومیهای ایران میتوانند در این حوزهها پیشگام باشند و ابزارهایی برای نظارت دقیقتر و گزارشدهی سریعتر توسعه دهند. امروز نظارت مثل دیروز اهمیت دارد اما تغییری که هوش مصنوعی در نظارت ایجاد کرده است، دقت و صحت و همزمانی است. بنابراین خودتان را به چند نرم افزار شناخته شده محدود نکنید، دنیای هوشهای مصنوعی بسیار گسترده است و می تواند به راحتی به آنها دسترسی داشت.
هماهنگی با تغییرات سریع فناوری
برای مقابله با سرعت تغییرات در دنیای هوش مصنوعی، روابط عمومیها باید تیمهای تحقیق و توسعه ایجاد کنند تا بهطور مداوم ابزارها و فناوریهای جدید را بررسی کرده و از آنها بهرهبرداری کنند.
این رویکردها میتوانند روابط عمومیهای ایران را قادر سازند تا با تحولات ناشی از هوش مصنوعی همگام شوند و از مزایای آن برای بهبود عملکرد خود بهرهمند گردند.همچنین اخذ مشاوره های تخصصی و آموزش های حرفه ای می تواند باعث شود تا همگام با تکنولوژی پیش روید و در سال جدید، موفقیت های بی شماری را خلق کنید و دیگر استرس نداشته باشید، چون هوش مصنوعی برای مشاغل روابط عمومی بی خطر است!
یک مدرس روابط عمومی نوشت: اگرچه فعالیت در روابط عمومی بهعنوان یک شغل پرمسئولیت و پراسترس شناخته میشود، بسیاری از مصائب آن به چشم نمیآید و به همین دلیل کمتر مورد توجه قرار میگیرد. این مشغله ها نهایتا روابط عمومی ها را به سوی پدیده ای به نام خستگی اجتماعی هدایت می کند. پدیده ای که این روزها بسیار شایع است و باید مورد توجه جدی مدیران قرار بگیرد.
دکتر عادل میرشاهی، مدرس روابط عمومی و مدیر روابط عمومی خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در یادداشتی با عنوان «خستگی ارتباطی؛ عارضه جدی روابط عمومیها» اینگونه آورده است:
چالشهای روزمره روابط عمومیها
به عنوان یک مدیر و مدرس روابط عمومی می توانم بگویم که روابط عمومیها قلب تپنده سازمانها هستند، جایی که ارتباطات داخلی و خارجی با تلاش بیوقفه آنها مدیریت میشود. این حرفه با وجود ظاهری پویا و جذاب، سرشار از پیچیدگیها و چالشهایی است که افراد در این حوزه از ابتدای روز تا پایان شب با آنها مواجهاند. اگرچه فعالیت در روابط عمومی بهعنوان یک شغل پرمسئولیت و پراسترس شناخته میشود، بسیاری از مصائب آن به چشم نمیآید و به همین دلیل کمتر مورد توجه قرار میگیرد. این مشغله ها نهایتا روابط عمومی ها را به سوی پدیده ای به نام خستگی اجتماعی هدایت می کند. پدیده ای که این روزها بسیار شایع است و باید مورد توجه جدی مدیران قرار بگیرد. در این مقاله قصد داریم که این عارضه را مشخص کرده و راهکارهایی را برای آن پیشنهاد کنیم.
صبح: آغاز یک روز پرمشغله
روز کاری یک متخصص روابط عمومی معمولاً با انبوهی از پیامها، ایمیلها، و تماسهای ناتمام شروع میشود. آنها باید اخبار، گزارشها و رویدادهای مرتبط با سازمان را بررسی کرده و پاسخگوی پرسشهای رسانهها، مدیران و حتی مخاطبان عمومی باشند. برنامهریزی برای رویدادها و مدیریت بحرانها نیز بخش دیگری از فعالیتهای صبحگاهی است.
معمولاً در ساعات اولیه روز، انبوهی از ایمیلها و پیامهای دریافتی انتظار پاسخ دارند. زمانبندی دقیق و اولویتبندی ضروری است، اما حجم بالای درخواستها، باعث میشود احساس فشار و عجله همواره همراهشان باشد. متخصصان روابط عمومی باید اخبار مرتبط با سازمان، رقبا و صنعت را در سریعترین زمان ممکن رصد کرده و تحلیل کنند تا برنامههای خود را متناسب با تغییرات تنظیم کنند. اغلب مدیران سازمانها به دنبال دسترسی سریع و فوری به اطلاعات و گزارشها هستند. روابط عمومیها باید نیازهای اطلاعاتی مدیران را نیز پاسخگو باشند، امری که فشار بیشتری به آنها تحمیل میکند.
ساعات میانی روز معمولاً به جلسات، هماهنگیهای داخلی و ارتباط با رسانهها اختصاص دارد. متخصصان روابط عمومی باید در جلسات متعددی شرکت کنند که گاه زمان زیادی میطلبد. از جلسات برنامهریزی رویدادها گرفته تا ارائه گزارش به مدیران، هر یک نیازمند دقت و آمادهسازی قبلی است. در این ساعات، تماس با خبرنگاران، تنظیم نشستهای خبری و ارائه اطلاعات به رسانهها در اولویت است. پاسخگویی به سوالات سختگیرانه و فشار زمان برای ارائه اطلاعات، از چالشهای همیشگی این بخش است.
هرچند ساعات عصرگاهی برای بسیاری از افراد بهعنوان پایان کار تلقی میشود، برای متخصصان روابط عمومی اغلب اینگونه نیست. نوشتن گزارشهای روزانه و آمادهسازی برنامههای فردا بخشی از وظایف پایانی روز است. با گسترش فناوری و دسترسی دائمی، بسیاری از مخاطبان و مدیران انتظار دارند حتی در ساعات غیررسمی نیز پاسخگو باشند. این مسئله منجر به کاهش زمان استراحت و خستگی روانی میشود.
چالشهای نامرئی روابط عمومیها
در پس این فعالیتهای روزمره، چالشهای دیگری نیز وجود دارد که اغلب دیده نمیشود. اینکه همه انتظار دارند که روابط عمومی در هر شرایطی پاسخگو باشد، حتی اگر فشار کاری و حجم درخواستها بیش از توان انسانی باشد. یا اینکه در روابط عمومی، کوچکترین خطا در ارائه اطلاعات یا تنظیم پیام ممکن است به بحرانهای جدی منجر شود، و این استرس دائمی فشار زیادی به روابط عمومیها وارد میکند. و فراتر از این بسیاری از تلاشهای روابط عمومی دیده نمیشود، زیرا آنها در پشت صحنه فعالیت میکنند. این مسئله میتواند به احساس فرسودگی و بیانگیزگی منجر شود.
روابط عمومیها در مسیر تعاملات انسانی نقش محوری دارند، اما همین تعاملات گاه بهجای انگیزهبخش بودن، به عاملی برای فرسودگی تبدیل میشود. ادامه این یادداشت به بررسی ارتباط میان خستگی اجتماعی و فشارهای کاری در این حوزه خواهد پرداخت.
اضطراب اجتماعی: نخستین شناسایی و ابعاد تاثیرات آن
در میانه دنیای پیچیده ارتباطات اجتماعی، اضطراب اجتماعی (Social Anxiety) بهعنوان یکی از اختلالات شایع روانشناختی شناخته شده است. این پدیده که برای اولین بار بهطور علمی در دهه ۱۹۶۰ میلادی توسط روانپزشک آمریکایی، مارک لیبویتز (Mark R. Liebowitz) بهعنوان بخشی از اختلالات اضطرابی توصیف شد، شامل ترس شدید و مداوم از ارزیابی منفی توسط دیگران و اجتناب از تعاملات اجتماعی است. این اضطراب، اگرچه در بسیاری از مشاغل چالشبرانگیز است، اما در روابط عمومیها به دلیل ماهیت شغلیشان که مستلزم ارتباط مستمر و گسترده است، نمود بیشتری دارد.
اضطراب اجتماعی، بسته به شدت و مدت زمان آن، میتواند پیامدهای قابلتوجهی بر زندگی فردی و حرفهای داشته باشد. در حوزه روابط عمومی، اثرات این وضعیت بهطور خاص برجسته است، زیرا متخصصان این حرفه دائماً در معرض تعاملات انسانی، قضاوتها و انتظارات بالا قرار دارند.
یکی از ویژگیهای بارز اضطراب اجتماعی، ترس از ارزیابی است. در شغل روابط عمومی، هر اقدام، سخنرانی یا حتی یک ایمیل رسمی میتواند توسط دیگران بهطور دقیق مورد ارزیابی قرار گیرد. این وضعیت ممکن است باعث شود که متخصص روابط عمومی احساس کند که همیشه زیر ذرهبین قرار دارد، چیزی که میتواند به افزایش استرس و خستگی روانی منجر شود.
مهمترین و ملموس ترین بخش از اضطراب اجتماعی به اجتناب از تماسهای اجتماعی منجر میشود. در روابط عمومی، این اجتناب میتواند عواقب جدی داشته باشد، زیرا عدم پاسخگویی یا مشارکت فعال ممکن است به بحرانهای ارتباطی منجر شود و جایگاه سازمان را در بین مخاطبان به خطر بیندازد.
افرادی که از اضطراب اجتماعی رنج میبرند، معمولاً دچار حواسپرتی و کاهش تمرکز میشوند. این مشکل در روابط عمومی میتواند تأثیر منفی بر کیفیت پیامها، مدیریت زمان و برنامهریزی رویدادها بگذارد.
اضطراب اجتماعی چگونه شکل میگیرد؟
اضطراب اجتماعی میتواند ناشی از ترکیب عوامل ژنتیکی، تجربیات کودکی و شرایط محیطی باشد. این پدیده معلول عوامل متعددی است. انتظارات غیرواقعی مدیران و مخاطبان ممکن است احساس شکست و ناکامی را تقویت کند. علاوه بر این متخصصان روابط عمومی در طول روز با دهها نفر در تعامل هستند که این مسئله به افزایش خستگی روانی منجر میشود. همچنین مدیریت بحرانها بهویژه در مواقعی که نتیجه آن نامشخص یا منفی است، میتواند به اضطراب اجتماعی دامن بزند.
اضطراب اجتماعی و خستگی ارتباطی
پدیدهای که بهعنوان “خستگی ارتباطی” (Communication Fatigue) شناخته میشود، میتواند ناشی از تداوم اضطراب اجتماعی باشد. این حالت زمانی رخ میدهد که فرد به دلیل فشار زیاد تعاملات، دیگر توان روانی یا احساسی برای برقراری ارتباط ندارد. در روابط عمومی، این مسئله به شکلهای زیر ظاهر میشود:
کاهش تمایل به پاسخگویی به پیامها و تماسها
احساس بیانگیزگی در برقراری ارتباطهای جدید
افزایش خطاهای ارتباطی به دلیل عدم تمرکز
اضطراب اجتماعی نهتنها بر عملکرد حرفهای افراد تأثیر میگذارد، بلکه روابط شخصی آنها را نیز مختل میکند. متخصصان روابط عمومی ممکن است به دلیل احساس فشار، از روابط شخصی خود نیز غافل شوند یا نتوانند از تعاملات روزانه خود لذت ببرند. این وضعیت در نهایت میتواند به فرسودگی روانی و حتی افسردگی منجر شود.
در بخش بعدی این یادداشت، راهکارهایی برای پیشگیری و مدیریت این وضعیت ارائه خواهد شد. همچنین به مدیران روابط عمومی توصیههایی خواهد شد تا در مواجهه با این چالش، از قضاوتهای نادرست پرهیز کنند و راهحلهای سازندهای ارائه دهند.
راهکارهای خروج از بحران ارتباطی و مدیریت اضطراب اجتماعی در روابط عمومی
اضطراب اجتماعی در حرفه روابط عمومی، با توجه به ماهیت پیچیده و چندوجهی آن، امری شایع است. با این حال، رویکردهای پیشگیرانه و مدیریتی میتوانند به افراد کمک کنند تا از چرخه خستگی و اضطراب خارج شوند و بهرهوری خود را افزایش دهند.
خودشناسی و پذیرش: نخستین گام بهسوی بهبود
برای هر فردی که درگیر اضطراب اجتماعی است، خودشناسی اهمیت زیادی دارد .اولین قدم برای مدیریت اضطراب، شناخت و پذیرش احساسات است. فرد باید به خود اجازه دهد که تجربه اضطراب را بهعنوان یک حالت طبیعی بپذیرد و از سرزنش خود بپرهیزد. دومین گام در این مسیر شناسایی محرکهایی که باعث افزایش اضطراب میشوند، به افراد کمک میکند تا از مواجهه غیرضروری با این عوامل جلوگیری کنند یا آنها را مدیریت کنند.
در امتداد خودشناسی، فناوری شناسی است. استفاده از ابزارهای فناوری اطلاعات و مدیریت ارتباطات میتواند بار روانی متخصصان روابط عمومی را کاهش ده.د اپلیکیشنهای مدیریت زمان و وظایف، به روابط عمومیها کمک میکند تا از پراکندگی ذهنی جلوگیری کنند و وظایف را بهطور مؤثر پیگیری کنند. اتوماسیون برخی از فرایندهای ارتباطی، مانند پاسخدهی خودکار به ایمیلها یا استفاده از پلتفرمهای مدیریت شبکههای اجتماعی، میتواند فشار ارتباطی را کاهش دهد. در این زمینه می توانید از دوره آموزشی مدیریت شبکه های اجتماعی در روابط عمومی استفاده کنید.
در نهایت ایجاد تعادل بین کار و زندگی شخصی، بهویژه در حرفهای مانند روابط عمومی که مستلزم حضور مداوم است، ضروری است. تعیین ساعات مشخص کاری و اجتناب از پاسخدهی به تماسهای کاری در خارج از این ساعات، میتواند به حفظ سلامت روان کمک کند. شرکت در فعالیتهای غیرکاری و پرداختن به سرگرمیهای موردعلاقه، به کاهش خستگی روانی کمک میکند.
نکته بسیار مهم و پایانی در رهایی از این عارضه، توجه اطرافیان کارشناسان، کارگزاران، مدیران و متخصصان روابط عمومی است. یکی از مهمترین گامها برای کاهش اثرات منفی اضطراب اجتماعی در محیط کار، تغییر نگاه همکاران و مدیران به این وضعیت است. در مواردی که فرد مبتلا به اضطراب اجتماعی به نظر میرسد. مدیران و همکاران باید این وضعیت را بهعنوان یک مسئله پزشکی و روانشناختی درک کنند و آن را به بیادبی یا عدم حرفهای بودن نسبت ندهند. همچنین در صورتی که فرد نیاز به زمان بیشتری برای مدیریت شرایط خود دارد، مدیران باید با انعطافپذیری بیشتری عمل کنند.
جمع بندی و نتیجه گیری
اضطراب اجتماعی و خستگی ارتباطی، اگرچه میتوانند برای متخصصان روابط عمومی چالشهای زیادی ایجاد کنند، اما با اقدامات مناسب قابل مدیریت هستند. مدیران و همکاران باید با ایجاد محیطی حمایتگرانه و درک صحیح از این پدیده، به کاهش اثرات منفی آن کمک کنند. همچنین، متخصصان روابط عمومی میتوانند با استفاده از تکنیکهای مدیریت استرس، تقویت مهارتهای خود و ایجاد تعادل بین کار و زندگی، به سطح مطلوبی از سلامت روان و عملکرد حرفهای دست یابند.
این مسیر نیازمند همکاری و همدلی از سوی تمام اعضای سازمان است تا متخصصان روابط عمومی بتوانند به بهترین نحو ممکن در حرفه خود بدرخشند و نقشی سازنده در ارتقای ارتباطات سازمانی ایفا کنند.
در دنیای پرشتاب امروز، فناوری نهتنها ابزارهایی برای سهولت کار فراهم کرده، بلکه نحوه تفکر، تصمیمگیری و ارتباطات ما را دگرگون ساخته است. یکی از جدیدترین دستاوردهای این مسیر تحول، هوش مصنوعی مولد است؛ فناوریای که قدرت تولید محتوا، تحلیل دادهها و شخصیسازی ارتباطات را به سطحی غیرقابل تصور رسانده است. در این میان، حوزه روابط عمومی بیش از دیگر زمینهها تحت تأثیر این فناوری قرار گرفته و چشمانداز فعالیتهای آن به طرز شگفتانگیزی از تولید خبر و محتوای تبلیغاتی گرفته تا مدیریت بحران و ارتباط با مخاطبان را متحول کرده است. برای بررسی این تغییرات، با دکتر عادل میرشاهی، نویسنده کتاب روابط عمومی اینترنتی و پژوهشگرحوزه ارتباطات و رسانههای دیجیتال، به گفتوگو نشستیم. میرشاهی معتقد است هوش مصنوعی مولد ابزاری توانمند است که میتواند روابط عمومی را به سطحی جدید از کارایی و اثربخشی برساند. از طریق تحلیل دادههای گسترده و بهکارگیری فناوریهای نوین، روابط عمومیها قادر خواهند بود تجربیات منحصربهفرد و هدفمندتری را برای مخاطبان خود ایجاد کنند. با این حال، نباید فراموش کرد که عنصر انسانی در ایجاد ارتباطات اصیل، پایدار و مبتنی بر اعتماد، همچنان کلیدی باقی میماند.
با دکتر عادل میرشاهی، نویسنده کتاب روابط عمومی اینترنتی را در ادامه بخوانید…
در ابتدا برای ما توضیح دهید که هوش مصنوعی مولد چه نوع هوشی است و چه تفاوتی با سایر انواع هوش مصنوعی دارد؟
هوش مصنوعی مولد (Generative AI) به نوعی از هوش مصنوعی اطلاق میشود که توانایی تولید دادههای جدید و خلاقانه را دارد. این نوع هوش مصنوعی میتواند متون، تصاویر، ویدئوها و حتی موسیقی تولید کند. الگوریتمهایی مانند مدلهای زبانی بزرگ (مانند GPT) یا مدلهای تولید تصویر (مانند DALL·E) نمونههایی از این فناوری هستند.
تفاوت اصلی هوش مصنوعی مولد با هوش مصنوعی تنگنگر (Narrow AI) در انعطافپذیری و خلاقیت آن است. در حالی که هوش مصنوعی تنگنگر تنها میتواند وظایف مشخصی را بر اساس دادههای ورودی انجام دهد، هوش مصنوعی مولد توانایی ابداع و تولید محتوا بر پایه دادههای قبلی را دارد. همچنین، این فناوری با هوش مصنوعی عام (General AI) متفاوت است، زیرا هنوز توانایی تفکر یا تصمیمگیری مشابه انسان را ندارد.
فکر می کنید با ظهور هوش مصنوعی مولد چه فرصتهای جدیدی برای حوزه روابط عمومی ایجاد شده است؟
هوش مصنوعی مولد انقلابی در روابط عمومی ایجاد کرده و فرصتهایی نوین را پیش روی این حوزه قرار داده است. از جمله این فرصتها، شخصیسازی ارتباطات است که امکان تولید پیامهایی دقیق و منطبق با نیازها و علایق خاص هر گروه مخاطب را فراهم میکند. این قابلیت، ارتباطات را هدفمندتر و اثربخشتر میسازد. تولید سریع محتوا نیز یکی دیگر از مزیتهای مهم این فناوری است؛ محتواهای متنی، تصویری و ویدئویی با کیفیت بالا در کمترین زمان تولید میشوند و این امر میتواند هزینهها و زمانبری فرآیندهای روابط عمومی را بهطور قابلتوجهی کاهش دهد.
علاوه بر این، تحلیل و پیشبینی رفتار مخاطب با استفاده از دادههای بزرگ و تواناییهای پیشرفته هوش مصنوعی مولد، امکان پیشبینی روندهای ارتباطی را فراهم کرده و به طراحی استراتژیهای بهتر کمک میکند. بهعنوان مثال، ابزارهای هوش مصنوعی مولد متنی میتوانند خبرنامههای هوشمند یا بیانیههای مطبوعاتی سفارشی را به شکلی کاملاً حرفهای و سریع تولید کنند، که این ویژگی برای مدیریت بحران یا کمپینهای ارتباطی بسیار حیاتی است. هوش مصنوعی مولد، روابط عمومی را وارد عصر جدیدی کرده که در آن دقت، سرعت و شخصیسازی حرف اول را میزنند.
چه چالشهایی در استفاده از هوش مصنوعی مولد در روابط عمومی وجود دارد و چگونه میتوان بر آنها غلبه کرد؟
استفاده از هوش مصنوعی مولد در روابط عمومی با چالشهایی جدی همراه است. نخستین و شاید مهمترین چالش، مسائل اخلاقی است؛ این فناوری میتواند به انتشار اطلاعات غلط یا تحریفشده منجر شود، چرا که قدرت خلاقیت آن گاهی فراتر از کنترل انسانی عمل میکند. همچنین، وابستگی بیش از حد به فناوری میتواند به کاهش اصالت ارتباطات و خلاقیت انسانی منجر شود، زیرا فرآیندهای ارتباطی به شکلی اتوماتیک و مکانیکی در میآیند. علاوه بر این، موانع فنی و هزینههای اجرایی نیز از موانع مهم هستند؛ بسیاری از سازمانها به دلیل نبود زیرساختهای لازم و هزینههای بالای پیادهسازی، امکان بهرهگیری از این فناوری را ندارند.
برای غلبه بر این چالشها، سازمانها باید رویکردی چندجانبه اتخاذ کنند. تدوین سیاستهای اخلاقی شفاف برای استفاده از هوش مصنوعی، میتواند از انتشار اطلاعات نادرست جلوگیری کند. همچنین، ایجاد تعادل میان استفاده از فناوری و خلاقیت انسانی ضروری است تا اصالت و تأثیرگذاری ارتباطات حفظ شود. در نهایت، با سرمایهگذاری در آموزش کارکنان و توسعه زیرساختهای فنی، سازمانها میتوانند از ظرفیتهای هوش مصنوعی مولد به شکلی موثر و ایمن بهرهمند شوند. این اقدامات به روابط عمومی کمک میکند تا با حفظ اعتبار و شفافیت، از فناوری به عنوان ابزاری برای بهبود عملکرد استفاده کند.
فکر می کنید چه مهارتهایی برای یک متخصص روابط عمومی در عصر هوش مصنوعی ضروری است؟
در عصر هوش مصنوعی، متخصصان روابط عمومی نیازمند مهارتهای جدیدی هستند که بتوانند خود را با این فناوری پیشرفته تطبیق دهند. نخستین و ضروریترین مهارت، آشنایی با ابزارهای هوش مصنوعی است؛ متخصصان باید توانایی کار با نرمافزارها و الگوریتمهای هوش مصنوعی را داشته باشند تا از قابلیتهای آن برای تولید محتوا، تحلیل دادهها و بهینهسازی کمپینها بهرهبرداری کنند. دومین مهارت، درک داده و تحلیل است؛ در دنیایی که تصمیمگیریها بر اساس داده انجام میشود، توانایی استخراج و تحلیل اطلاعات برای طراحی استراتژیهای ارتباطی مؤثر بسیار حیاتی است.
در کنار این مهارتها، خلاقیت انسانی همچنان جایگاه ویژهای دارد. اگرچه هوش مصنوعی قادر به تولید محتوا و پیشنهاد راهکارهای خلاقانه است، اما ایدهپردازی و نگاه انسانی میتواند ارزش افزودهای ایجاد کند که هوش مصنوعی به تنهایی از پس آن برنمیآید. علاوه بر این، آگاهی عمیق از حوزهای که قرار است هوش مصنوعی در آن استفاده شود به بهبود نتایج و اثربخشی بیشتر کمک میکند.
در نهایت، آموزشهای تخصصی در زمینه هوش مصنوعی و بهروزرسانی مداوم دانش مرتبط، برای متخصصان روابط عمومی ضروری است. این مهارتها به آنها کمک میکند تا نه تنها از فناوری به بهترین شکل استفاده کنند، بلکه جایگاه خود را در این عرصه رقابتی حفظ کرده و به پیشرفت سازمانهای خود کمک کنند.
با این اوصاف آیا هوش مصنوعی میتواند جایگزین خلاقیت و نوآوری انسان در روابط عمومی شود؟
اینکه آیا هوش مصنوعی میتواند جایگزین خلاقیت انسانی شود، بیشتر به ماهیت خلاقیت و چیستی آن بازمیگردد. خلاقیت، مفهومی فراتر از تولید ایدهها یا محتوای نو است؛ خلاقیت انسانی در هسته خود، از عواطف، تجربههای زیسته و درک عمیق از بافتهای اجتماعی و فرهنگی شکل میگیرد. هوش مصنوعی میتواند فرآیندهای خلاقانه را تسهیل کند، الگوها را شناسایی کند و حتی ایدههای تازهای بر اساس دادهها تولید کند، اما این نوع از خلاقیت، همواره بازتابی از دادهها و الگوریتمهایی است که در آن تعبیه شدهاند، نه نشأت گرفته از یک شعور یا نگاه انسانی.
در روابط عمومی، نوآوری نه تنها به تولید محتوا بلکه به فهم ارتباطات انسانی، همدلی و ایجاد مفاهیم معنادار بستگی دارد. انسانها با تکیه بر تجربههای عاطفی، توانایی درک زمینههای خاص هر موقعیت و تشخیص نیازهای ظریف مخاطبان، چیزی را خلق میکنند که هوش مصنوعی هرگز نمیتواند کاملاً تقلید کند.
به عنوان مثال، طراحی یک کمپین روابط عمومی برای یک بحران اجتماعی مستلزم درک پیچیدگیهای فرهنگی، واکنشهای احساسی و نیاز به همدلی است. در چنین مواردی، هوش مصنوعی میتواند ابزار مفیدی برای تحلیل دادهها و ارائه پیشنهادات باشد، اما روح انسانی پشت پیام، همان عنصری است که ارتباط را معنادار میکند.
بنابراین، هوش مصنوعی نمیتواند جایگزین خلاقیت انسانی شود، بلکه میتواند آن را تقویت کند. انسانها و ماشینها در تعامل با یکدیگر میتوانند نتایج چشمگیری ایجاد کنند، اما نقش انسانی در این معادله، همواره به عنوان مغز متفکر و خالق مفاهیم باقی خواهد ماند. این موضوع یک یادآوری فلسفی است که ما، به عنوان انسان، حاملان خلاقیت واقعی هستیم، زیرا ریشه آن در وجود، معنا و تجربههای انسانی ما نهفته است.
چه توصیههایی برای سازمانها و شرکتها دارید تا بتوانند از مزایای هوش مصنوعی مولد در روابط عمومی به بهترین نحو بهرهمند شوند؟
برای بهرهمندی کامل از مزایای هوش مصنوعی مولد در روابط عمومی، سازمانها و شرکتها باید رویکردی چندجانبه و استراتژیک اتخاذ کنند. نخست، ارتقای زیرساختهای فناورانه ضروری است. این شامل استفاده از سرورها، نرمافزارها و ابزارهای پیشرفتهای است که بتوانند حجم بالایی از دادهها را پردازش کرده و نتایج کاربردی ارائه دهند. بدون زیرساخت مناسب، حتی بهترین الگوریتمها نیز نمیتوانند به درستی عمل کنند.
دوم، آموزش کارکنان باید در اولویت قرار گیرد. متخصصان روابط عمومی باید نه تنها با نحوه استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی آشنا باشند، بلکه مهارتهایی نظیر تحلیل دادهها، مدیریت الگوریتمها و تفسیر خروجیها را نیز یاد بگیرند. سرمایهگذاری در آموزشهای تخصصی، سازمان را برای انطباق سریعتر با این فناوری آماده میکند.
سوم، سازمانها باید استراتژیهای ارتباطی خود را با فناوریهای نوین همسو کنند. این به معنای ادغام هوش مصنوعی مولد در فرآیندهای روزمره مانند تولید محتوا، تحلیل مخاطبان، مدیریت رسانههای اجتماعی و حتی طراحی کمپینهای پیشبینیکننده است. با این حال، لازم است این استراتژیها به گونهای طراحی شوند که نقش انسانی همچنان محوری باقی بماند و از خلاقیت انسانی غافل نشوند.
چهارم، توجه به مسائل اخلاقی و شفافیت در استفاده از هوش مصنوعی بسیار حیاتی است. فناوری باید در راستای تقویت اعتماد عمومی عمل کند، نه کاهش آن. برای این منظور، سازمانها باید شفافیت کامل در استفاده از هوش مصنوعی را رعایت کرده و از تولید محتوای مغرضانه یا اطلاعات نادرست جلوگیری کنند. تدوین سیاستهای اخلاقی مشخص و نظارت دقیق بر فرآیندهای تولید محتوا میتواند کمککننده باشد.
علاوه بر این موارد، پرامپتنویسی به عنوان مهارتی جدید و ضروری باید آموزش داده شود. پرامپتنویسی به معنای توانایی ایجاد دستورات دقیق و خلاقانه برای ابزارهای هوش مصنوعی است که منجر به خروجیهای هدفمندتر و باکیفیتتر میشود. سازمانها باید این مهارت را به تیمهای خود بیاموزند، زیرا کیفیت نتایج تولیدشده توسط هوش مصنوعی تا حد زیادی به چگونگی طرح سوالات و دستورات بستگی دارد.
در نهایت، سازمانهایی که به دنبال موفقیت در استفاده از هوش مصنوعی مولد هستند، باید نه تنها به تکنولوژی و آموزش بلکه به همافزایی میان انسان و ماشین توجه کنند. هوش مصنوعی ابزاری برای تقویت خلاقیت و کارایی انسانی است، نه جایگزین آن.
به عقیده شما، آینده روابط عمومی با توجه به پیشرفتهای هوش مصنوعی به چه سمت و سویی خواهد رفت؟
آینده روابط عمومی به سمت اتوماسیون بیشتر و استفاده از ابزارهای پیشرفته برای تحلیل و شخصیسازی ارتباطات حرکت خواهد کرد. با ظهور فناوریهای جدید هوش مصنوعی، روابط عمومیها قادر خواهند بود بهطور مؤثرتری دادهها را تحلیل کرده و تجربههای شخصیسازیشده برای مخاطبان ارائه دهند. این امر میتواند باعث افزایش دقت و سرعت در پاسخگویی به نیازهای مخاطبان، مدیریت بحرانها و حتی پیشبینی روندهای آتی شود. در عین حال، متخصصان روابط عمومی باید بهجای تمرکز صرف بر تولید محتوا، بهسوی مدیریت استراتژیک حرکت کنند و نظارت دقیقتری بر اجرای فناوریها و ابزارهای جدید داشته باشند. بهویژه در دنیای امروز که دادهها و تحلیل آنها اهمیت زیادی یافتهاند، توانایی مدیریت استراتژیک بر اساس دادههای بهدستآمده از هوش مصنوعی، از ارکان اصلی موفقیت در روابط عمومی خواهد بود.
هوش مصنوعی مولد ابزاری توانمند است که میتواند روابط عمومی را به سطحی جدید از کارایی و اثربخشی برساند. از طریق تحلیل دادههای گسترده و بهکارگیری فناوریهای نوین، روابط عمومیها قادر خواهند بود تجربیات منحصربهفرد و هدفمندتری را برای مخاطبان خود ایجاد کنند. با این حال، نباید فراموش کرد که عنصر انسانی در ایجاد ارتباطات اصیل، پایدار و مبتنی بر اعتماد، همچنان کلیدی باقی میماند. به متخصصان روابط عمومی توصیه میکنم که ضمن یادگیری و تطبیق با این فناوریهای نوین، همواره جایگاه انسانی خود را در فرآیندهای ارتباطی حفظ کرده و بهطور هوشمندانه از این ابزارها بهرهبرداری کنند تا جایگاه خود را در این تحولات بیوقفه تثبیت کنند.
مترجم از زبان چینی: دکتر عادل میرشاهی- علاوه بر انجمن بین المللی روابط عمومی در چین، انجمن های روابط عمومی، به دلیل وسعت سرزمین چشم بادمی ها در شهرها و ایالات مختلف شکل گرفته اند. یکی از انجمن های معتبر در چین انجمن روابط عمومی شانگهای است که در این نوشتار به طور مختصر معرفی می شود.
تاریخچه انجمن روابط عمومی شانگهای
این انجمن در نوامبر سال 1986 اولین انجمنی بود که توسط انجمن چینی روابط عمومی، به طور خصوصی بنیان گذاری شد و در همان ابتدا بیش از 200 نفر عضو در بخش های مختلف آن شروع به فعالیت کردند. پروفسور فورمر نخستین رئیس این انجمن، شهردار شانگهای بود و دبیر افتخاری انجمن را آقای وانگ داوهان بر عهده داشت.
کارکنان این انجمن در همان ابتدای کار از رهبران کسب و کار، اساتید برجسته دانشگاه، مقامات دولتی و رهبران رسانه ای تشکیل شدند.
ماموریت انجمن روابط عمومی شانگهای چین
کمک به بهبود شیوه های تولید محتوا، ایجاد اتحاد و همکاری میان روابط عمومی سازمان ها، شرکت ها و موسسات (اعم از سرمایه گذاران خارجی و بخش خصوصی و موسساتی) و سایر موسسات اجتماعی برای ترویج ارتباطات مشترک میان این سازمان ها و اجتماع و میان عموم و شرکت های موثر.
کارکنان روابط عمومی در این انجمن آموزش می بینند تا درجه روابط عمومی خود را ارتقا داده و از خدمات اعضا و خدمات اجتماعی بهره مند شده و از این طریق به توسعه حرفه روابط عمومی کمک کند.
وظایف پایه ای انجمن روابط عمومی شانگهای
1. این انجمن میان کسب و کارها و دولت، کسب و کارها و شرکت های ارتباطی نقش یک پل را ایفا می کند.
2. میان صنایع متفاوت، برای بنا نهادن کانال های ارتباطی اعم از شرکت های دولتی، شرکت های با سرمایه گذاری خارجی و شرکت های بخش خصوصی تلاش می کند.
3. برای کارگزاران روابط عمومی دوره های آموزشی برگزار می کند تا شرایط آنها را بهبود بخشیده و عرصه ای را برای تبادلات مشترک میان آنها پدید آورد.
4. برای ارتقای فعالیت های روابط عمومی در سطوح بالا و چند بعدی و ترویج روابط میان شرکت ها، دولت و رسانه تلاش می کند.
خدمات ارائه شده توسط انجمن روابط عمومی شانگهای چین
1. بر مبنای نیازهای اعضا به طور منظم و غیر منظم برنامه هایی برای ارتقای روابط میان سازمانی، میان دولت و سازمان های خصوصی تدارد دیده می شود و اقداماتی نیز جهت تبادل آرا و نظرات میان شرکت ها و رسانه ها ایجاد می شود.
2. سازماندهی سیاست های اقتصادی و سایر مقررات یا آئین نامه ها، سیاست های گزارش های خبری، سمینارها و سایر موارد.
3. دعوت برای مراسم جهت تحقیق در خصوص بازارها و جنبه های روابط عمومی که توسط اعضا به عنوان موضوعات مورد توجه انتخاب شده است. بر مبنای نیازها و شرایط واقعی اعضا بخش هایی در حد توانایی انجمن به اعضا خدمت رسانی می کنند. خدماتی از قبیل مشاوره های کسب و کار در زمینه های مرتبط با دولت برای اعضایی که مایل به ملاقات با رهبران دولتی و سایر افراد تاثیرگذار در حوزه کسب و کارشان هستند ارائه می شود. این امکان به صورت ارتباط دو به دو با دولت در بخش های مختلف صورت می گیرد و از این طرق به بهبود کیفیت فعالیت های روابط عمومی می انجامد.
بخش های دائمی انجمن روابط عمومی شانگهای
این انجمن از 5 بخش ثابت تشکیل می شود و سایر بخش ها بنا به موقعیت ایجاد و منحل می شوند. این 5 بخش عبارتند از:
1. توسعه عضویت و خدمات کاربران
2. بخش برنامه ریزی پروژه
3. بخش آموزش آکادمیک
4. مشاوره اطلاعات
5. دبیرخانه
منبع: http://www.chspra.com/
دکتر عادل میرشاهی – محل کار روابط عمومی به دلیل ماهیت خاص خودش عرصه ای از یک سری روابط انسانی است. این شرایط باعث می شود که کارگزار روابط عمومی در معرض مسائل بسیاری باشد و باید به مسائل ریزی توجه کند.
مسائل ارتباطی از جمله مسائلی هستند که یک کارگزار روابط عمومی باید در فعالیت های روزمره خود به آنها توجه کند. در این یادداشت 10 موضوع بد برای صحبت یک کارگزار روابط عمومی که باعث می شود وی جایگاه و شخصیت خود را از دست بدهد طرح می شود.
این صحبت ها مواردی هستند که روزی علیه شما استفاده می شوند و موقعیت کاری شما را به خطر می اندازند. با اینکه شوخی کردن با دوستان در محل کار بد نیست اما باید حواستان جمع باشد تا در زمان مناسب این صمیمیت و شوخی ها را تمام کنید و دیگر ادامه ندهید. گاهی انسان ها در شوخی و خنده حرف هایی می گویند که هرگز نباید به زبان بیاورند. به طور مثال، هرگز نباید به همکار خود بگویید: تو آن آدمی نیستی که من تصور می کردم. یا: اعتقادات تو برایم عجیب است. یا …
این را هرگز فراموش نکنید آدم ها به طور ذاتی غیبت کردن و پشت هم حرف زدن را دوست دارند. پس باید خیلی مراقب رفتار و کردار خود در محل کار باشید تا سوژه غیبت های دیگران نشوید.
مبلغ حقوق و خرج های ماهیانه: هرگز در مورد حقوق خود با همکاران حرف نزنید. پولی که در می آورید و هزینه هایی که به طور ماهانه برای خانه و زندگی خود دارید، مسایلی هستند که فقط به شما مربوط هستند. صحبت در این زمینه ها فقط باعث برانگیخته شدن حسادت همکاران می شود. همکاران شما ممکن است بگویند این آقا در روابط عمومی راحت نشسته و دارد ماهی این اندازه حقوق می گیرد، آنوقت ما باید با مشقت کار کنیم و دست آخر هیچ اسمی از ما نمی آید اما او در مرکز توجه قرار دارد.
جزئیات رابطه عاشقانه یا زندگی مشترک: شاید در رابطه عاشقانه خود بسیار خوشحال و خوشبخت باشید یا شاید احساس ناراحتی و بدبختی زیادی داشته باشید. هر چه هست در این رابطه با همکاران خود حرف نزنید. جزئیات رویدادهای زندگی خود را برای دیگران شرح ندهید. گاهی اوقات که مجبورید برای تنویر افکار عمومی در سازمان فعالیت هایی را انجام دهید که عملا به نفع کارکنان نیست، امکان دارد این موارد به عنوان مسائل اخلاقی مطرح شوند. بنابراین سعی کنید این موارد را با کسی در میان نگذارید.
صحبت در مورد عادت های غذایی یا سیگار کشیدن یا اینکه شما چه می خورید و چه نمی خورید به همکار شما چه ارتباطی می تواند داشته باشد؟ یا مثلا اگر اهل سیگار هستید چرا باید برای او این مساله را توضیح دهید. هر نوع عادت غذایی، سرگرمی یا تفریحی خود را به همکاران نگویید. در تعالیم اسلام نیز داریم که اشاعه فساد از خود فساد بدتر است. چه بسا صمیمی ترین دوست شما، روز دشمن شما شود و آنگاه او می تواند با استفاده از همان چیزهایی که به او گفته اید، رسوایی را برای شما به همراه داشته باشد.
عقاید سیاسی: در مورد مسایل جامعه، مسایل سیاسی یا مشکلات اقتصادی همهگیر با همکاران خود حرف نزنید. اگر شما در دانشگاه سیاست خوانده اید، می توانید در مورد رویکردهای موجود اظهار نظر کنید اما بدون دانش در مورد این موضوعات سخن نگویید. چون عموما در این موارد دچار اشتباه می شوید و امکان دارد این مسائل در آینده برای شما درد سر ساز شود. سعی کنید که عقاید سیاسی تان را پیش خودتان نگاه دارید. به خاطر داشته باشید که شما در محیط کار در نقش سخنگوی سازمان هستید و در آن جایگاه مهم نیست که شما چه عقیده سیاسی دارید.
عقاید مذهبی: عقاید و باورهای مذهبی نیز جزو مسایلی هستند که هرگز نباید در مورد آنها با غریبه ها و به ویژه با همکاران صحبت کرد. احتمال دارد که شما در برخی از موارد خرافاتی باشید یا گاهی اوقات رویکردهای دین گریزانه داشته باشید. این موارد تا زمانی که پیش خودتان هست، هیچ مشکلی ایجاد نمی کند اما اگر دیگران از آن آگاه باشند می تواند به عنوان حربه ای علیه شما به کار گرفته شود. به ویژه که روابط عمومی یک نهاد ایدئولوژیک است و ذکر این موارد به شدت بر عملکرد شما تاثیر می گذارد.
مسخره کردن دیگران: همه ما خندیدن و شوخی کردن در محل کار را دوست داریم زیرا بیشترین زمان خود را در این فضا سپری می کنیم. اما شوخی و خنده ما نباید در نتیجه مسخره یا ناراحت کردن یک فرد خاصی باشند. نباید طوری رفتار کنیم که فردی در میان همکاران ناراحت و رنجیده شود. این کار ایجاد دشمنی است. دکتر احمد یحیایی ایله ای در مورد روابط عمومی می گوید: «روابط عمومی یعنی دوستی با همه، دشمنی با هیچ کس.»
فعالیت های اجتماعی آنلاین: حتی اگر با همکاران خود صمیمیت زیادی احساس می کنید آنها را در شبکه های اجتماعی شخصی خود وارد نکنید. برخی از شبکه های آنلاین همچون لینکداین برای مسایل کاری هستند. اگر دوست دارید همکاران خود را در دنیای مجازی هم داشته باشید، در این اکانت ها اضافه کنید. فعالیت در شبکه هایی همچون فیسبوک شاید باعث شود طرز فکر اطرافیان به شما تغییر کند. یا آنها از خصوصی ترین احساسات یا عکس های شما مطلع شوند.
مسایل پزشکی: صحبت کردن در مورد مشکلات پزشکی یا بیماری باعث نمی شود تا همکاران برای شما دلسوزی یا شما را تیمار کنند. پس دلیلی وجود ندارد در مورد بیماری های خود با آنها صحبت کنید. این حرف ها شاید برای آن دستآویزی برای غیبت باشند.
غیبت در مورد همکاران دیگر: حتی اگر کارهای همکارتان به نظرتان عجیب و ناراحت کننده است هرگز آن را به زبان نیاورید. هرگز پشت سر او با همکاران دیگران حرف نزنید. غیبت بسیار ناپسند است زیرا علاوه بر تخریب شخصی دیگر، برای خود غیبت کننده نیز عواقب بدی دارد. حرف های شما شاید به گوش آن طرف برسد و این جا است که ناراحتی ها، کدورت ها، بدبینی ها و دشمنی ها آغاز می شوند.
در بوق و کرنا کردن عوض کردن کار: اگر از کار کنونی خود راضی نیستید و می خواهید آن را عوض کنید، لازم نیست به همکاران خود بگویید. هر وقت کار مناسب پیدا کردید از آنجا می روید و دلیلی وجود ندارد که آنها را در بوق و کرنا به همه اعلام کنید. شما می دانید که این مسائل در روابط عمومی می تواند بحران ساز شود. بنابراین همیشه با روحیه و امید به کارتان نگاه کنید. بگذارید که این امید در سازمان منتقل شود.
اینترنت سبب انقلابی در ارتباطات شده است که در آن صدای افرادی که قبلا به هیچ نحو شنیده نمی شد، شنیده می شود. این پدیده در مجموع فرصت های جدیدی را به روی کسب و کارها و افراد گشوده است که از طریق رسانه های سنتی غیر قابل تصور بود.
شبکه اطلاع رسانی روابط عمومی ایران (شارا)، مترجم: عادل میرشاهی (سردبیر شارا)- اینترنت سبب انقلابی در ارتباطات شده است که در آن صدای افرادی که قبلا به هیچ نحو شنیده نمی شد، شنیده می شود. این پدیده در مجموع فرصت های جدیدی را به روی کسب و کارها و افراد گشوده است که از طریق رسانه های سنتی غیر قابل تصور بود. این بازی همچنان نقش مهمی در شکل دادن به افکار عمومی دارد اما با حرکت کل جهان به سوی جهان آنلاین برای جستجوی اطلاعات و خرید محصولات و خدمات، یک روابط عمومی که نتواند به طور موثر با جامعه آنلاین ارتباط برقرار کند دیگر نمی تواند در شکل دادن و حفظ تصویر مورد نظرش در میان عموم موثر باشد.
· چالش های اینترنت برای روابط عمومی
همچنین اینترنت یکی از بزرگترین اختراعات بشر در طول تاریخ است، که بیش از هر چیز دیگری جهان و ارتباطات را تغییر داده است. شبکه وسیع جهانی فرصت های فراوانی را به همراه داشته و در کنار آن چالش هایی را نیز داشته است، به ویژه برای بخش روابط عمومی که تا کنون توانسته بود تسلط نسبی بر رسانه های سنتی برای ارتباط با مردم کسب کند. چراکه متخصصان روابط عمومی تا کنون در فضای رسانه های سنتی، عملا هیچ رقابتی را تجربه نکرده اند، دموکراسی اینترنت آنها را مجبور به رقابت با جهان کرده است.
اینترنت درباره هر کسی این توانایی را برای به اشتراک گذاری ایده هایشان درباره هر چیزی در جهان در کسری از ثانیه می دهد. تقریبا در هیچ برهه ای به متخصصان روابط عمومی توانایی برای دستیابی به هزاران و میلیون ها نفر در فضای مجازی داده نشده بود اما با این توانمندی حرفه آنها بسیار دشوارتر شد، به ویژه در مواردی که هجمه ای از حمله ها متوجه مشتریان روابط عمومی است. فقط تصور کنید اگر اولین صفحه نتایج جستجو حاوی محتوایی مخرب برای متشری باشد، چگونه می توانید اعتبار او را بازگردانید.
· اهمیت روابط عمومی اینترنتی
چرا کسب و کارها و افرادی که می خواهند در جهان مدن موفق شوند نمی توانند بدون بهره گیری از روابط عمومی اینترنتی از عهده آن برآیند و این حقیقت به راحتی از مثال «آنتی-کمپین» بر می آید. این می تواند یک حادثه ناگوار باشد و یا یک طرح دقیق از یک رقابت غیر اخلاقی. اما بدون در نظر گرفتن اینکه چه کسی پشت سر این ماجرا قرار گرفته و چرا، برگزاری کمپین های منفی می تواند اثرات مخربی بر شهرت عمومی شرکت و یک فرد داشته باشد. ریسک تبلیغات منفی، تنها دلیل اینکه روابط عمومی اینترنتی به طور فزاینده ای مهم می شود نیست.
اینترنت اثری اساسی بر افکار مردم در تصمیم گیری و به ویژه در زمانی که آنها در مورد موضوعی شک دارند، دارد. برای مثال، بگذارید بگوییم جو مشکلاتی در مورد انتخاب کرم صد آکنه دارد. او موتور جستجو را باز می کند و نگاهی به اطلاعاتی در مورد کرم ها می اندازد و با توجه به آن خرید خود را انجام می دهد. او به احتمال زیاد عوامل مختلفی را از جمله قیمت و نظرات دیگر افراد توجه می کند اما قطعا تصمیم او تا حد زیادی ناشی از اطلاعاتی می شود که او در مورد یک کالای ویژه از طریق اینترنت دریافت کرده است. و اگر او اطلاعات کمی درباره اینکه کالای مورد نظرش چه فوایدی دارد داشته باشد، یا اینکه نتواند به سرعت به اطلاعات مورد نظرش در موتورهای جستجو دست پیدا کند، احتمال زیادی وجود دارد که از خریدن پشیمان شود.
به منظور تشویق جو به اینکه حداقل کرم شما را بخرد، او به اطلاعات دقیق، قابل اعتماد و به روز در مورد کالا و شرکت شما نیاز دارد و این تنها از طریق روابط عمومی اینترنتی به دست می آید.
[گفتنی است روابط عمومی اینترنتی یکی از آن عناوینی است که در طول تاریخ روابط عمومی مورد تجدید نظر قرار گرفته است و به طور مشخص روابط عمومی اینترنتی امروز با تعبیری که در ابتدای حضور شبکه های وب و اینترنت از آن می شد تا حد زیادی متفاوت است.
روابط عمومی در خط سیری که از روابط عمومی الکترونیکی شروع شده با گذر از روابط عمومی دیجیتال، روابط عمومی آنلاین به روابط عمومی اینترنتی می رسد، اما این مفهوم به هیچ عنوان مفهوم نهایی شده روابط عمومی بعلاوه تکنولوژی نیست، چراکه روابط عمومی با ورود شبکه های اجتماعی وارد عرصه روابط عمومی سایبر می شود که نوع عالی آن روابط عمومی مجازی است که در این روابط عمومی واحد فیزیکی روابط عمومی جمع می شود و تنها در فضای مجازی چیزی را به نام روابط عمومی مشاهده می کنیم.
روابط عمومی اینترنتی در سال 2012 مورد بازنگری قرار گرفت و به حوزه موتورهای جستجو و الگوریتم های آنها اختصاص داده شد. حوزه ای به نام سئو پی آر که نام دیگر آن همان روابط عمومی اینترنتی است و این آخرین استفاده ای است که جامعه جهانی روابط عمومی از واژه روابط عمومی می کند.
جوئل لی دن به نظر بسیاری از اهالی روابط عمومی در جهان، پدر سئو پی آر یا همان روابط عمومی اینترنتی است که مشاور دولت امریکا و رژیم اشغالگر قدس برای توسعه و بسط اقتدار رسانه ای آنها در حوزه اینترنت فعالیت می کند.- مترجم]
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی - شاید در نگاه بسیاری طنازی و طنزپردازی نوعی لودگی به شمار رود و شاید در بسیاری از نوشته ها واژه های طنز، جوک، لطیفه و ظریفه به جای هم به کار رود، اما اساسا طنز چیزی دیگری است و کاربرد بسیار در روابط عمومی دارد.
دایره المعارف ویکی پدیا در برابر واژه طنز آورده است: « طَنز، هنری است که عدم تناسبات در عرصههای مختلف اجتماعی را که در ظاهر متناسب به نظر میرسند، نشان میدهد و این خود مایه خنده میشود. هنر طنزپرداز، کشف و بیان هنرمندانه و زیباییشناختی عدم تناسب در این «متناسبات» است.»
ریشه لغوی طنز معادل انگلیسی satire است که از satira در لاتین گرفته شده که از ریشه satyros یونانی است. Satira نام ظرفی پر از میوههای متنوع بود که به یکی از خدایان کشاورزی هدیه داده شده بود و به معنای واژگانی «غذای کامل» یا «آمیختهای از هرچیز» بود.
• تفاوت طنز با هجو و کمدی
طنز یکی از اقسام هجو است اما تفاوت در این است که آن تندی و تیزی و صراحت هجو در طنز نیست. وانگهی در طنز معمولاً مقاصد اصلاح طلبانه و اجتماعی مطرح است طنز کاستن از مقام و کیفیت کسی یا چیزی است به نحوی که باعث خنده و سرگرمی شود و گاهی در آن تحقیری باشد. بین طنز و کمدی هم البته فرق است. در کمدی معمولاً خنده به خاطر خنده مطرح است، اما در طنز خنده برای استهزاء است. بدین ترتیب طنز وسیله است نه هدف. در طنز کسی که مورد انتقاد قرار می گیرد ممکن است یک فرد خاص باشد یا یک تیپ یا یک طبقه یا ملّت و حتی یک نژاد. گاهی نویسنده قهرمان اثر را به سخره می گیرد، اما مراد او کسی یا کسانی بیرون از اثر ادبی است و بدین منظور حتی ممکن است از خود بدگوئی کند. و این دقیقا چیزی است که روابط عمومی می تواند از آن استفاده کند. در واقع طنز یک ابزار اصلاحگری در دست روابط عمومی است.
تعریف اصطلاح طنز
در ادبیات طنز به نوع خاصی از آثار منظوم یا منثور ادبی گفته میشود که اشتباهات یا جنبههای نامطلوب رفتار بشری، فسادهای اجتماعی و سیاسی یا حتی تفکرات فلسفی را به شیوهای خنده دار به چالش میکشد.
در تعریف طنز آمدهاست: «اثری ادبی که با استفاده از بذله، وارونه سازی، خشم و نقیضه، ضعفها و تعلیمات اجتماعی جوامع بشری را به نقد میکشد.»
دکتر جانسون طنز را این گونه معنی میکند: «شعری که در آن شرارت و حماقت سانسور شده باشد.»
به کار بردن کلمه طنز برای انتقادی که به صورت خنده آور و مضحک بیان شود در فارسی معاصر سابقه زیاد طولانی ندارد. هرچند که طنز در تاریخ بیهقی و دیگر دیگر آثار قدیم زبان فارسی به کار رفته، ولی استعمال وسیعی به معنای satire اروپایی نداشتهاست. در فارسی، عربی و ترکی کلمه واحدی که دقیقاً این معنی را در هر سه زبان برساند وجود نداشته است. سابقاً در فارسی هجو به کار میرفت که بیشتر جنبه انتقاد مستقیم و شخصی دارد و جنبه غیر مستقیم ساتیر را ندارد و اغلب آموزنده و اجتماعی هم نیست. در فارسی هزل را نیز به کار بردهاند که ضد جد است و بیشتر جنبه مزاح و مطایبه دارد.
بنابراین مراد ما در استفاده از واژه طنز، جوک نیست، چراکه جوک صرفا جنبه تفریح و سرگرمی دارد و بیان شفاهی است. همچنین لطیفه نیز نیست، چراکه لطیفه بیان نکات دوست داشتنی است که همراه با لبخند می باشد. در واقع ما در روابط عمومی به عنوان یک نهاد اصلاحگر نیازمند طنز هستیم.
• چطور باید طنز روابط عمومی بسازیم؟
روابط عمومی باید بداند که لبخند کلید ارتباط است. طنز آن کلید را به در دل مخاطب می زند. بنابراین با طنز می توان تاثیر گذاشت. اما سوال اصلی این است: چه تاثیری می خواهیم بر شنونده بگذاریم؟
در واقع ما به عنوان عضر اصلاحگر سازمان ابتدا باید بیننده و شنونده خوبی باشیم. حقایق پیرامون سازمان بسیار است. اینکه برخی از کارمندان هر روز دیر به سر کار می آیند. بسیاری کارت می زنند و بیرون می روند. اطلاعات سازمان گاهی به خارج از سازمان درج می کند. بسیاری از رانت های سازمانی استفاده می کنند. در عین حال هیچ کدام از این حقایق به گونه ای نیستند که بخواهیم یا بتوانیم به طور مستقیم به گوش کارمندان برسانیم. به خاطر داشته باشید که برخی از این موارد اساسا در حیطه مدیریت منابع انسانی سازمان قرار دارد. اما منابع انسانی قدرت مانور روابط عمومی را برای ارتباطات سازمانی و بهینه سازی سازمان ندارد. بنابراین در بسیاری از مناسبت هایی که روابط عمومی برگزار می کند می تواند از عنصر طنز برای کارهایش بهره مند شود.
پس از اینکه موضوعی که می خواهید مورد نقد قرار دهید را پیدا کردید باید نگاهی به دامنه دربرگیری آن نیز داشته باشید. همچنین باید دلیل آن را نیز از سوی کارمندان جویا شوید. دامنه در برگیری به این دلیل که بدانید، اگر می خواهید کاری انجام دهید، آیا تنها برای یک نفر (شخص مدیر عامل) است یا برای 1000 نفر از کارکنان یک بخش. و در ثانی باید بدانید که آیا کارمندان برای آن اشتباه دلیل خاصی دارند یا صرفا از سر کاهلی و نادانی آن را مرتکب می شوند. ندانستن این دلیل برخی اوقات می تواند به عدم کارایی طنز و بازدهی عکس منجر شود.
به خاطر داشته باشید که هیچ گاه نباید کارکنان متوجه دلیل ارسال طنز شما شوند. همچنین باید ارائه طنز در یک رویداد خجسته و خواستنی و توسط فردی که از خارج سازمان آمده اجرا شود. این ها همه باعث می شود که کارکنان احساس بهتری نسبت به نیش و کنایه های طنز داشته باشند.
طنز می تواند به سه شکل طراحی شود:
1. طنزهای ابداعی
بسیاری از کارگزاران روابط عمومی روحیه طنازی دارند و می توانند به خوبی در مورد هر موضوع طنز پردازی کنند. این افراد برای ساختن طنزهای ابداعی بسیار مناسب هستند. فقط سوژه را به آنها بدهید، آنها طنزش را درست می کنند.
2. طنزهای تقلیدی
برخی اوقات می توان با بررسی طنزهای فاخر، با تغییرات اندکی طنز را برای گروه دیگر و منظور دیگر به کار برد. این طنز ها نیز اگرچه به اندازه طنزهای ابداعی نظرها را به خود جلب نمی کند، اما باز هم برای بسیاری جالب و البته تاثیر گذار خواهد بود.
3. طنزهای تکراری
بسیاری از درون مایه ها توسط طنز پردازان پرداخته شده اند و بسیاری از آنها نیز هنوز مورد استفاده همگانی قرار نگرفته اند. برای استفاده از این قبیل طنزها می توانید به اینترنت رجوع کنید.
کلام آخر
روابط عمومی می تواند از طنز به عنوان یک اهرم تغییر استفاده کند. مردم در زمان خندیدن معمولا راحت تر تغییر می کنند و طنز می تواند این جو را فراهم کند. اما استفاده از طنز حتما باید با ظرافت هایی همراه باشد. استفاده بدون جهت از طنز و استفاده بیش از اندازه از آن به هیچ وجه توصیه نمی شود.
طنز را می توانید در گردهمایی ها، سایت ها، شبکه های اجتماعی، خبرنامه های الکترونیکی، بردهای سازمان و… مورد استفاده قرار دهید.
ریچارد برنال، دکتر عادل میرشاهی- سایبرماندی بزرگترین فروشگاه آنلاین روز در سال است، و خرده فروشان در رقابت شدید برای دلارهای مصرف کننده هستند. اگر می خواهید که برندتان در میان تمام بسته های مطبوعاتی دیده شود- یکی از بهترین راه ها برای رسیدن به این هدف، گره دادن فعالیت های روابط عمومی و سئو در شرکت هایی است که درآمدهای اینترنتی دارند- باید به کارگزاران پیشرو حوزه سئو مراجعه کنید. با این کار شما نه تنها در سایبرماندی حضور خواهید داشت که هر روز حضور خود را به طور فعال در فضای وب تضمین می کنید.
جک فینکلشتاین، بنیانگذار و مدیرعامل روش ادراک و سخنرانی در کمپ آموزشی «پی آر نیوز» در خصوص ظهور ستارگان روابط عمومی، راهنمایی هایی را در مورد سئو، جهت بالا بردن بازدید و دریافت پیام ارائه داد.
1. محتوای بی کیفیت و سطحی، سست کننده است- امروز گوگل بیشترین ترافیک را به سمت سایت ها هدایت می کند. این سایت محتوای غنی را ترجیح می دهد. و شما برای افزایش خرید کالایتان باید شرایطی را ایجاد کنید که مصرف کنندگان تا حد ممکن در مورد کالای شما اطلاعات کسب کنند.
2. تولید محتوای خوب شما را شگفت زده خواهد کرد- محتوای عالی و سئو شده، محتوایی خلاق [خلاقیت در سئو پی آر امری نکوهش شده است و نویسنده باید در این مورد نگاهش را تصحیح کند- مترجم]، مرتبط، واقعی و با ارزش است. محتوای خود را با به روز رسانی مرتب، تازه نگه دارید.
3. از اهرم رسانه های اجتماعی برای افزایش رتبه گوگل استفاده کنید- با مخاطبان خود از از طریق رسانه های اجتماعی مختلف تعامل کنید.
4. کلمات کلیدی خود را زیرکانه برگزینید- کلمات کلیدی در زمینه فروش (مثل: «خرید»، «ارزان»، «آزاد») و اطلاع رسانی (مثل: مقایسه با برندهای دیگر و یا آموزشی) باشند. قبل از استفاده آنها را در موتورهای جستجو، آزمایش و نتایج را مرتبا بررسی کنید.
5. پروفایل خود را در گوگل پلاس، ایجاد کنید. گوگل پلاس به اندازه فیسبوک و توییتر نمی تواند برای سایت شما کارایی داشته باشد اما به اشتراک گذاری محتوای بیشتر در این سایت باعث بالا رفتن ترافیک و رتبه بالاتر در گوگل می شود. و بیشتر مصرف کنندگان و کسب و کارها امروزه تمام وقت در گوگل پلاس حضور دارند.
منبع: http://www.prnewsonline.com/water-cooler/2013/12/02/5-tips-to-get-your-brands-message-in-front-of-consumers-on-cyber-monday/?hq_e=el&hq_m=2795210&hq_l=12&hq_v=472ca672b1
مترجم: دکتر عادل میرشاهی- کارشناس روابط عمومی و سئو پی آر- اگر نقدینگی محدودی دارید و نمی توانید افرادی را در آژانس روابط عمومی خود استخدام کنید، حق ندارید اجازه دهید که پتانسیل های بالقوه وبسایت شرکت تان در اینترنت بیهوده به هدر رود. اگر دقیقا بدانید که چه کاری انجام می دهید، می توانید متخصص روابط عمومی اینترنتی خودتان شوید و به طور کامل تمام قسمت های آن را شخص خودتان پوشش دهید. در این نوشتار پنج نکته برای تبادل نظر مطرح شده است که شما را در مسیر اجرای فعالیت های یک متخصص روابط عمومی آنلاین قرار می دهد:
1. در سایت های ارائه مقالات رایگان از قبیل «هارو» عضو شوید. «هارو» مخفف «کمک برای انتشار گزارش است». «هارو» راهی پیشبرنده برای روابط عمومی تا دور دست هاست. با یک سرویس خبرنامه رایگان ایمیلی می توانید به خبرنگارانی دست پیدا کنید که جویای محصولات، شرکت ها و مردم در مقالات چاپی، وبسایت های، بلاگ ها و حتی شوهای تلویزیونی و پخش رادیویی هستند. این به مانند روابط عمومی رایگان است- چطور می توانید به آن نه بگویید؟-در این قبیل موارد هرچقدر که پیشرو باشید، موفق تر خواهید بود. ممکن است در گذشته تلاش های برای انتشار مطالبتان در مطبوعات کرده باشید و با واژه «نه» از طریق خبرنگاران مواجه شده باشید، اما با قرار دادن محتوا در سایت هایی از قبیل «هارو» می توانید با تلاش بیشتر، بازخورد های بسیار خوبی را دریافت کنید.
2. مدیریت رسانه های اجتماعی تان را به سادگی اعمال کنید. این ها نوعی برنامه رایگان و نرم افزارهای تحت وب هستند که می توانید به سادگی از آنها برای مدیریت رسانه های اجتماعی تان استفاده کنید و اگر می خواهید در این عرصه موفق شوید، حتما از آنها استفاده کنید. خدماتی مانند «هووت سویت» اکانت های شما در فیسبوک، تویتر و لینکداین را در یکجا یکپارچه می کند. «هووت سویت» به شما این اجازه را می دهد آمار خود را پیگیری کرده و پیام هایی را که در هدایت ترافیک به وبسایت شما اثر گذار تر هستند بشناسید و علاوه بر این اطلاعات ارزشمندی را در اختیار شما قرار می دهد.
3. در جریان گفتگوی مردمی که درباره شما سخن می گویند قرار گیرید. ابزارهای مدیریت رسانه های اجتماعی، از قبیل «هووت سویت» به شما این اجازه را می دهید که به سادگی بر کلمات کلیدی نظارت داشته باشید که این ویژگی شما را در تماس با افرادی قرار می دهد که در مورد شما صحبت می کنند یا جویای محصولات شما می باشند. آلرت گوگل را برای نام شرکت و نام خودتان و کلمات کلیدی مرتبط با حوزه فعالیت تان نصب کنید. با این کار در جریان اینکه مرتبا چه مسائلی درباره شما گفته می شود قرار می گیرید (خوب و بد) و همیشه در جریان آخرین دستاوردهای حوزه کاری تان خواهید بود.
4. محتوای خوب در وبسایت خود منتشر کنید (و آنگاه آن را در سایر رسانه های اجتماعی ترویج نمایید). بخشی از یک استراتژی خوب روابط عمومی اینترنتی این است که همواره در کنار مشتریان بالقوه و موجود بماند. وبلاگی را برای سایت شرکت خود نصب کنید زیرا این یکی از بهترین راه ها برای تازه نگاه داشتن محتوای سایتتان است- به مشتریان دلیلی می دهد که برگردند و به مشتریان بالقوه کمک می کند تا شما را در اولین جایگاه پیدا کنند. مقالات جذاب منتشر کنید و نکاتی مرتبط با کسب و کارتان ارائه دهید و آنگاه آنها را در صفحات شبکه های اجتماعی خود لینک کنید (و دیگران را نیز به اشتراک گذاشتن آنها تشویق نمایید.)
5. سئوی خودتان را بشناسید. یک تحقیق کوچک در کلمات کلیدی می تواند راهی طولانی را در دستیابی شما به مشتریان بپیماید- بهترین ارباب رجوع آن است که از طریق ترافیک ارگانیک موتورهای جستجو وارد سایت شما شود. دریابید کدام کلمات کلیدی شما را در رقابت پیشتاز می کند و بر روی آنها در استراتژی محتوا و مدیریت رسانه های اجتماعی کار کنید. بعد از همه این ها هر تویت، بلاگ و لینک دریافتی ارزش سئویی خواهد داشت. چرا بهره کافی را از محتوای خود نبرید؟
مطمئنا آموزش رسیدگی به فعالیت های روابط عمومی اینترنتی در ابتدا کاری تخصصی به نظر می رسد و وقت شما را محدود می کند اما از آنجا که شما سیستمی را نصب می کنید و اندک اندک با آن بیشتر آشنا می شوید، ادامه این کار برایتان بسیار ساده و لذت بخش خواهد بود.
منبع: http://www.contentfac.com/5-diy-internet-public-relations-tips/
لن مکی- دیگر در دنیا هیچ صحبتی از سئو نیست و به طور کلی در روابط عمومی ادغام شده است.
متخصصان سئو این را تشخیص داده اند، و اکثریت آنها دارند به سوی بهره گیری از روابط عمومی پیش می روند: چه این مساله عنوان شود و چه نه، همه نجبای سئو به تولید محتوای با کیفیت می پردازند و در تعامل با تاثیرگزاران آنلاین می کوشند.
بازاریابان عمومی نیز این نکته را درک کرده اند. در یک نظر سنجی که اخیرا از میان 250 بازاریاب بریتانیایی انجام شده است، 52 درصد گفته اند که روابط عمومی و سئو در ارتباط نزدیک با یکدیگر در سازمان ها کار می کنند، و یک گروه 71 درصدی از آنها اذعان داشته اند، آژانس های روابط عمومی آنها متخصصان سئو نیز هستند.
اما چگونه آن آژانس های روابط عمومی جایگاه بدیع خود را به عنوان متخصص سئو بازی می کنند؟
یک اکثریت 61 درصدی از بازاریابان گفته اند، آنها به دریافت دانش سئو در خانه شان بسنده نکرده اند، بنابراین جای شگفتی نیست که آنها بر متخصصان آژانس ها تکیه کنند. اما دیده می شود که بسیاری از آژانس های روابط عمومی هنوز این داستان را به بازی گرفته اند، و هنوز قابلیت ارائه این خدمت را به مشتریان خود ندارند.
• خدمت سئو همانند خدمت روابط عمومی ارائه می شود
این سوء ظن از اینجا نشات می گیرد که آژانس های روابط عمومی به ما گفته اند، خودمان از طریق ابزارهای قدرتمندی که برای سئو طراحی شده اند، می توانیم از خدمات سئو بهره مند شویم.
شریک تحقیقاتی ما ریتورتال، فهرست بزرگی از وبسایت های بریتانیای کبیر دارد، و تفحصی در خصوص سایت هایی که نام روابط عمومی در عنوان صفحه آنها وجود داشته انجام داده است. جمع بندی این شد که آن سایت ها اصولا شرکت هایی بودند که خدمات روابط عمومی ارائه می کردند.
آنها سپس سایت هایی را که پیدا کردند، مورد بررسی قرار دادند و همه جای آن را به دنبال واژه سئو گشتند، فرض این بود که آنها باید خدمات سئو را ارائه دهند و باید آن خدمت را در قسمتی از سایت خود قرار داده باشند.
یک بخش 26 درصدی از آنها به سئو نپرداخته بودند و 74 درصد باقی مانده سئو را انجام نمی دادند. ما می توانیم فرض کنیم که این سایت ها در دو گروه از شرکت های روابط عمومی تقسیم می شوند؛ آنهایی که خدمات سئو را ارائه می دهند اما در عمل در سئو سایت های شکست خورده اند و آنهایی که آن را ابدا ارائه نمی دهند.
اگر شما از من بپرسید، باید بگویم که هر دو اشتباه، فجیع است.
• آیا سئو خدمتی جدا از روابط عمومی است؟
یک پاسخ این است که می تواند جدا باشد، اگر روابط عمومی و سئو یک چیز هستند، چرا آژانس های روابط عمومی حتی اگر نیاز باشد آن را به عنوان خدمتی مجزا ارائه می کنند؟
این سوالی است که ما نیز با آن برخورد کردیم.
پاسخ ساده این است که یک آژانس، تخصص و زمان خود را می فروشد، و سئو به هردوی آنها به شدت نیاز دارد. به ویژه وقتی درگیر سایت های بسیار بزرگ می شود، تغییرات روی سایت و تحقیقات کلمات کلیدی، بیشتر از اینکه وابسته به روابط عمومی باشند تکنیک های سئویی هستند که وقت و تخصص زیادی نیاز دارند.
اما یک گام به عقب باز می گردیم. تفاوت بنیادین، کار کردن با اهداف است. هدف سئو نهایتا این است که ترافیک با کیفیتی را به وبسایت هدایت کند. این هدف یکی از اهداف روابط عمومی است، اما در واقع این هدف خود راهی به سوی رسیدن به اهداف اساسی روابط عمومی از قبیل ایجاد آگاهی از یک برند، کسب و کار و فرد است و یا به طور کلی بیشتر مدیریت درک عمومی آنها است.
به دو خدمت فکر کنید. در فرآیند خرید یک مشتری بالقوه، ارائه دو خدمت کاملا مجزا، ضروری است زیرا خریداران در مرحله اول به موارد خدمات فکر نمی کنند، آنها در ابتدا به مشکلات و اهدافشان می اندیشند. این بدین معناست-
• «من دوست دارم ترافیک ارگانیک سایت خودم را افزایش دهم، بنابراین من به سئو نیاز دارم.»
• یا «من دوست دارم افراد بیشتری در جریان کسب و کار من قرار داشته باشند، یا برای حل مشکلات ویژه ای که درک عموم را می طلبد، نیاز به روابط عمومی دارم.»
شاید با گذشت زمان این موضوع تغییر کند، اما در حال حاضر مشتریان معمولی وقتی می خواهند فرآیند خرید خود را در اینترنت انجام دهند، دو عبارت: «آژانس روابط عمومی» و «آژانس سئو» را جستجو می کنند. و زمانی که این اتفاق می افتد، آژانس های روابط عمومی در نتایج سئو جستجو نمی شوند و با کمبود مشتری در این حوزه روبرو می شوند که در نتیجه آژانس های روابط عمومی کم کم از ارائه خدمات سئو باز می مانند.
مترجم: دکتر عادل میرشاهی
منبع: http://econsultancy.com/blog/63857-seo-is-now-pr-but-are-pr-agencies-still-not-ready
مترجم: دکتر عادل میرشاهی- کارشناس روابط عمومی و سئو پی آر– سال ها درباره موجودیت موازی سئو و روابط عمومی سخن گفته ام.
یادداشت های فراوانی در مناسبت های مختلف نوشته ام (در مورد اینکه سئو و روابط عمومی چیست؟ و تفاوت های این دو کدام اند؟) و در رویدادهای فراوانی در باب اینکه چگونه روابط عمومی و سئو در هم تافته شدند، سخنرانی کرده ام. (اینکه آیا روابط عمومی سلاح رازآلود سئو است؟)
در خلال زمان هایی که خستگی بر من غلبه می کند، احساس اعتماد به نفس (خودخواهی؟) می کنم و اینکه برای سال ها به روابط عمومی و سئو پرداخته ام، مرا به کار امیدوارم می کند.
با ظهور روزآمد بدشکوم پنگوئن گوگل، تمرکز بر ساخت لینک به راهی از کمیت به کیفیت منتقل شد. از آنجا که تبهکاران عرصه سئو تقلا کردند به این روزآمد راه بیایند، دیدگاه من نسبت به ضرورت همکاری سئو و روابط عمومی تقویت شد.
برای دریافت پوشش رسانه ای، نیاز به داستان خوب دارید. برای دریافت لینک، نیاز به تماس خوب دارید.
در هر دو مورد نیاز به ساخت قلابی دارید که جلب توجه کنید و شرایطی را ایجاد کنید که کارتان به اندازه ای جالب باشد که عدم توجه به شما کاری سخت برای افراد قلمداد شود. ورود پنگوئن برای آژانس های سئویی که بر تولید انبوه هرزه نامه برای ساخت لینک( بدون توجه به کیفیت محتوا) تکیه کرده بودند، خبر بدی بود. و برای آژانس های روابط عمومی که از داستانسرایی برای فروش و معرفی محصولاتشان به مخاطبان استفاده می کردند، خبر خوشی بود.
روزآمد پنگوئن گوگل همانند کریسمس بود- جیبتان خالی می شود اگر بزرگسال (یا آژانسی با کلاه سیاه) باشید. اما هدیه های زیبا می گیرید اگر کودک ( یا آژانس روابط عمومی) باشید.
ما به روند تبدیل تکنیک های هرزه نامه ای سئو که باعث تشویق به تولید محتوای مطلوب می شود، خوش آمد می گوییم اما این روند به بحث «مرگ سئو» دامن زده است و سرانجام آتش جنگ میان آژانس های آنلاین- سئو و آژانس های سنتی روابط عمومی- و آنهایی که به دنیای دیجیتال رو کرده اند را مشتعل می کند.
• چه کسی بیشتر در می آورد؟
شخصا فکر می کنم این جالب ترین بمبی است که در جنگ منفجر شده است.
روابط عمومی همیشه درباره ساخت روابط سخن گفته است. آژانس های روابط عمومی در کسب و کارهایی کاملا پیروز می شوند که از استعدادهای خود در کتاب سیاه شان استفاده کرده اند. ساخت لینک موفق نیازمند شکل دهی روابط است. در ملاقات های اخیر تجاری برخی مدیران، من را در مورد کیفیت روابط با صاحبان سایت مورد پرسش قرار دادند.
در آن روابط ارزش های ذاتی وجود دارند. از یک چشم انداز تجاری، آن ارزش نیاز دارد که محافظت شود و در عین حال که دوست دارم پهلو به پهلوی آژانس های روابط عمومی کار کنیم؛ تعداد روزافزونی از مسائل حاشیه ای را زمانی که می خواهیم با سایتی آنلاین همکاری کنیم، می بینم. این بدین معنی است که روابط عمومی ها با فضا آنلاین رابطه خوبی ندارند در حالی که جایگاه روابط عمومی امروز فضای آنلاین است.
در تجربه من، آژانس های سئو در قبال روابطشان با سایر سایت ها بیشتر نگاهی آزاد به اقتصاد دارند و من معتقدم که آنها نیازمند آموختن سریع ارزش هایی که روابط خوب می توانند برای سایت ایجاد کنند، هستند. چراکه این روابط می تواند جایگزین خبرد لینک شود و این چیزی است که آژانس های سئو به آن فکر نمی کنند.
بحثی جدی درباره اینکه آژانس های روابط عمومی قاعدتا در رسانه ای شدن بهتر عمل می کنند وجود دارد. آن ها این کار را طی سال ها انجام داده اند، در خلال مدتی که متخصصان سئو بدون کار اضافی تنها بر داده های متا و چگالی کلمات کلیدی تکیه داشتند.
آنچه من دیدم به هر حال ناتوانی آژانس های روابط عمومی برای برداشتن گامی فراتر از معرفی سازمان از طریق فهرستی کوچک از برترین بیانه های مطبوعاتی شان که تبدیل به خبر شده اند، نیست. بله، آنها ممکن است روابط مستحکمی با آن ناشران و وبسایت ها داشته باشند اما به استقبال فرصت های جدید در خصوص راه هایی که آژانس های دیجیتال به آن مایلند نمی روند. آژانس های روابط عمومی تکیه شان بر کتاب سیاه است اما آژانس های دیجیتال ورای نگاه به کتاب سیاه نگاهی به آینده و بهبود شرایط و فعالیت هایی که می توانند آن کتاب را رشد دهند، دارند.
آژانس های سئو در فرصت سازی برای ساخت لینک بهتر عمل می کنند و از نظر حقیر هزینه کمتری بابت تعامل می پردازند. این بدین معنا نیست که همه سایت های قدیمی این کار را می کنند اما چندین سایت (به ویژه وبلاگ) وجود دارند که ممکن است هنوز برندی نام آشنا نباشند. اما محتواهای عالی تولید می کنند و با مخاطبان خود به خوبی ارتباط برقرار می کنند. فعالیت آنها بیشتر در رده فعالیت آژانس های روابط عمومی است که متاسفانه توسط آژانس های سئو پیدا می شوند.
• چه کسی پیروز جنگ است؟
من فکر می کنم در واقع پیش بینی این موضوع بسیار آسان است. نه آژانس های روابط عمومی و نه آژانس های سئو.
پیروزی از آن آژانس هایی است که فعالیت خود را منحصر به یکی از زمینه های روابط عمومی یا سئو نکرده اند و در هر دو زمینه فعالیت می کنند. آنها ذهنی روابط عمومی دارند و با فضای دیجیتال آشنا هستند. در جهانی که به طور فزاینده دیجیتال می شود و مطبوعات سنتی در حال دست و پا زدن است، مدرسه قدیمی آژانس روابط عمومی شانسی برای پیروزی ندارد.
آژانس های روابط عمومی ای که از درگیر کردن خودشان با بازاریابی دیجیتال سر باز می زنند، در راه سقوط قرار گرفته اند (استثنا ممکن است وجود داشته باشد اما آن فقط برای کسانی است که به جایی وابسته اند.)
در مقابل من فکر می کنم نهایتا زمان آن رسیده که بپذیریم «سئو مرده است.» و این ادعای معقولی است. دقیق تر بگویم، من فکر می کنم که سئو با آن فهمی که همگان از آن دارند، دیگر مرده است. اما در واقع سئو هنوز زنده است و هنوز قابلیت های گذشته اش را در خود دارد. اما در مورد جایگزینی و اقتدار (زنگ برای روابط عمومی به صدا در آمده؟) و نه در مورد تکنیک های روی صفحه. سئو بیشتر درباره لینک های متصل کننده صفحات به همدیگر و ارائه لینک ها به دایرکتوری ها است.
ممکن است قدری بیش از حد پیش رفته باشم اما هنوز احساس می کنم که آژانس های سئو در مقایسه با آژانس های روابط عمومی در صدر جدول بازی در عرصه دیجیتال قرار دارند. بهره گیری از کلمات کلیدی در جهت دهی ایده های محتوا و استفاده وسواس گونه از تحلیل برای ارزیابی کارایی، هنوز تحت اقتدار آژانس های دیجیتال صورت می گیرد.
علی السویه است که تنها خیمه شب بازی های سئو واقعا می توانند پیگیری واقعی از مسائل سرویس دهنده و روی صفحه را انجام دهند. همه رسانه ها در جهان مسائل تکنیکی را تکمیل نمی کنند و هنوز این بخش از وظایف سئو برای آنها حیاتی به نظر می رسد. تنها همین دلیل باعث می شود که آنها همیشه به متخصص سئو نیازمند باشند.
• کجا رسانه مرورگر مناسب است؟
ما از سئوی واقعی در سال 2012 فاصله گرفته ایم و معتقدیم جنبش «بازاریابی محتوا» به آژانس های ترکیبی نزدیکتر می شود.
حقیقت این است که تبدیل «بازاریابی محتوایی» به شکلی بیشتر در معنا و مفهوم وجود دارد- سئو هنوز هسته اصلی آنچه ما انجام می دهیم می باشد و هنوز ملجا دریافت ترافیک از طریق به اشتراک گذاری به حساب می آید. من امیدوارم که این مساله به دستیابی مهارت های وسیعتری کمک کند که به صورت سنتی از یک آژانس سئو انتظار آن می رفت. سئو نباید یک انبار محتوا را بگرداند و باید در قلب طرح های بازاریابی شما حضور داشته باشد.
شکی نیست که ما در زمانه جذابی زندگی می کنیم، اما مرورگر رسانه از روز اول سئو و روابط عمومی را ممزوج کرده اند، بنابراین من می توانم به آسانی در شب ها بخوابم و از تماشای این بازی لذت ببرم.
شما چه فکر می کنید؟ ما همانند همیشه مشتاقیم که نظرات شما را بشنویم بنابراین در ارسال نظراتتان برای ما هیچ شبهه ای به دل راه ندهید.
منبع: http://www.browsermedia.co.uk/2013/06/27/seo-war-let-the-battle-commence/
نویسنده: دکتر عادل میرشاهی- نیچ بلاگینگ به عمل ایجاد یک وبلاگ با قصد استفاده آن فروش کالا یا خدمات در یکی از بازارهای نیچ گفته می شود.
برخی بحث می کنند که هر وبلاگی به نوعی یک نیچ بلاگ است، اما این واژه تنها به نوع خاصی از وبلاگ که با هدف تجاری طراحی شده است، صدق می کند.
اگرچه بلاگینگ و بازاریابی نیچ مفاهیم جدیدی نیستند، اما مفهوم نیچ بلاگینگ در سال های اخیر مطرح شده است.
معمولا نیچ بلاگ ها حاوی تبلیغات و برخی انوع (پرداخت به ازای هر کلیک) هستند. در برخی موارد هدف یک نیچ بلاگ بر انگیختن یک بازدید کننده برای مشاهده یک وبسایت دیگر است. که در آنجا بتواند به او کالا یا خدمات خود را عرضه کند.
برخی افراد نیچ بلاگ ها را با نام اسپلاگز (وبلاگ هرزه نامه ای) هم نامیده اند اما این نام نمی تواند بیانگر مفهوم نیچ بلاگ باشد. و تفاوت عمده در نیچ بلاگ با اسپلاگز در این است که نویسنده نیچ بلاگ محتوای مفید و مرتبط تولید می کند و به وسیله این محتوا مخاطب خود را از طریق موتورهای جستجو به سوی وبلاگ خود جذب می کند.
محبوبیت نیچ بلاگ در میان بازاریابان جدید می تواند به دلایلی چند از قبیل: هزینه کم، سازگاری و تولید ترافیک باشد.
• هزینه
مهمترین دلیل ویژه محبوبیت نیچ بلاگینگ، هزینه آن است. نیچ بلاگرها می توانند به سرعت و به سادگی و رایگان آن را ایجاد کنند. در این راه بازاریابان می توانند ارزیابی از طریق نیچ ایجاد شده داشته باشند، که آیا می توان در این حوزه هزینه و وقت صرف کرد، یا خیر.
• سازگاری
از آنجا که مردم اغلب جویای تغییر هستند، این مساله برای بازاریابان موفق بسیار مهم است که همراه با روندها و مدها خود را به روز نگاه دارند. با استفاده از سرویس رایگان، نیچ بلاگرها می توانند به سرعت خود را با تغییرات بازار هماهنگ کرده و یا وبلاگ نیچ دیگری ایجاد کنند.
سازگاری همچنین به توانایی به روز رسانی اشاره دارد. یک ویژگی خاص وبلاگ این است که می توان در آن هر روز مقالات جدیدی را قرار داد و بر این مبنا همچنین هر یادداشت وابسته به یک صفحه است که به بلاگر اجازه می دهد مقالاتی مستقل از یکدیگر ایجاد کند.
• تولید ترافیک
فایده دیگر نیچ بلاگ این است که یک وبلاگ که مرتبا به روز می شود می تواند به سایت اصلی لینک داشته باشد و بدین ترتیب می توان بخشی از ترافیکی را که به وبلاگ مراجعه می کند را به سوی سایت منتقل کرد.
همچنین استفاده از خبرخوان که به طور طبیعی در اکثر سیستم های وبلاگ وجود دارد، باعث شناسایی بهتر آنها در موتورهای جستجو شده و ترافیک بیشتری را به سوی سایت سرازیر می کند. آنها همچنین قابلیت دریافت لینک را از وبلاگ های دیگر بسیار بیشتر از سایت ها دارند و لذا، این تبادل لینک می تواند به تقویت نیچ بلاگ ها نسبت به وبسایت ها بیانجامد. برخی از سیستم های نیچ بلاگ به آنها اجازه می دهند که با دعوت خوانندگان به کلیک بر روی تبلیغات سایت، هزینه هایی را به ازای هر کلیک دریافت کنند.
• کاربرد نیچ بلاگ در روابط عمومی
روابط عمومی ها در شرکت های مختلف بهره های متفاوتی را از نیچ بلاگ می برند.
1. روابط عمومی های سازمان های تجاری
2. روابط عمومی های دولتی و ترویجی
در روابط عمومی های سازمان های تجاری، نیچ بلاگ به عنوان ابزاری مناسب برای آزمون بازار به کار گرفته می شود. فکر کنید که شما می خواهید محصول جدیدی را در بازار ارائه کنید. اگر در ابتدا بخواهید یک فروشگاه تاسیس کنید، این کار برای شما هزینه بر خواهد بود و احتمال دارد با شکست روبرو شوید.
اما چنانچه از نیچ بلاگ ها استفاده کنید، می توانید محصول خود را در این بلاگ به طور رایگان عرضه کرده و پس از مدتی، دریابید که آیا برای این محصول بازاری وجود دارد یا خیر. در واقع نیچ بلاگ می تواند به عنوان ابزاری برای بازارسنجی به کار رود.
در روابط عمومی های دولتی و ترویجی، نیچ بلاگ می تواند برای افزایش بازدید سایت اصلی به کار رود. چراکه وبلاگ به دلیل ویژگی های خاصی که دارد، بسیار بهتر از سایت در جستجوگرها فهرست می شود و لذا بازدید کننده وبلاگ بسیار بیشتر از سایت است و بسیاری از افراد دوست دارند اخبار خود را از وبلاگ ها دریافت کنند. چراکه سبک نگارش نزدیک به گفتگو در وبلاگ باعث برقراری ارتباط بهتر با مخاطب می شود و به همین دلیل شما می توانید با راه اندازی یک نیچ بلاگ افرادی را به سمت وبلاگ خود جذب کرده و سپس او را به سوی سایت سوق دهید.
یکی از سیستم های محبوب و حرفه ای فارسی نیچ بلاگ که امکانات نسبتا مناسبی را برای نیچ بلاگینگ ارائه می دهد، میهن بلاگ است.
دکتر عادل میرشاهی – در این نوشتار قصد داریم تا اندکی نام های متعدد روابط عمومی را مورد مداقه قرار داده و دریابیم که کدام یک از این عناوین برای فعالیت ما مناسب است؟
عادل میرشاهی (سردبیر شارا)- وقتی کتاب های روابط عمومی 2 یا روابط عمومی الکترونیک و امثالهم را ورق می زنیم، با عناوینی همچون روابط عمومی الکترونی، روابط عمومی الکترونیکی، روابط عمومی دیجیتال، روابط عمومی سایبر، روابط عمومی آنلاین، روابط عمومی اینترنتی و روابط عمومی مجازی روبرو می شویم.
عناوینی که تعاریفشان بسیار شبیه به هم است و در عین حال هیچ کسی نگفته: «همه این ها یعنی روابط عمومی 2»!
در این نوشتار قصد داریم تا اندکی این نام ها و تعدد آنها را مورد مداقه قرار داده و دریابیم که کدام یک از این عناوین برای فعالیت ما مناسب است؟ و یا اینکه همه آنها در واقع یک چیز است و باید به عنوان روابط عمومی 2 تقلیل یابد؟
• چرا این همه عناوین پر تمطراق؟
روابط عمومی حوزه ای میان رشته است. رشته هایی همچون: جامعه شناسی، روانشناسی، مدیریت، حقوق، تاریخ، روزنامه نگاری، ادبیات، گرافیک، کامپیوتر، آی تی، هنر، تبلیغات، رسانه و …
هر کدام از رشته های فوق تاثیری در شکل گیری روابط عمومی دارند. به عنوان مثال زمانی که گرافیک رایانه ای جانشین گرافیک سنتی شد، خطاط ها و طراح ها دیگر جایی در روابط عمومی ها نداشتند و با گرافیست های کامپیوتری جایگزین شدند.
اما از آنجا که نوشتن بنر یا همان پارچه نویسی، تاثیر زیادی در ساختار روابط عمومی ایجاد نکرد، این تغییر باعث نشد که حوزه ای به نام روابط عمومی گرافیک دیجیتال ایجاد شود.
یا در مورد نرم افزارهای تحلیل محتوا که جایگزین روش های سنتی آن شدند، به دلیل اینکه بحث نحوه نظرسنجی باعث نشده بود که در ساختارهای روابط عمومی ها تغییری ایجاد شود لذا ما عنوان جدیدی به نام روابط عمومی SPSSی نداریم.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی الکترونی
روابط عمومی زمانی دچار تغییرات ساختاری شد که رسانه های الکترونی تا حد زیادی در میان مردم نفوذ کرد. رسانه هایی از قبیل رادیو و تلویزیون توانستند به سرعت در میان مردم فراگیر شوند و از آنجا که این ابزارها خود از تلفیق چند دانش به وجود می آمدند، روابط عمومی مجبور به ایجاد ساختارهای جدید شد. به عنوان مثال برای تهیه یک مصاحبه رادیویی نیازمند این افراد هستیم:
1. یک دستگاه ضبط صوت.
2. شخصی که بتواند با آن کار کند و در عین حال توانمندی های بیانی بسیار بالایی داشته باشد تا در میان مصاحبه تپق نزد.
3. در ادامه به یک ویراستار صوتی که بتواند مواردی را که به اشتباه مطرح شده اند حذف و جایگزین کند.
4. در نهایت کسی که رسانه رادیو را بشناسد و بداند که چه مواردی را می توان در این رسانه طرح کرد و از آن پاسخ گرفت.
این موارد در مورد رسانه تلویزیون بسیار بیشتر است و علاوه بر آگاهی شخص از سیاستگزاری های رسانه تلویزیون بایستی موارد فنی زیادی در این خصوص بداند و همه اینها نیازمند ایجاد بخشی تحت عنوان «سمعی و بصری» در روابط عمومی است.
بنابراین روابط عمومی الکترونی با ورود رادیو تغییرات زیادی در ساختار روابط عمومی ایجاد کرد در حالیکه مثلا همان گرافیک رایانه ای تنها جایگزین بخش (خطاط و طراح) شد.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی الکترونیکی
با ورود دستگاه های تلکس در مطبوعات، روابط عمومی ها نیز توانستند از این دستگاه استفاده کنند و دیگر نیازی به مراحل سخت تولید و انتقال اخبار نبود. این اختراع به همراه تلفن که حوزه ای به نام برق و مخابرات را به روابط عمومی پیوند می زند در ساختار روابط عمومی تغییراتی را ایجاد کرد.
کسانی که در گذشته مسئولیت جابجایی اخبار و نامه ها را داشتند، بازنشسته شدند و به جای آنها در بخشی به نام ارتباطات مردمی در روابط عمومی ها افرادی با دانش متفاوت جایگزین شدند. این تغییر ساختاری در روابط عمومی باعث شکل گیری روابط عمومی الکترونیکی شد. روابط عمومی الکترونیکی روابط عمومی است که متن در آن به صورت عکس ارسال می شود و به همین دلیل نمی توان در متن جستجو کرد و همچنین نمی توان ویرایش مورد نظر را در داخل متن انجام داد و به همین دلیل این روابط عمومی هنوز در تولید محتوا با مشکلاتی روبرو است.
برخی نیز در سال های اخیر این برداشت ابتدایی از روابط عمومی الکترونیکی را به بهره مندی «روابط عمومی» از اینترنت تعمیم داده اند که به نظر می رسد، از آنجا که واژه های جدیدی را با ورود این پیشرفت های تکنولوژیک به روابط عمومی داده اند، غیر ضروری است.
مگر اینکه اساتید این حرفه با هم به توافق نظری بر روی به روز رسانی عبارت روابط عمومی الکترونیک برسند و این واژه یکتا واژه مورد قبول اهل فن واقع شود.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی دیجیتال
دیجیتال یا 0 و 1، ورود بشر را به عرصه جدیدی فراهم کرد. عرصه ای که در آن دیگر هیچ چیزی ثابت باقی نمی ماند و هر چیز قابل تصحیح و ارسال است. بهره مندی روابط عمومی از کامپیوتر سبب تغییرات بنیادین در ساختار روابط عمومی ها شد.
چراکه با ورود کامپیوتر سیستم چاپ متحول و فرآیند حروفچینی و انتشار تا حد زیادی در خود واحد روابط عمومی امکان پذیر شد.
اما ورود کامپیوتر همزمان با ورود اینترنت نبود و متاسفانه در برخی منابع این مساله در نظر گرفته نشده است. روابط عمومی دیجیتال روابط عمومی است که می تواند تا حدودی از گرافیک رایانه ای بهره مند شود اما نمی تواند آن از طریق شبکه به کامپیوتر دیگری انتقال دهد. در این روابط عمومی می توان متونی را که در رایانه تایپ شده اند جستجو کرد اما نمی توان متون اینترنت را ورق زد.
روابط عمومی دیجیتال دبیرخانه روابط عمومی را متحول کرده و باعث شد که نامه ها به صورت تایپی چاپ شده و سپس فکس شوند. اما هنوز استفاده از ایمیل در این روابط عمومی متداول نبوده است. در عین حال سرعت بالای انتشار خود زمینه ای است که باعث بالا رفتن سرعت اطلاع رسانی در روابط عمومی می شود.
شاید برای ما که در یک کشور جهان سوم زندگی می کنیم، مرز عبور از این حوزه های روابط عمومی بسیار کوتاه باشد اما در کشورهای صنعتی و توسعه یافته این حوزه های روابط عمومی با تجاربی همراه بوده و فرآیند توسعه به یکباره اتفاق نیافتاده است.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی آنلاین
با ظهور شبکه های رایانه ای از قبیل اینترانت و اکسترانت، روابط عمومی توانست ارتباط خود را با رایانه های شرکت های بزرگ به صورت همزمان برقرار کند. به یاد داشته باشید که در بسیاری از منابع متاسفانه روابط عمومی آنلاین را همزمان با ورود اینترنت دانسته اند. در حالی که روابط عمومی آنلاین تنها بهره ای که از تکنولوژی برده برقراری ارتباط با سایر سازمان ها، نهادها، خبرگزاری ها و مراکز علمی و پژوهشی بوده که به شبکه های انتقال داده به صورت داخلی متصل بوده اند. روابط عمومی در این زمان می توانسته به طور مستقیم با خبرگزاری ها و روزنامه ها اطلاعات خود را رد و بدل کند اما هنوز شبکه ای برای عامه مردم و ارتباط با عامه مردم شکل نگرفته است.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی اینترنتی
روابط عمومی اینترنتی با ورود اینترنت به عنوان شبکه ای عمومی و فراگیر مطرح شد. اینترنت خود می تواند یکی از ابزارهای مهم برای اقناع مخاطبان باشد. اما در ابتدای راه هنوز اینترنت بیشتر یک ابزار ارتباط جمعی در سطح توده و اطلاع گیری در سطح افراد تلقی می شد.
هنوز فضای وب تنها متعلق به صاحبان صنایع و شرکت های بزرگی بود که توان این سرمایه گذاری را داشتند. لذا روابط عمومی می توانست از این فضا برای اطلاع رسانی استفاده کند اما دریافت اطلاعات به کندی و تنها از طریق ایمیل مقدور بود.
روابط عمومی اینترنتی عمر کوتاهی داشت و با ورود شبکه های اجتماعی به عرصه فضای وب، به عنوان یک مفهوم در حوزه روابط عمومی به پایان عمر خود رسید.
اگر چه در مورد تمام این عبارات بازتعریف صورت گرفته اما این تعریف مجدد نمی تواند تاثیری بر تاریخ شکل گیری و استفاده از این نوع روابط عمومی داشته باشد.
در روابط عمومی اینترنتی ما در ساختار روابط عمومی شاهد تغییر دیگری هستیم. خبرنامه های الکترونیکی جایگزین خبرنامه های چاپی می شوند. در حالی که در روابط عمومی آنلاین به دلیل اینکه هنوز مخاطبان ما عامه مردم نبودند، امکان این تغییر ساختاری وجود نداشت.
در روابط عمومی اینترنتی کاغذ جای خود را به صفحات وب می دهد اما هنوز دریافت اطلاعات در فضای شفاف امکان پذیر نیست و مخاطبان، ارتباط شخصی خود را با مسئول روابط عمومی از طریق ایمیل برقرار می کنند و هیچ کس غیر از این دو درجریان این ارتباطات قرار نمی گیرد.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی سایبر
با ورود شبکه های اجتماعی که امکان ایجاد دیالوگ را در سطح وسیع داشتند، روابط عمومی تغییر دیگری را تجربه کرد. میزان دسترسی روابط عمومی و مخاطبان به رسانه در روابط عمومی سایبر یکسان است. یعنی اگر روابط عمومی در سایت خود مطلبی را درج کند، مخاطب می تواند در وبلاگ خود آن را تکذیب نماید.
یا اگر خبری در فیسبوک منتشر شود، تایید صدق و کذب آن خبر در همان لحظه توسط کاربران مقدور است. به همین دلیل است که روابط عمومی سایبر آخرین دستاورد روابط عمومی قلمداد می شود. اما در روابط عمومی سایبر ما هنوز پاسخگویی فیزیکی را داریم و سایر بخش های روابط عمومی از قبیل پژوهش و افکار سنجی، ارتباطات مردمی، انتشارات و… وجود خارجی دارند.
در واقع روابط عمومی سایبر، بهره مندی از روابط عمومی سنتی با روش های مدرن بعلاوه استفاده از آخرین دستاورد های تکنولوژیک روابط عمومی است.
در روابط عمومی سایبر نیز ما در ساختار روابط عمومی تغییرات اساسی داریم. پاسخگویی همزمان مخاطبان در شبکه های اجتماعی که امروز زندگی مردم را تا حد زیادی تحت شعاع قرار داده باعث شده که روابط عمومی به صورت همزمان به پاسخگویی بپردازد.
چراکه در عصر روابط عمومی سایبر، امکان چت همزمان در مسینجرها و بعد از آن در فیسبوک فراهم شد.
• زمینه شکل گیری روابط عمومی مجازی
هزینه های بالای فضاهای فیزیکی و گرایش بی سابقه به فضای وب باعث شد که برخی سازمان ها دیگر فضایی را به نام روابط عمومی در بدنه ساختار خود ضروری ندانند. بنابراین ساختار روابط عمومی در این سازمان ها به حوزه جدیدی از روابط عمومی را به نام روابط عمومی مجازی وارد شدند.
در روابط عمومی مجازی که به اعتقاد من هنوز برای ورود به آن بسیار زود است، روابط عمومی کارکنان خود را به تعداد محدودی از افراد که تنها از طریق اینترنت، تلفن و فکس به انجام فعالیت های روابط عمومی مشغول اند، تقلیل می دهند.
روابط عمومی مجازی به زودی در ایران طرفدار پیدا خواهد کرد و به نظر می رسد، آخرین تاثیر دنیای دیجیتال تا پایان دهه 90 در روابط عمومی باشد.
• کدام واژه روابط عمومی را برگزینیم؟
حوزه روابط عمومی ایران امروز با حضور سیاستمداران کشور در فضای فیسبوک، نیاز به خانه تکانی دارد. در واقع ما در کشورمان هنوز در روابط عمومی اینترنتی به سر می بریم.
اما در سازمان های خصوصی وارد روابط عمومی مجازی شده ایم. این سازمان ها عموم مخاطبانشان قشرتحصیل کرده اند و لذا به راحتی می توانند با ورود به عرصه روابط عمومی مجازی، هزینه های خود را کاسته و اثر گذاری خود را افزایش دهند. به عنوان مثال: آموزشگاه زبان سفیر، از روابط عمومی مجازی استفاده کرده و خود به تولید محتوای مناسب برای این فضا می پردازد.
البته باید دانست که ما در سازمان های رسمی نمی توانیم از روابط عمومی مجازی استفاده کنیم، چرا که روابط عمومی مجازی حذف بسیاری از ساختارهای سازمانی روابط عمومی را به دنبال دارد که این امر زمانی برای سازمان های ما مقدور خواهد شد که ضریب نفوذ اینترنت به بالای 95 درصد برسد.
• باز تعریف روابط عمومی ها یا تعریف واژگان جدید
اگر خوب دقت کنیم می بینیم که اصلا نیازی به این همه واژه سازی نبوده و کافی بود که تنها روابط عمومی الکترونی را بازتعریف می کردند تا همین واژه گویای همه آن سبقه بوده و در عین حال افراد را دچار پریشانی نکند.
رویکرد امروز در دنیا نیز به این سمت معطوف شده است و واژگانی که در این نوشتار به آنها پرداخته شد، بازتعریف شده اند.
به عنوان مثال پس از روزآمد شدن الگوریتم پنگوئن و پاندا (در مارس 2012)، که باعث تحول حوزه علمی بهینه سازی برای موتورهای جستجو (سئو) به حوزه جدید سئو پی آر (SEO PR) شد؛ متخصصان روابط عمومی واژه سئو پی آر (SEO PR) را معادل واژه روابط عمومی اینترنتی قرار دادند.
این روند در مورد سایر واژه ها نیز در حال اتفاق است چرا که متخصصان روابط عمومی به این نتیجه رسیده اند که این واژه سازی ها باعث گنگ شدن مفهوم روابط عمومی شده و نمی تواند پیش برنده باشد. بنابراین می توانیم در کاربرد نوین این واژه ها از همان روابط عمومی 2 استفاده کنیم؛ اگرچه همانطور که ملاحظه شد، این واژه ها با هم تفاوت های فراوانی دارند.
منابع:
1. جلالی، دکتر علی اکبر (1388)، « روابط عمومی 2 »، تهران: انتشارات کارگزار روابط عمومی
نویسنده: کریس لی
مترجم: دکتر عادل میرشاهی- کارشناس روابط عمومی و سئو پی آر- من تمام دو روز گذشته را در برایتون برای کنفرانس فوق العاده سئو سپری کردم. شرکت در این رویداد و اداره یک کارگاه درباب سئو و روابط عمومی برای من فرصت مغتنمی بود که ضمن به روز کردن دانشم در این حوزه تخصصی، به بیان دیدگاه ها و نکته نظراتی بپردازم که پیشتر کمتر مطرح شده اند. روابط عمومی نقشی عظیم در سئو برای ساخت لینک های دریافتی از سایت های متنوع و مقتدر بازی می کند. و من نمی توانم باور کنم که این موضوع تنها یک نقطه نظر ساده باشد. بنابراین وقتی که با بازخورد برخی در تویتر روبرو شدم که به بهترین نحو از این حس مشترک صحبت کرده بودند و متعاقب آن طرح این موضوع توسط لکسی مایلز در سخنرانی اش، بسیار متحیر شدم.
مایلز که در شرکت مشاوره دیجیتال دیستالید کار می کند در سخنرانی اش درباب روابط عمومی و سئو به خوبی احساسی را منعکس کرد که در پس زمینه کارگاه سئو و روابط عمومی روز قبل وجود داشت. او گفت که چگونه برند ها به اصلاح نحوه انتشار روابط عمومی ها و تولید محتوای متمرکز بر کلمات کلیدی نیاز دارند. اگر به گرافی که در ذیل قرار گرفته نگاهی بیاندازید؛مشاهده می کنید که چه میزان از فضای داخل دایره متاثر از روابط عمومی است.(رنگ قرمز را من اضافه کردم)یا به عبارت دیگر این گراف نشان می دهد سهم شما در پیشبرد اهداف سئو تا چه اندازه است. در مجموع سه بخش وجود دارد که تخمین زده می شود که از الگوریتم گوگل برای رتبه های بالا تاثیر می گیرد و باقی بخش ها همه متاثر از فعالیت روابط عمومی اند و با این حال در کنفرانس برایتون عدم وجود آژانس های پیشرو دیجیتال در لندن بیش از پیش مشخص شد.
کنفرانس برایتون سئو نقش روابط عمومی را در رسانه های اجتماعی برجسته می داند
هنوز همه متخصصان روابط عمومی از این موقعیت قدردانی نمی کنند، حتی با اینکه مبنای تحقیق مشاوران الکترونیکی، بازار سئو در بریتانیا از مرز 500 میلیون پوند در سال 2011 گذشته است. شاغلین سئو همچنان ممکن است که با این واقعیت که باید لینک های باکیفیت از سایت های متنوع و مقتدر دریافت کنند، راحت نباشند. همچنان آنها در بیان سیگنال های اجتماعی مرتبط تویتر و فیسبوکمشکل دارند در واقع آنها برای اینکه وظایفشان را انجام دهند بایستی بیشتر همانند کارگزاران روابط عمومی فکر کنند. اما واقعیت این است که همچنان که پیشتر نیز اشاره کرده ام، روابط عمومی و سئو بایستی تجمیع شوند.
بنابراین آنچیزی که «بازاریابان بین المللی» (کسانی که در اینترنت فعالیت می کنند. مترجم) باید داشته باشند، صفت خبرنگاران روابط عمومی و متخصصان سئو است. اما سوال اینجاست که این افراد چه باید انجام دهند؟ در اینجا چند نکته کوتاه اشاره شده که دربردارند فعالیت این دو حرفه است.
1. تولید محتوای مرتبط، به وجود آوردن شرایط به اشتراک گذاری آن.
2. از اثرگذاران (خبرنگاران و بلاگرها) برای ارجاع لینک ها و قرار دادن تعداد محدودی از لینک های مرتبط در متن (همانند گزارش های مطبوعاتی) که شما برایشان ارسال می کنید، در خواست نمایید.
3. مطمئن شوید عنوان، زیر تیتر و متن محتوایی که برایشان ارسال می کنید،بهینه سازی شده باشد.
این کار ساده ای است، اما خیل کثیری از روابط عمومی ها بر موفقیت در کسب پوشش تمرکز کرده اند؛ بدون اینکه از منافع جانبی دریافت لینک منتفع شوند. متخصصان روابط عمومی محتوایی با کیفیت و مرتبط را تولید کرده و آن را برای اثرگزاران منتشر می کنند، بنابراین آنها قطعا بایستی عاملی در منافع سئو باشند که مشابه گزارش های پوششی است که نتایج قابل ارزیابی دارند.
این موردی نیست که از نزدیک شدن جهان سئو و روابط عمومی بوجود آمده باشد- آنها مدت هاست که در این وضعیت هستند، اما اکثر افراد این حرفه هنوز بر مبنای حقانیت کار نکرده اند.[بیشتر دنبال مسیر های انحرافی یا کلاه های سیاه بوده بوده اند. مترجم] این جایی است که متخصصان روابط عمومی آنلاین وارد بازی می شوند.
· سیگنال های اجتماعی به شدت با رتبه شما در گوگل مرتبط اند
رسانه اجتماعی عامل بسیار مهمی در ارزیابی موتورهای جستجو از محتوای مرتبط است و از آن در رتبه بندی صفحات نتایج جستجو استفاده می شود.این چیزی بود که در کنفرانس برایتون سئو، متخصصان به نمایندگان گفتند: «اگر حضور در شبکه های اجتماعیبه رتبه در گوگل وزن می دهد، برای کسب رتبه از این طریق چه باید کرد؟» پیر فار تحلیلگر روندهای وبمستر گوگل در حین توضیح اینکه چگونه صفحات می توانند از طریق سیگنال های رسانه های اجتماعی رتبه دریافت کنند گفت: «کاربر چه چیزی را می خواهد؟ آیا به آن می رسد؟ برای هر صفحه ای که در سایتتان قرار می دهید باید این سوال را از خود بپرسید. همه چیز درباره محتواست، که فقط شامل متون صفحه نمی شود بلکه درباره ویدئو، نظرات، برنامه ها، همه تصمیمی که می گیرید باید بر مبنای پاسخ به این سوال باشد. سئو یک چک لیست نیست؛ بلکه سیگنال ها به صورت طبیعی خواهند آمد اگر شما محتوای صحیح تولید کنید.»
دیو کاپلین متخصص موتور جستجوی بینگ گفت: موتورهای جستجو از فیسبوک و تویتر در الگوریتم های دریافت کننده سیگنال های شبکه های اجتماعی شان استفاده می کنند.
وی افزود: «شبکه اجتماعی همانند کودکی بزرگ و تازه متولد شده در قنداق است.» او ادامه داد: «توصیه در مورد شبکه های اجتماعی این است که واقعا در این زمینه فعالیت های زیادی انجام دهید. آن کسانی که بیشتر خودشان را با دیگران درگیر می کنند و بیشتر می توانند پیرو داشته باشند، مسلما رتبه بیشتری را کسب خواهند کرد. یک سیگنال خوب از شبکه اجتماعی، محتوایی است که به اشتراک گذاشته شده و در اطراف پراکنده می شود. تعداد هواداران یا تعقیب کنندگان یکی از فاکتورها است اما نه به آن اندازه ای مطلبی که به سرعت به اشتراک گذاشته می شود.»
بازاریاب جستجوی مستقل ریشی لاکانی افزود: «من بسیار خوشحالم که شبکه های اجتماعی بخشی از روند دریافت رتبه اند. محتوای خوب در جستجو محتوای مرتبط است. آیا اگر محتوا به شخص نا مربوط برسد، می تواند به آسانی او را وادار به کاری کند که حقیقتا جویای آن نیست؟ شبکه های اجتماعی نشان می دهند که موضوع هم مرتبط است و هم به روز شده می باشد. اکثر افراد این قبیل اطلاعات را به اشتراک بگذارند، بالطبع رتبه بهتری نیز کسب می کنند.»
مشاور روابط عمومی فیلیپ شلدراک سخنرانی اش را اینگونه جمع بندی کرد که وقتی سازمان ها ارزشی بنیادین از جستجو را برای کسب و کارشان به رسمیت شناختند؛ وقت آن می رسد که شما متخصصان سئو پی آر شروع به رشد و توسعه کنید!
منبع: http://www.planetcontent.co.uk/brighton-seo-role-of-pr-social-media-in-high-search-ranking
دکتر عادل میرشاهی کارشناس روابط عمومی- یکی از مهمترین مشکلاتی که ارتباط گران با آن برخورد می کنند، نحوه اثبات ارزش فعالیت ارتباطی شان است. در حالی که ارزش کاری که در روابط عمومی انجام می شود مشاهده ای است و نه قابل سنجش؛ حداقل می توان گفت که به راحتی قابل سنجش و اندازه گیری نیست. به هر حال، تجربه نشان می دهد که در مواردی که بتوان آنها را شاخص گذاری کرد بیشتر قابل اندازه گیری می شوند.
یکی از فعالیت های حیاتی برای ارزیابی ارزش ارتباطات، پیش برنامه ریزی برای ارزیابی است. اغلب اوقات، کارگزاران روابط عمومی تنها به میزان رشد ورودی و خروجی ها به جای ارزیابی نتایج که بسیار مهم تر است، می پردازند.
برای نمونه، اکثر کمپین های روابط عمومی پوشش رسانه ای را اندازه گیری می کنند- وسعت، لحن و دامنه مورد ارزیابی قرار می گیرد.- در واقع این کار ارزش زیادی ندارد، چراکه این کار میزان تحرکات اجتماعی ناشی از اخبار منتشر شده در رسانه ها و یا میزان شهرت کسب شده (نه به معنای متقاعد کردن مخاطبان برای پاسخگویی مساعد برای شما ) را بازتاب نمی دهد. شما صرفا ورودی ها را ارزیابی می کنید (پخش اطلاعات به رسانه های خبری) و یا خروجی ها (اطمینان از انعکاس اخبار). تمام این کارها فقط اندازه گیری شاخص هایی است که خبرنگاران باید آن را انجام دهند، و این کار به شما هیچ ایده مستقیمی در مورد تغییر در رفتار مخاطب نهایی شما نمی دهد. شما بایستی این اطلاعات را تخمین بزنید و آن را برای مدیران ارشد و مشتریانتان ارائه دهید.
برخی فکر می کنند در رسانه های اجتماعی تعداد زیادی «Like» و تعداد بازدیدکنندگان می توانند اثربخشی ارتباطات را ارزیابی کنند در حالیکه اینها کمیت های بی معنایی برای این منظور هستند.
از طرف دیگر، برخی افکار در مرحله ای از برنامه ریزی می توانند ارزش هایی ساده تر گردآوردی کنند. به طور اصولی شما به ارزیابی اینکه تا چه اندازه ارتباطات توانسته رفتار مخاطب هدف شما شامل: مشتریان، سرمایه گذاران و کارکنان را به طور محسوس تغییر دهد، نیاز دارید. شما می توانید آنها را با سنجش هزینه- فایده ارزیابی نمایید.
شروع تان را با بررسی جایگاه تان در ابتدای کمپین انجام دهید. این بسیار مهم است، اما متاسفانه بسیاری از مردم از آن غفلت می کنند. شاید بهتر باشد در ابتدا ارزش مالی کل را در یک دوره برای شاخص هایی که می خواهید آنها را تغییر دهید، بررسی نمایید. برای مثال ارزش دلاری فروش محصولات یا خدمات، بهره وری کارکنان مربوطه، قیمت سهام در حال حاضر و هزینه حوادث و غیره را بسنجید.
آنگاه شروع به فعالیت ارتباطی کنید و همزمان سعی کنید که متغیرهای دیگر را درهمان مکان شروع، ثابت نگه دارید. برای مثال، شما نیازی به تبلیغ ندارید و فقط با اطلاع رسانی عمل کنید. اگر چه ایزوله کردن و سنجش اثر فعالیت های روابط عمومی بسیار دشوار است.
وقتی ارتباط را متوقف کردید، ارزش مالی کل فروش جدید، تغییرات قمیت سهام، بهبود فعالیت ها، کاهش حوادث و غیره را اندازه گیری کنید. این شاخص ها نتیجه کار واحد روابط عمومی هستند.
مقصد دستاوردهای شما هر اندازه که باشد می تواند به رضایت مدیران ارشد منجر شود. برای مثال، اگر بخواهید محافظه کارانه عمل کنید، شما باید تصمیم بگیرید که حداقل 75 درصد از بهبود وضعیت را تحت تاثیر تلاش های ارتباطات قرار دهید.
آنگاه ارزش دلاری بهبودی که توسط ارتباطات در یک دوره زمانی مورد بررسی کسب شده را مشخص کنید. شما می توانید زمان کار روابط عمومی ( و همچنین هزینه درآمد) را با سایر هزینه ها از قبیل تجهیزات، مواد اولیه و خدمات خارجی را محاسبه کنید که نتیجه آن تخمینی از بازگشت سرمایه به شما می دهد.
مطالعه موردی
خلاصه: محصول جدید اصلی آماده ارائه است.
فعالیت: روابط عمومی باید برای ورود محصول جدید به بازار وارد عمل شود. موارد برای انتشار و پخش در رسانه ها برای آگاهی عموم در خصوص محصول، به علاوه اطلاع رسانی از طریق وب سایت شرکت، صفحات فیسبوک و سایر موارد باید صورت گیرد. معرفی و راه اندازی یک خط تلفن رایگان برای ارائه محصول ( اگر چه ممکن است پوشش آن به اندازه سایر رسانه ها نباشد اما هنوز برای این کار مفید است.) اپراتورهای تلفنی بایستی برای ثبت درخواست و تحقیق در خصوص محصول جدید، آموزش ببینند. تبلیغات و ایمیل های مستقیم نیز می توانند مورد استفاده قرار گیرد، اطلاع رسانی را یک هفته پیش از ارائه محصول و از طریق شماره تلفن ها و وب سایت های مختلف و غیره شروع کنید.
خروجی: میزان تماس های تلفنی به اپراتورها بایستی اندازه گیری شود و تماس های تلفنی ضبط شده توسط اپراتورها دو مورد محصولات پیش از شروع کمپین تبلیغاتی مورد بررسی قرار گیرد.
شما می توانید میزان بازگشت سرمایه را مشابه موارد زیر محاسبه کنید:
ü تعداد تماس های تلفنی یک هفته پیش از شروع کمپین تبلیغاتی به روابط عمومی 1000 تماس
ü درصد تماس هایی که منجر به فروش محصول شده است. 20 درصد
ü تخمین تاثیر روابط عمومی در میزان فروش هفته اول 800 عدد
ü سود سالانه برای فروش هر عدد از محصول 200دلار
ü سود سالانه حاصله از یک هفته اطلاع رسانی روابط عمومی 160000دلار
ü درآمد شخص در روابط عمومی در یک ماه+ هزینه پخش اخبار و اطلاع رسانی و … 10000دلار
( توجه داشته باشید که زمان مصرف شده با دیدگاه بسیار محافظه کارانه توسط یک شخص در نقش روابط عمومی، از هزینه واقعی که باید انجام می شده بسیار کمتر است.)
بازگشت رقم قابل توجه، در پایان کار!
در دیگر شرایط مشابه می توان با کمی فکرکردن به اینکه کدام رفتار و عمل مخاطبان نهایی نتیجه فعالیت روابط عمومی بوده است، میزان اثربخشی روابط عمومی را اندازه گیری کرد.
ü از تحلیلگران مالی در مورد میزان تاثیر تلفن پاسخگویی که توسط روابط عمومی تدارک دیده بر خرید، نگهداری و فروش سهام شرکت بپرسید.
ü از کارکنان شرکت در خصوص میزان صرفه جویی در وقت شان به واسطه خدمات اینترنتی (روابط عمومی) نظر سنجی کنید، کاهش اشتباهات و بهبود دقت در پاسخگویی به نیازهای مخاطبان را پیمایش کنید.
ü در یکی از مجلات مشتریان یا سایت/ وبلاگ/ صفحه فیسبوک سازمان سوال کنید که خوانندگان کدام یک از خدمات و محصولات را پس از دریافت اطلاعات در مورد آن از طریق اطلاعاتی که در صفحه دریافت کرده اند، خریده اند؟
ü در یک نظر سنجی داخلی از کارکنان بپرسید که کدامیک از موارد اطلاعاتی که از شما دریافت کرده اند به ارتباطات شان کمک کرده است که بتوانند یکی از اهداف فروش را محقق نمایند.
منبع:
http://www.cuttingedgepr.com/articles/proving-the-value-of-your-communication.asp
ریچارد برونل- هر کسی دوست دارد برنده شود. جشن پیروزی و دستاوردهای زیاد بخشی از فرهنگ ما نیست. این بخشی از طبیعت بشر است. اما در روابط عمومی، چیزی که بیش از دریافت جایزه اهمیت دارد، شناخته شدن تلاش سخت شما به عنوان بخشی بزرگ از یک شرکت و ارسال یک گزارش مطبوعاتی است.
یک جایزه برای دستاوردهای خلاقریال یک استراتژی درخشان رسانه اجتماعی یا یک کمپین پیشگامانه برند به جهان می گوید که کار روابط عمومی در ورای سایر حوزه ها عمل می کند. مهم نیست که در چه حوزه ای به دستاوردی نایل می شوید، یک جایزه در هر حوزه اسباب حرکتی آرام را به سوی توسعه فراهم می کند.
و یک جایزه علاوه بر آن فرصتی برای بدست آوردن کسب و کارهای جدید است. بنابراین از آن به نفع خود استفاده کنید. در این یادداشت نکاتی طرح شده است که می تواند به شما کمک کند که چگونه از جوایز ارتباطات خود بهره برداری کنید:
1. اخبار خوب را منشر کنید. به جایزه ای که دریافت کرده اید در صفحه اصلی سایت خود اشاره کنید. همچنین می توانید آن را در پروفایل لینکداین خود وارد کنید. ترجیحا می توانید آن را به همراه عکسی گروهی از افرادی که در دریافت آن به شما کمک کرده اند، توییت کنید. مطمئن شوید که فهرست عناوین جایزه، سال دریافت و منابع آن را منتشر کرده اید.
2. ارزش های جایزه با تیم خود به اشتراک بگذارید. هیچ کس به تنهایی نمی تواند جایزه ای را به خودی خود بدست آورد. جایی در طول راه، شما احتمالا از راهنمایی های یک رئیس یا مربی بهره مند شده اید یا پشتیبانی یک همکار را داشته اید. ممکن است در تاریک ترین روزهای پروژه، برای گریه سرتان را بر روی شانه دوست عزیز گذاشته باشید. پس همکاران خود را در زمانی که به پیروزی رسیدید، فراموش نکنید. ضمن تشکر و تقدیر از آنها در میان جمع، مطمئن شوید که آنها در آینده نیز در چنین موقعیت هایی در کنار شما قرار خواهند گرفت و از حمایتشان برخوردار خواهید شد.
3. به مشتریانتان یادآوری کنید که چه اندازه باحال هستید. بلافاصله بعد از پیروزی جایزه بهترین زمان برای پیگیری مشتریان بالقوه است. در صورتی که یک مدیر برند هست که می خواهد از حوزه کاری تان آگاه شود، بگذارید که بداند که شما به خواطر کارهای خوبتان به رسمیت شناخته شده اید. این کار ممکن است آنها را در مسیر شما قرار دهد.
4. روش دیگر برای بهبود شرایط برند، این است که آگهی تبلیغاتی خود را به یکی از نشریات تخصصی مربوطه ارائه دهید و در آن ضمن تشکر از سازمانی که جایزه را به شما تقدیم کرده، از کسانی که امکان پیروزی شما را فراهم کرده اند، تقدیر و تشکر کنید. (نکته دوم را بخوانید.)
5. برنده جایزه روابط عمومی می تواند یک کارگزار روابط عمومی بزرگ باشد. بنابراین صرفا به قرار دادن تقدیر نامه تان در طبقه دکور کتابخانه و یا روی دیوار اکتفا نکنید. سعی کنید که از آن فرصتی برای جلب مشتریان خلق کنید. آن را برای انجام کارهای بزرگتر به کار برید. کسی چه می داند؟ شاید شما در آینده یکی از کلکسیونرهای همین جوایز روابط عمومی شدید.
مترجم: دکتر عادل میرشاهی
منبع: http://www.prnewsonline.com/water-cooler/2014/05/14/3-cool-ways-to-harness-the-power-of-your-pr-award/?hq_e=el&hq_m=2882589&hq_l=14&hq_v=472ca672b1
منبع مرجع:
http://www.irancpr.ir/fa/?current=news&newsrogsfaid=8977